ಡೂಮ್ಸಡೆ ಪುಸ್ತಕ (Domesday Book) -ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರ ಲೇಖನ

ಭಯಪಡುವ ಕಾರಣವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಳಯಾಂತ ನಿಕಟವಾಗಿಲ್ಲ!  ಯಾವ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಿಗೂ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ಇಂಥ doom and gloom ಆವರಿಸಿರಿವ ದಿನವಿರುತ್ತದೆಯಂತೆ! ಆದರೆ ಈ ವಾರದ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬರುವ ”ಡೂಮ್’ಗೂ ಬೈಬಲ್ ನಲ್ಲಿ ಬರುವ ದೂಮ್ಸ್ ಡೆ ಗಾಗಲಿ, ಕ್ರೈಸ್ತರು ನಂಬುವ ಅಂತಿಮ ಯುದ್ಧವಾದ ಆರ್ಮಗೆಡ್ಡಾನ್ (Armageddon) ಗಾಗಲಿ ಏನೂ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿಟ್ಟ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪುಸ್ತಕದ್ವಯಗಳಿಗೇ ಈ ಹೆಸರು. ನಮ್ಮ ಇತಿಹಾಸ ಲೇಖಕರಾದ ಬೇಸಿಂಗ್ ಸ್ಟೋಕ್ ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಆಳವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ನಮಗೆ ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಅನಿವಾಸಿಯೂ ಓದಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಂಥ ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ಲೇಖನ ಇದು. (ತತ್ಕಾಲ್ ಸಂ)
ವಿಲಿಯಮ್ ಕಾಂಕರರ್ (William the Conquerer)
ವಿಲಿಯಂ (William  the conqueror), ಕ್ರಿ ಶ ೧೦೬೬ ನಲ್ಲಿ ಅಂದಿನ  ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ದೊರೆಯಾಗಿದ್ದ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ನನ್ನು  ಸೋಲಿಸಿ  ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೫ ರಂದು ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದ . 
 ೨೦ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಹಣ ಕಾಸಿನ ಅಭಾವದಿಂದ ಹೊಸ ತೆರಿಗೆ ಹಾಕುವ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇತ್ತು.  ಆದರೆ ಇದರ ಮುನ್ನ, ತಾನು ಆಳುತ್ತಿರುವ ದೇಶದ ಸಂಪತ್ತು ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೇಶದ ನಾನಾ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಹಳ್ಳಿಗಳ, ಜನರ, ಹೊಲ, ಗದ್ದೆ ಮತ್ತು ಸಾಕು ಪ್ರಾಣಿಗಳ  ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯ, ಇತ್ಯಾದಿ  ವಿವರವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ದಾಖಲೆ ಮಾಡುವ ಆಜ್ಞೆ ಯನ್ನು೧/೦೧/೧೦೮೬ ದಿನ ಹೊರಡಿಸಿದ. ದೇಶವನ್ನು ಏಳು ಭಾಗ ಮಾಡಿ, (Seven Circuits ) ತನ್ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿನಿಗಳನ್ನು ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು(Survey ) ಮಾಡಲು ನಿಯಮಿಸಿದ. ಲಾಟಿನ್  ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಎರಡು ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಗಳ ಸಂಗ್ರಹವೇ ಡೂಮ್ಸ್ ಡೆ ಪುಸ್ತಕ. ಚಿಕ್ಕ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡ ಪುಸ್ತಕಗಳು  (Little and Great Domesday Books).  ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಪೂರ್ಣವಾದಾಗ, ಇದರ ಹೆಸರು ಡೋಮ್ಸ್ ಡೆ ಪುಸ್ತಕ ಅಂತಿರಿಲಿಲ್ಲ. ೧೧೭೬ ನಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಖಜಾನೆ (Royal Exchequer) ಬಗ್ಗೆ  ಬರೆದ ದಾಖಲೆಯಿಂದ  ಈ ಹೆಸರ ಬದಲಾವಣೆ ಆದ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಇದೆ. ಒಂದು ಕಾರಣ , ಬೈಬಲ್ ನಲ್ಲಿ ಇರುವ Last Judgement ವಿರುದ್ಧ ಏನೂ ಮನವಿ (ಅಪೀಲ್) ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೋ, ಹಾಗೇ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮೇಲೂ ಸಹ.   
ಒಟ್ಟು, ಈ ದೇಶದ ೧೩,೪೧೮ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ  ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯಿತು.  ಸುಮಾರು ೧೨ ತಿಂಗಳ ಶ್ರಮ, ಇಂದಿಗೂ ಇದರ ಮೂಲ ಪ್ರತಿಗಳನ್ನು National Archives ನಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ನಿಮ್ಮ ಊರಿನ ವಿವರ ತಿಳಿಯಲು ಕುತೂಹಲ ಇದ್ದರೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯವನ್ನು (Local  Library ) ಸಂಪರ್ಕಸಿ.  
ಇದರ ಹಿನ್ನಲೆ 
ಕ್ರಿ ಶ ೧೦೬೬ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಯಿಂದ ಈ ದೇಶದ ರಾಜಕೀಯ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿತು ಎಂದರೆ ತಪ್ಪಲಾಗಾರದು. ನಾರ್ಮಂಡಿಯ (ಈಗಿನ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶದ ಭಾಗ)  Duke of Normandy, ವಿಲಿಯಂ, ತನ್ನ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೮ರಂದು, ದಕ್ಷಿಣದ ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ, (English  Channel) ಈಗಿನ East Sussex ನ, ಪೆವೆನ್ಸಿ (Pevensey)  ಅನ್ನುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇಳಿದು  ಕೆಲವೇ  ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಊರನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡು ಹತ್ತಿರದ  ಹೇಸ್ಟಿಂಗ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಬೀಡು ಹಾಕಿ ತನ್ನ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸಿದ್ದ ಮಾಡಿ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಕಾದಿದ್ದ .  
ಹೆರಾಲ್ಡ್, ಅದೇ ವರ್ಷ ಜನವರಿ ೬ ರಂದು ವೆಸ್ಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಕಿರೀಟವನ್ನು ಧರಿಸಿ ದೊರೆಯಾಗಿದ್ದನಷ್ಟೇ. ಆದರೆ ನಾರ್ಮಂಡಿಯ ವಿಲಿಯಂ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೊರೆತನ  ತನಗೆ ಬರಬೇಕು ಅನ್ನುವ ಅಸೆ ಇತ್ತು ಮತ್ತು ಕೆಲವರಿಂದ  ಈ ಭರವಸೆ  ಸಹ ದೊರಕಿತ್ತು  (ಇದರ ಹಿನ್ನಲೆ ಇಲ್ಲಿ ಬೇಡ ).  ಹೆರಾಲ್ಡ್ ದೊರೆ ಆದ ಅಂತ ಕೇಳಿ ವಿಲಿಯಂ ತನ್ನ  ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದು ಇದೇ  ಕಾರಣದಿಂದ.

