ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಜನಪದ – ವಿನತೆ ಶರ್ಮ

Well & Being5 Comments
janapada
ಸೌಜನ್ಯ: http://padmasridhara.blogspot.in

ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಜನಪದ ಎಂದು ಏನನ್ನ ಬೆಸೆಯುವುದು? ಯಾವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ? ಕನ್ನಡತನದಲ್ಲಿ ಅಡಗಿರುವ ನಮ್ಮ ಜನ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೋ, ‘ಪದ’ವೋ ಅಥವಾ ‘ಜನ’ ದಲ್ಲಿರುವ ಕನ್ನಡತನವೋ? ಕಗ್ಗಂಟು ಇದು. ಹೌದು, ಜನಪದವೆಂದರೆ ಸುಲಭಕ್ಕೆ ಸಿಗುವ ಅರ್ಥವಿಲ್ಲ. ನಮ್ಮ ಒಂದು ಸಮುದಾಯದ ಮಾತು, ಮನಸ್ಸು, ಇರುವಿಕೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಮಷ್ಟಿಯಾಗಿ ನೋಡುವುದು ‘ಜನಪದ’ ವಾಗುತ್ತದೆ. ನಾವು ಕನ್ನಡ ಜನರು – ಕರ್ನಾಟಕ ಎಂಬ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ನಾವು – ಒಂದು ಭಾಷೆಯಿಂದ ಮಾತ್ರ ‘ ಕನ್ನಡ ಜನ’ ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ‘ಪದ’ ಕ್ಕೆ ಇರುವ ವಿವಿಧತೆಗಳು ಸಾವಿರಾರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಮ್ಮ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದಲ್ಲೇ ಎಷ್ಟು ಬಗೆಯ ಕನ್ನಡಿಗರಿದ್ದೀವಿ!! ಕರ್ನಾಟಕದಿಂದ ಬಂದಿರುವ ನಾವು ನಮ್ಮೊಡನೆ ವಿವಿಧ ರೂಪಾಂತರಗಳ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ, ತಿಂಡಿತಿನಿಸುಗಳನ್ನು, ಆಚಾರ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು, ಉಡುಗೆ-ಆಭರಣ, ಸಂಕೇತಗಳು, ಸಂಗೀತ, ಆಟಗಳು… ಎಷ್ಟೆಲ್ಲವನ್ನು ದಿನನಿತ್ಯದ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಜೀವಿಸುತ್ತಿದ್ದೀವಿ. ಅದೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮತನ. ಅಂದರೆ ಕನ್ನಡ ಜನಪದ.
ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದ ಹಾ.ಮಾ.ನಾಯಕರು ‘ಜನಪದ’ ಎಂಬ ಬಳಕೆಯನ್ನು Folk ಪದ-ಸಂವಾದಿಯಾಗಿ ರೂಢಿಗೆ ತಂದರು. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜನಸಮುದಾಯವು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಒಂದು ಭಾಷೆ, ಆಚರಣೆ-ನಂಬಿಕೆ ಬದ್ಧರಾದಾಗ ಅಲ್ಲಿ ಜನಪದ ಜನ್ಮತಾಳುತ್ತದೆ. ಅದು ಅಧಿಕಾರ ವರ್ಗದ ಯಾಜಮಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಳ್ಳದೆ ಸಮಾಜದ ಕೆಳಗಿನ ಸ್ತರವಾಗಿ ತನ್ನದೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ‘ಸಮೂಹ’ ಗುಣವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಕಲೆ, ಗುಡಿ ಕೈಗಾರಿಕೆ, ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಜನಪದವು ಶಿಷ್ಟ ಭಾಷೆಯ, ಯಾಜಮಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಹೊರತಾದ ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ನಿಂತ ಜನಶಕ್ತಿ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜನಪದವು ಮೌಖಿಕ ಸಂಕಥನದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಲೋಕಜ್ಞಾನ, ಅರಿವು, ತಿಳುವಳಿಕೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಮತ್ತು ಪರಂಪರಾನುಗತವಾಗಿ ದಾಖಲಾದ ಜೀವನ ವಿಧಾನ. ಕೇಳುವುದು-ನೆನಪಿಡುವುದು, ನೋಡುವುದು-ಅನುಕರಣೆ ಮಾಡುವುದು ಎಂಬ ಸೂತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಜನಪದವು ನಿಂತಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ಓದು-ಬರಹವನ್ನು, ಲಿಪಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬೇಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾ ಮೌಖಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ ಸಮೂಹ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಕಾಪಿಡುತ್ತದೆ.