ಹೆರಾಲ್ಡ್ ನ  ಸಹೋದರ,  ಟೋಸ್ಟಿಗ್,  ಇವನ ಜೊತೆ ಜಗಳ ಮಾಡಿ ನಾರ್ವೆ ದೇಶದ ದೊರೆಯ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಅವರ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಉತ್ತರ ಭಾಗವನ್ನು (ಈಗಿನ Northumberland ) ವಶ ಪಡಿಸುಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದ. ಆದರೆ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ಇವರನ್ನು ಸ್ಟ್ಯಾಮ್ ಫರ್ಡ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ (Stamford Bridge ) ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದ.( ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೫ , ೧೦೬೬).  ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ  ವಿಲಿಯಂ ಬಂದಿರುವ ವಿಚಾರ ತಿಳಿದು ತನ್ನ ಸೈನ್ಯ ದೊಂದಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಧಾವಿಸಿದ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೪ರಂದು, ಇವರಿಬ್ಬರ ಯುದ್ಧ ( Battle of Hastings ) ನಡೆದಿದ್ದು ಬ್ಯಾಟಲ್ ಅನ್ನುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ. ಒಂದೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಈ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದು ಹೆರಾಲ್ಡ್ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಾಣದ ಏಟಿನಿಂದ (ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ಇಲ್ಲ) ಸಾವು ಉಂಟಾಯಿತು. ಆಗ ತಾನೇ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿಸಿ  ಬಂದಿದ್ದ ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಪುನಃ ಹೊರಾಡುವ ಶಕ್ತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ದೊರೆಯ ಸಾವಿನಿಂದ ಇವರಿಗೆ ನಾಯಕತ್ವ ಸಹ ಇಲ್ಲವಾಯಿತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ   ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್  ಸೈನ್ಯ ಚಲ್ಲಾ ಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿ ಶರಣಾಗತರಾದರು.  ವಿಲಿಯಂ ನಂತರ  William the conqueror ಅನ್ನುವ ಬಿರುದು ಪಡೆದು ೨೫/೧೨/೧೦೬೬ ವೆಸ್ಟ್ ಮಿನಿಸ್ಟರ್ ಅಬ್ಬೆ ನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೊರೆಯಾದ. 

ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಓದಿ

ವಿಲಿಯಂ, ಮುಂದೆ ಎದಿರಿಸಿದ ಕಷ್ಟಗಳು ಅನೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಹೆರಾಲ್ಡ್ ನ ಹಿತೈಷಿಗಳು, ಅವನ ಕೆಲವು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್ ನ ರಾಜರು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ನಾನಾ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಯತ್ನಗಳೂ ನಡೆಯಿತು. ಹೀಗೆ ಈ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಂದ ತಾನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಂಕೆಯೂ ಬಲವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ಹಣ ಸಹಾಯ ಬೇಕಿತ್ತು. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ವಿಲಿಯಂ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಸಂಪತ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ತೆರಿಗೆಯ ವರಮಾನ ಏನು ಬರಬಹುದು ಅನ್ನುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ (survey ) ಮಾಡಲು ಆಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ. ಆದರೆ ಲಂಡನ್, ವಿಂಚೆಸ್ಟರ್, ಡರಂ (Durham ), ಮುಂತಾದ ಊರುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆ ನಡೆಯಲಿಲ್ಲ, ಕಾರಣ ಇವು ದೊಡ್ಡ ಊರುಗಳು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಜಮೀನುಗಳು ಸ್ವಂತ ರಾಜಮನೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರಿಂದ ತೆರಿಗೆ ಹಾಕುವ ಪ್ರಶ್ನೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಅನ್ನುವುದು ಕೆಲವರ ಊಹೆ. ಈ ಕಳೆದ ಇಪ್ಪತ್ತು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೇಶದ ಸಂಪತ್ತಿನ ಒಡೆತನ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರಿಂದ ಅಂದರೆ Anglo Saxon, ವಿಲಿಯಂ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿದ್ದ Norman ಜನರಿಗೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಈ ತನಿಖೆ ಜನರ ಜನಗಣತಿ (census) ಅಲ್ಲ, ಆದರೆ ಆ ಊರಿನ ಜಮೀನ್ದಾರರು ಯಾರು, ಇವರ ಬಳಿ ಇರುವ ಜಮೀನು ಎಷ್ಟು, ಊರಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವಿವರ ಇತ್ಯಾದಿ, ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದರು. ಊರಿನ ಹೆಸರು, ( name of the Manor to be precise ) ಜಮೀನ್ದಾರರ ಹೆಸರು, ೧೦೬೬ ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಈಗ ಯಾರು ಜಮೀನಿನ ಅಳತೆ ಏನು ಎಷ್ಟು ನೇಗಿಲುಗಳು ಎಷ್ಟು ಮಂದಿ ಕೆಲಸಗಾರರು (Free and slaves ) ಅಂದಾಜು ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ (valuation ) ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ನಮ್ಮ ಊರು ಬೇಸಿಂಗ್ ಸ್ಟೋಕ್ ನ ವಿವರ ಹೀಗಿದೆ ಒಡೆಯರು, ೧೦೬೬ ದೊರೆ ಎಡ್ವರ್ಡ್, ೧೦೮೬ ದೊರೆ ವಿಲಿಯಂ ವಾಸವಾಗಿರುವ ಮನೆಗಳು ೫೭, ಸಣ್ಣ ಜಮೀನು ಹೊಂದಿರುವರು ೮, ಗುಲಾಮರು ೬, ಇತರೆ ಜನಗಳು ೧೬, ಒಟ್ಟು ೨೦೦ ಜನ ಸಂಖ್ಯೆ ದೊಡ್ಡ ಜಮೀನ್ದಾರ (Lord of the Manor ) ೨೦ ಉಳುವ ಹೊಲ /ಗದ್ದೆ , ೧೬ ಮಂದಿ ನೇಗಿಲ ಕೆಲಸದವರು ಸುತ್ತ ಮುತ್ತ ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶ ೨೦ ಎಕರೆ, ಹುಲ್ಲು ಗಾವಲು ೨೦ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ £೧ ಮತ್ತು ೧೦ ಶಿಲ್ಲಿಂಗ್

Basingstoke in Domesday Book
ವಿಲಿಯಂ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೊರೆ ಆಗಿದ್ದರೂ ಬಹು ಕಾಲ ಅವನ ಊರಾದ ನಾರ್ಮಂಡಿ ಯಲ್ಲೇ ಕಳೆದ. ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಅನೇಕ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನೂ ನಡೆಸಿ, ಕೊನೆಗೆ ಕ್ರಿ ಶ ೧೦೮೭ ರಲ್ಲಿ ಈಗಿನ ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಗೆ ೫೦ ಕಿಲೋ ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ  ಹುಷಾರು ತಪ್ಪಿ ೯/೦೯/೧೦೮೭ ದಿನ ಸಾವನ್ನು ಅಪ್ಪಿದ. ಅವನ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ತಯಾರಿಸಿದ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರುವ ಸಮಯ ಅಥವಾ ಸಂಧರ್ಭ ಬರವಲಿಲ್ಲವೇನೋ. ಆದರೆ ಈ ದಾಖಲೆಗಳಿಂದ ಈ ದೇಶದ ಸಾವಿರ ವರ್ಷದ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು
Bayeux Tapestry
ಬೇಯೋ ಟಾಪೆಸ್ಟ್ರಿ (Bayeux Tapestry)
೧೦೬೬ ನಲ್ಲಿ  ನಡೆದ ನಾರ್ಮನ್ ವಿಜಯದ (Norman  Conquest) ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ೭೦ ಮೀಟರ್ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ೫೦ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್  ಅಗಲದ  ಕಸೂತಿ (Embroidery)ಯಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಿದೆ. ಈ ಕೆಲಸ  ಬಹುಶಃ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ೧೦೭೦ ರಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಈ ಅದ್ಭುತವಾದ ಕಲಾಕೃತಿಯನ್ನು ಈ ದೇಶ ಮತ್ತು  ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಇದೆ. ಈಗ ಇದು  ಫ್ರಾನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ Bayeux Museum ಇದೆ. 

Little and Great Domesday Books
ಲೇಖನ: ರಾಮಮೂರ್ತಿ 
       ಬೇಸಿಂಗ್ ಸ್ಟೊಕ್ 

ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ್ಸ್

ಅಮಿತಾ ರವಿಕಿರಣ್ 

 ಮನುಷ್ಯನ ತಣಿಯದ ಕುತೂಹಲ ಅದೆಷ್ಟೋ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ಕಾರಣ ವಾಗಿದೆ, ಮಾನವನ ಪ್ರತಿ ಹೊಸ ಹುಡುಕಾಟದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಸರ್ಗ ಮತ್ತೊಂದು ಒಗಟನ್ನು ಬಿಸಾಕಿ ನಗುತ್ತ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಮಾನವ ಮತ್ತೆ ಹುಡುಕುತ್ತಾನೆ ಹುಡುಕುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತಾನೆ.  ನಿಸರ್ಗದ ಚಲುವು ಮತ್ತು ಮಾನವನ ಕೌಶಲ್ಯ ಎರಡೂ ಜೊತೆಗೆ ನಿಂತು ಮಾತನಾಡುವುದು ಅಪರೂಪಕ್ಕೆ ಕಾಣಸಿಗುವ ದೃಶ್ಯ. ಅಂಥದ್ದೊಂದ್ದು ನಿಸರ್ಗದ ವಿಸ್ಮಯ ಮತ್ತು ಮಾನವನು ಅತಿ ಜತನದಿಂದ ಅದರ ಮೂಲರೂಪಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ ಕಾದುಕೊಂಡಿರುವ ಅಪರೂಪದ ಸ್ಥಳವೇ  ನಾರ್ದರ್ನ್ ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡಿನಲ್ಲಿರುವ 'ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ್ಸ್'.  

 ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಪದರಿನಲ್ಲಿ ರೂಪುಕೊಳ್ಳುವ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ತಜ್ಞರು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ರೂಪುಗೊಂಡಿರುವ ರೀತಿ, ವಿನ್ಯಾಸ, ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನ ಗಮನಿಸಿ ಈ ಗುಹೆಗಳನ್ನು ಈ ೫ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿ  ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಇಲ್ಲಿವೆ .
೧. ಸೊಲ್ಯುಶನ್ ಕೇವ್ಸ್(Solution caves)
ಸುಣ್ಣದ ಕಲ್ಲು ಮತ್ತು ನೀರಿನ ನಿರಂತರ ಸಹಚರ್ಯ ರೂಪಿಸುವ ಗುಹೆಗಳು. 

೨.ವೋಲ್ಕಾ ಕೇವ್ಸ್( volcanic caves) 
ಭೂಮಿಯೊಳಗಿಂದ ಉಕ್ಕುವ ಲಾವಾ , ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಗಳು ತಣಿದು ಹೋದಮೇಲೆ ಉಂಟಾದ ಗುಹೆಗಳು. ಹವಾಯಿಯನ್ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಇರುವ Kazumara caves ಸುಮಾರು ೪೬ಮೈಲು ಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದದ ಗುಹೆ ಆಗಿದ್ದು  ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ಗುಹೆ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ.   

೩.ತಲಸ್ ಕೇವ್ಸ್ (Talus caves)
ಎತ್ತರ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವೈಪರಿತ್ಯ ಗಳಿಂದ  ಕಲ್ಲುಗಳು ಉರುಳಿ ಪರ್ವತದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಗುಹೆಗಳು.

೪.ಸೀ ಕೇವ್ಸ್ (Sea caves) 
ಸಮುದ್ರದ ನೀರು ಮತ್ತು ದಡ ದಲ್ಲಿರುವ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆಗಳ ಘರ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಮರಳು ತೆರೆಯೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರ ಗೊಳ್ಳುವಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಗುಹೆಗಳು. ಇಂಥಹ ಹಲವು ಗುಹೆಗಳನ್ನು ನಾವು ಯುಕೆ, ಫ್ರಾನ್ಸ, ಅಮೇರಿಕ ಮತ್ತು  ಹವಾಯಿಯನ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. 

೫ ಗ್ಲೇಸಿಯರ್  ಕೇವ್ಸ್ (Glacier caves)
ಗ್ಲೇಸಿಯರ್ ಹಿಮಬಂಡೆ ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಗುಹೆ , ಕಾಣಲು ಮಂಜಿನ ಮಹಲಿನಂತೆ ಕಂಡರೂ ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಶಕ್ತ ಗುಹೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ . ಇಂಥ ಗ್ಲೇಸಿಯರ್ ಹಿಮದ ನಡುವೆಯೇ ೪೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಮ್ಮ ಕೇದಾರನಾಥ್ ದೇವಸ್ತಾನ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತಿತ್ತು  ಎಂಬುದು ತಜ್ಞರ ಅಂಬೋಣ. ಗ್ಲೇಸಿಯರ್ ಗುಹೆಗಳಿಂದಾಗಿ  ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು ದೇಶ Iceland 

ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ್ಸ್
ಉತ್ತರ ಐರ್ಲೆಂಡಿನ ಫರ್ಮಾನಾ ಕೌಂಟಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ ಸಂಶೋಧಿಸಿದ್ದು ಫ್ರಾನ್ಸ್ ನ ಸ್ಪೆಲಿಯೋಲೋಜಿಸ್ಟ್ (speleology-study of caves and other karts) ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಅಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಮಾರ್ಟೆಲ್, ೧೮೯೫ರಲ್ಲಿ ಈತ ಮತ್ತು ಡಬ್ಲಿನ್ ವಾಸಿ ನಿಸರ್ಗ ತಜ್ಞ ಜೆಮೀ ಒಂದು ಕ್ಯಾನ್ವಾಸ್ ಬೋಟಿನಲ್ಲಿ ಆರಂಭ ದ್ವಾರದಿಂದ ಸುಮಾರು ೩೦೦ ಮೀಟರ್ ದೂರದ ಗುಹೆಯ ಮಾರ್ಗ ಕ್ರಮಿಸಿ ನಕ್ಷೆ ಮಾಡಿ ಇಟ್ಟರು. ನಂತರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಹಲವು ಆಸಕ್ತರು ಸೇರಿ ಸುಮಾರು ೪. ೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದದ ಈ ಗುಹೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲರ ಗಮನಕ್ಕೆ ತಂದರು.  

ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ ಸುಣ್ಣದ ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಉಂಟಾದ ಗುಹೆ . ಈ ಗುಹೆಯ ಒಳಗೆ ಕ್ಲಾಡಾ ಮತ್ತು  ಒವೆನಬ್ರೀನ್  ಹೆಸರಿನ ನದಿಗಳ ಸಂಗಮವಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಭೌಗೊಲಿಕ  ಬದಲಾವಣೆಗಳು ,ಕಲ್ಲು ಗಳ ಮೇಲಿನ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಮಿಲಿಯನ  ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನದಿಗಳ ಏರಿಳಿತ ಮತ್ತು ಹರಿಯುವಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳೇ ಆಗಿವೆ. 

೨೦೦೮ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೋ  ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು 'ಗ್ಲೋಬಲ್ ಜಿಯೋ ಪಾರ್ಕ್' ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ೧೯ನೇ  ಶತಮಾನದಿಂದಲೇ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದು ಆಗಿದ್ದ ಈ ಸ್ಥಳ ೨೦೦೮ ರ ನಂತರ ಯೂರೋಪಿನ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿತು.
ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟವರು ಇದನ್ನು ನೋಡದೆ ಮರಳಿದರೆ ಅವರ ಪ್ರವಾಸ ಅಪೂರ್ಣ ಎಂದೇ ಅರ್ಥ. 

ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ  ದ್ವಾರ ಹೊಕ್ಕಿದ ನಂತರ ೧೫೦ ಮೆಟ್ಟಿಲು ಮತ್ತು ಒಂದೂವರೆ ತಾಸಿನ ನಿರಂತರ ನಡಿಗೆ ,  ಗುಹೆಯೊಳಗೆ ಹರಿಯುವ ನದಿಯಲ್ಲಿ ೫ ನಿಮಿಷದ ದೋಣಿಯಾನ, ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಾಗ ಕಲ್ಲಿನ ಕಮಾನುಗಳಿಂದ ಒಸರುವ ನೀರ ಒರತೆ , ಕಡಿದಾದ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಪಟ್ಟನೆ ಎದುರಾಗುವ ಬಂಡೆಗಳು. ಅದೇನೇನೋ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಅಲ್ಲೇಲ್ಲೊ ಹಿಮ ತುಂಬಿ ಕೊಂಡಂತೆ , ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ ಹೂಕೋಸು ಅರಳಿದಂತೆ, ಒಮ್ಮೆ ಆಕಳ ಕೆಚ್ಚಲು, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಪುಟ್ಟ ಕುಟೀರ, ಅದೋ ಆ ಕಲ್ಲು ಆಕಳ ಕಿವಿಯಂತಿದೆ ಅಂದು ಕೊಂಡು ಈಚೆ ತಿರುಗಿದರೆ ಭಯಂಕರ ರಾಕ್ಷಸ ಬಾಯಿ ತೆರೆದು ನಿಂತಂತೆ!  ಅದು ಭೂಮಿಯ ಒಳ ಪದರ ಅಮ್ಮನ ಮಡಿಲಿನಂತೆ ತಂಪು ತಂಪು. ನೆಲ ಕಾಣುವ ನೀರು ಹಿತ ನೀಡಿದರೆ ಕೆಲವೊಂದೆಡೆ  ಕಪ್ಪಗಿನ ಕಂದಕ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ ಸಧ್ಯಕ್ಕೆ ಈ ಗುಹೆಯ ೧ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ನೋಡಬಹುದು ಉಳಿದ ೩ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೀರು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿರುತ್ತದೆ, ಜೊತೆಗೆ ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಏರಿಳಿತದ ದಾರಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆ ಇರುವವರಿಗೆ ಈ ಗುಹೆಯಾ ಓಡಾಟ ಅಷ್ಟು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ ಎನ್ನುವುದು ಟಿಕೆಟ್ ಕೌಂಟರಿನಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟ ಸೂಚನೆಯಾಗಿತ್ತು. ಪುಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡಾಗಲಿ, ಪ್ರಾಮ್ ಮೇಲೆ ಆಗಲಿ ಈ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುವುದು ಕಷ್ಟ. 