ಜನಪದ ಎಂದರೆ ನಾವು, ನಮ್ಮ ಜೀವನ, ನಮ್ಮ ಕತೆಯನ್ನ ಓದು ಬರಹಗಳ ಗೋಜಿಲ್ಲದೆ, ಲಿಪಿಯನ್ನ ಬಳಸದೆ ಸರಳವಾಗಿ ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಬಗೆಗಳು. ಉದಾಹರಣೆಗಳು: ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ, ಯಕ್ಷಗಾನ, ಬೀಸುಕಂಸಾಳೆ, ಮದುವೆಹಾಡುಗಳು, ಸೋಬಾನೆಹಾಡು, ರಂಗೋಲಿ, ತೊಗಲು ಬೊಂಬೆಯಾಟ, ಲಾವಣಿ, ಗಮಕ, ಕೋಲಾಟ, ಹಗಲು ವೇಷದವರು, ಕುಂಬಾರ ಕಲೆ, ಬಿದರಿ ಕಲೆ, ಕರಗ, ಬೊಂಬೆಹಬ್ಬ, ವೀರಗಾಸೆ, ದೇವರುಗಳು, ಭೂತ ಪೂಜೆ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ಬೆಲ್ಲ ಮಾಡುವ ಆಲೆಮನೆ, ಹಿಟ್ಟಿನ ಮಣೆ, ರುಬ್ಬುಕಲ್ಲು, ಒನಕೆ, ತಿಂಡಿ-ತಿನಿಸುಗಳು, ನಮ್ಮ ಉಡುಪು, ಕೀಲು ಗೊಂಬೆ, ಮೈ ಮೇಲಿನ ಹಚ್ಚೆ… ಒಂದೇ ಎರಡೇ!
ಬಹುಭಾಷಾ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ದೇಶ ನಮ್ಮ ಭಾರತ. ಬಹುಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು, ವಿವೇಕವನ್ನು, ಲೋಕದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಜನಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಲೋಕದೃಷ್ಟಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದದ್ದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಬದುಕಿಬಂದ, ಬಾಳಿದ ಅನೇಕಾನೇಕ ಪೀಳಿಗೆಗಳು ತಾವು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡ ಜೀವನ. ಆ ಜೀವನವೇ ಅವರ ಜನಪದ. ಅದಲ್ಲದೆ, ಯಾವುದೇ ನಾಡಿನ ಜೀವಂತಿಕೆಯನ್ನು, ಆ ನೆಲದ, ಜನಜೀವನದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕೆಂದರೆ ಆ ನಾಡಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆ, ಅಲ್ಲಿಯ ಜೀವನ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಜನರು ಅನುಸರಿಸುವ ಮೌಲ್ಯಾದರ್ಶಗಳು ಸಹಾಯವಾಗುತ್ತವೆ.
ಬೇರೆ ಒಂದು ಸಮುದಾಯದಿಂದ ತಾವು ಹೇಗೆ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ರೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೀವಿ ಎಂದು ಮತ್ತೊಂದು ಸಮುದಾಯ ನಾನಾ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ತಿನಿಸು, ಸೀರೆ/ಪಂಚೆ ಉಡುವ ಶೈಲಿ, ಬೈಯುವ ಬೈಗಳು (ಉದಾಹರಣೆ- ಪೂರ್ಣ ಚಂದ್ರ ತೇಜಸ್ವಿಯವರ ‘ಕಿರಗೂರಿನ ಗಯ್ಯಾಳಿಗಳು’), ಕಟ್ಟುಕಥೆಗಳು, ಚೇಷ್ಟೆಗಳು, ಹಬ್ಬಹರಿದಿನಗಳು, ಉತ್ಸವಗಳು, ನಂಬುವ ದೇವರುಗಳು, ದೆಯ್ಯಗಳು, ಬಳಸುವ ಮನೆ ಔಷಧಿ, ಆಡುವ ಉಪಭಾಷೆ… ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅವೆಲ್ಲಾ ಆ ಒಂದು ಜನಸಮೂಹಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸೇರಿದ್ದು ಎಂಬುದು ಮುಖ್ಯ. ಆ ಸಮೂಹಪ್ರಜ್ಞೆ ಮೌಖಿಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಹರಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡಿಗರಲ್ಲಿ ಆ ಜನಪದಗಳು ಎಷ್ಟೆಲ್ಲಾ ಬಗೆಯವು ಎಂಬುದು ನಮ್ಮ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹೊಕ್ಕು ನೋಡಿದಾಗ ನಮಗೆ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಇಲ್ಲೊಂದು ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವಾದ ಉದಾಹಾರಣೆಯಿದೆ. ಕಣಜ ಎನ್ನುವುದು ಧಾನ್ಯ ಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಬಳಸುವ ವಿಧಾನ. ಆ ಕಣಜ ಎಂಬ ಪದ ಎಷ್ಟು ತರಹ, ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಈ ಬಳಕೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಣಜ ಪದದ ಪರ‍್ಯಾಯ ರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಧ್ವನಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ರೂಪಗಳ ಬಳಕೆ (ಸೌಜನ್ಯ: ಡಾ.ಅಶೋಕಕುಮಾರ ರಂಜೇರೆ, http://kannadajaanapada.blogspot.co.uk/2016/06)