ಮೊದಲ ಸಲ ನಾವು ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದಾಗ, ನಗುವೆಂದರೇನು ಎಂಬುದರ ಪರಿಚಯವೇ ಇಲ್ಲದ ನಮ್ಮ ಗೈಡ್ ನಮ್ಮ ಟ್ರಿಪ್ಪಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಆಕರ್ಷಣೆ ಆಗಿದ್ದ. ಭತ್ತ ಹಾಕಿದರೆ ಅರಳಾಗಿ ಬರುವಷ್ಟು ಸಿಡುಕನಾಗಿದ್ದ.  ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳನ್ನು ಕಂಡ ಕೂಡಲೇ ನನಗೆ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ತಳಮಳ !! ಒಂದೂವರೆ ತಾಸಿನ ಈ ಪಯಣದ ನಂತರ ಹಸಿವಿನಿಂದ ಹೈರಾಣಾಗಿ ಬಂದಾಗ ಮನೆಯಿಂದಲೇ ಮಾಡಿ ತಂದ ಬಿಸಿಬೇಳೆ ಭಾತ್ ಮತ್ತು ಸ್ಯಾಂಡ್ವಿಚ್ ನಮ್ಮ ಪಾಲಿಗೆ ಎಂದಿಗಿಂತ ರುಚಿಯಾಗಿದ್ದವು. ಟಿಕೆಟ್ ಕೌಂಟರ್ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಗತ ಕಚೇರಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲೊಂದು ಕೆಫೆಯೂ ಇದೆ. ಅವರು ಮಾಡಿಕೊಡುವ   
ವೆನಿಲ್ಲಾ ಐಸ್ಕ್ರೀಂ ಮತ್ತು ಬಿಸಿ ಬಿಸಿ ಬ್ರೌನಿ ಸವಿಯದಿದ್ದರೆ  ನಮ್ಮ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಏನೋ ತಪ್ಪಿ ಹೋದಂತೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಇವನ್ನು ಹೇಳಲೇಬೇಕು ಎನಿಸಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಇದೆಲ್ಲ ಆಗಿದ್ದು ನಮ್ಮ ಈ ಗುಹೆಗಳಿಗೆ ಮೊದಲಬಾರಿ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟಾಗ. ಆ ನಂತರ ಅದೆಷ್ಟು ಸಲ ಹೋಗಿ ಬಂದಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಹೋಗಿ ಬರಬೇಕು ಎನ್ನುವಂತಹ ಜಾಗ ಇದು. 

ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ್ಸ್ ಬೆಲ್ಫಾಸ್ಟ್ ನಗರದಿಂದ ೯೧ಮೈಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ Enniskillen, Florence court, ಮತ್ತು ಹಲವು ದ್ವೀಪಗಳನ್ನೂ, ಫರ್ಮಾನಾ ಊರಿನ ಹತ್ತಿರ ಇರುವ ಚಂದದ ಜಲಪಾತಗಳನ್ನೂ ನೋಡಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ  ಒಳ್ಳೆಯ cottage ವಸತಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ನೀವು ಮೊದಲೇ ಈ ಗುಹೆಯ ಸ್ವಾಗತ ಕಚೇರಿಗೆ ಕರೆ ಮಾಡಿ opening hours ಬಗ್ಗೆ ಪಕ್ಕ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆದು ಹೋಗುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಜೋರಾಗಿ ಮಳೆ ಗಾಳಿ ಇದ್ದ ಹೊತ್ತಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಯಾವುದೇ ಮೂನ್ಸೂಚನೆ ಇಲ್ಲದೆಯೂ ಮುಚ್ಚಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರಾಸೆ ನಮಗೂ ಒಮ್ಮೆ ಆಗಿದ್ದಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುವುದು ಒಳಿತು.   

ಅಲ್ಲಿ ನಾನು ಫೋಟೋ ಕ್ಲಿಕ್ಕಿಸಲು ಪರದಾಡಿದ್ದು ಮತ್ತೊಂದು ಕತೆ , ನನ್ನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಂಡಷ್ಟು ನನ್ನ ಕ್ಯಾಮರಾ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕೆ ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೇ ಇಲ್ಲಿ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. 
ನೀವು ಬೆಲ್ಫಾಸ್ಟ್ ಅಥವಾ ಐರ್ಲೆಂಡ್ ಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟರೆ ಮಾರ್ಬಲ್ ಆರ್ಚ್ ಕೇವ್ಸ್ ಗೆ ಮರೆಯದೆ ಭೇಟಿ ಕೊಡಿ. 
Photo credits: The Fermanagh Herald and Wikipedia