೧. ಕಣಜ : ಕಣಜ, ಕಣ್ಜ, ಖಣಜ, ಕನಜ, ಅಮರ‍್ಬಣ
೨. ಕಂದನ
೩. ಪಣ್ತ : ಪಣ್ತ, ಪಳ್ತ, ಪಾಳ್ತ, ಬಣ್ತ
೪. ಪತಾಯ್ : ಪತಾಯ್, ಪತೇಯ
೫. ಪೆಟಾವು
೬. ತಟ್ಟಿ
೭. ಹೆಮ್ಮುಡಿ
೮. ಕೆಡಾತ್ರ
೯. ಗಳಕೆ : ಗಳಕೆ, ಗಳಗೆ
೧೦. ಪೊಳಿ
೧೧. ಕದ್ಗೆ
೧೨. ತುಪ್ಪೆ
೧೩. ತಿರಿ
೧೪. ಗುಮ್ಮಿ
೧೫. ಹಗೇವು
೧೬. ವಾಡೆ
೧೭. ಗೊಡಾವ್

 

ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ – ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು, ಮಹಿಳೆಯರು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರಿ ಧಾನ್ಯ ಕುಟ್ಟುವಾಗ, ದೊಡ್ಡ ಅಡಿಗೆ ಮಾಡುವಾಗ ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆ ‘ಗರತಿ ಹಾಡು’ ಹೆಂಗಸರ ಜೀವನವನ್ನು ವಿಶದವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಜಾನಪದದಲ್ಲಿ ಕಂಠಸ್ಥ ಸಂಪ್ರದಾಯ ರೂಢಿಯಾಗಿದ್ದನ್ನ ನಾವು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲಿ ಭಾವನೆಗಳ ಹಂಚಿಕೆಯಿದೆ. ನೋವು, ನಲಿವು, ರಾಗ, ವಿರಾಗ, ಪ್ರೀತಿ, ದ್ವೇಷಗಳ ಸೂಚನೆಯಿದೆ. ಅವನ್ನು ದೊಡ್ಡವರು ಅನುಭವಗಳ ಮೂಲಕ ಚಿಕ್ಕವರಿಗೆ ತಿಳಿಹೇಳುವುದು ಆಗುತ್ತದೆ.
ಮುತ್ತು ಮಾಣಿಕ ಬೇಡ ಮತ್ತೆ ಸಂಪದ ಬೇಡ
ಸುತ್ತ ಕೋಟೆಯ ವೈಭವ ಬೇಡ ನನ್ನವ್ವ
ಸುತ್ತೆಲ್ಲ ಜನಪದ ಹಾಡಿರಲಿ||

ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನ NMKRV ಪದವಿ ಕಾಲೇಜಿನ ಆಗಿನ ಪ್ರಾಂಶುಪಾಲರಾಗಿದ್ದ ಚಿ.ನ.ಮಂಗಳ ‘ಶಾಶ್ವತಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಕತೆಗಳಿಗೆ, ಅನುಭವಗಳಿವೆ. ಜಾನಪದವು ಎಷ್ಟು ಜೀವಂತವಾಗಿದೆ! ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೋದವರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟು ಎಷ್ಟೋ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವಿದ್ವಾಂಸರಾದ ಪ್ರೊ.ಕಿಕ್ಕೇರಿ ನಾರಾಯಣ ಹೇಳುವಂತೆ “ಜನಪದ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ಅರ್ಥೈಸುವಾಗ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ ಚರಿತ್ರಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ಚರಿತ್ರೆ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಚರಿತ್ರೆಕಾರ ಘಟನೆಗಳ ಕಡೆ ದೃಷ್ಟಿ ಬೀರಿದರೆ ಜಾನಪದ ಪಠ್ಯ ಒಂದು ಕಾಲದ ಯಾವುದಾದರೂ ಘಟನೆ ನಡೆಗಾಗ ಆ ಘಟನೆಯ ರಾಚನೀಯ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ತನ್ನದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿ ಮಿಥ್, ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಅವತರಣಿಗಳ ಮೂಲಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸತ್ಯಗಳನ್ನು ಆರುಸುವುದು ಜಾನಪದ ಪಠ್ಯಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.” (ಕಿಕ್ಕೇರಿ ನಾರಾಯಣರ ಪುಸ್ತಕ: ಸುವರ್ಣ ಜಾನಪದ).
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಇರುವ ೩೦ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೩೬,೦೦೦ ಗ್ರಾಮಗಳಿವೆ. ಅಪ್ಪಟ ದೇಸಿ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಇಂದಿಗೂ ಜೀವಂತವಾಗಿರುವ ಗ್ರಾಮಗಳು ನಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಣಜಗಳು. ಈ ಕಣಜಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಹಿರೀಕರು ಭದ್ರ ಮಾಡಿದ್ದು ನಮ್ಮ ನೆಲದ ಜೀವಸಂಕುಲ, ನಮ್ಮ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಜೀವದ್ರವ್ಯಗಳು, ನಮ್ಮ ಆಡು ಭಾಷೆಗಳು, ಅವುಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬ ನಿತ್ಯ ತಿಳುವಳಿಕೆಯನ್ನು. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ. ಈ ಗ್ರಾಮಜೀವನದಲ್ಲಿ ಜೀವನದ ಅನುಭಗಳು ಕಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಸಿದ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ, ಸಂಪ್ರದಾಯ-ಧರ್ಮಗಳಿವೆ, ಮನೆ-ಮಠಗಳಿವೆ, ಮೌಲ್ಯ-ಮೌಢ್ಯಗಳಿವೆ, ಶಿಕ್ಷಣ-ಆಡಳಿತಗಳ ಚರಿತ್ರೆಗಳಿವೆ. ದಟ್ಟ ಅನುಭವಗಳು ಪಕ್ವವಾಗಿ ಹಳೆತು ಅನಿಸಿಕೊಂಡು ಹೊಸ ಬೇರುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಕಾಲ ಕ್ರಮೇಣ ಅವನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತಾ ಸಮೃದ್ಧಿ ವೃಕ್ಷಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ವೃಕ್ಷಕ್ಕೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಆತ್ಮವಿದೆ, ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವಿದೆ. ಅವು ವೈವಿಧ್ಯಪೂರ್ಣ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನ ನಮಗೆ ಕೊಡುತ್ತವೆ.
ಆ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಅನುಭವಗಳಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡು, ಅವುಗಳ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು, ಮಾತುಗಳನ್ನು ಜನಪದವು ಹಿಡಿದಿಡುತ್ತದೆ. ಅವನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವ ಹಾಡುಗಳು, ರಂಗೋಲಿ, ನೃತ್ಯ, ಕಲೆಗಳು, ಗಾದೆಗಳು, ಕ್ರೀಡೆಗಳು, ಹಬ್ಬಗಳು, ಆಟಿಕೆಗಳು, ಜನಜೀವನದ ವಸ್ತುಗಳು, ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು, ಉಪಕರಣಗಳು, ಎಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಜನಸಮುದಾಯ ಹೇಗೆ ಬೆಳೆಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆ ತಿಳುವಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಹಿತ್ಯವಿದೆ, ವಿಜ್ಞಾನವಿದೆ, ಪ್ರಯೋಗಶೀಲತೆಯಿದೆ, ಸಾಹಿತ್ಯವಿದೆ.
ಜನಪದವು ಸದಾ ಹರಿಯುವ ನೀರು. ಜನಪದದ ಸಂಚಲನೆ, ಪರಿವರ್ತನೆ, ಸ್ವೀಕಾರ, ಕೊಳ್ಳುಕೊಡು ಅದರ ಮೂಲ ಮಂತ್ರ ಎಂದು ಕನ್ನಡದ ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅನಾಮಧೇಯತೆ ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣ. ಅದುವೇ ಜನಸಮುದಾಯದ ಶಕ್ತಿ ಕೂಡ. ಸಾಮಾನ್ಯತೆ, ಸಾಮೂಹಿಕತೆ, ಸರಳತೆ, ಸಜೀವತೆ, ಸೋಪಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಜಾನಪದವು ಎಲ್ಲರ ಆಸ್ತಿ. ಅದನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮಾತ್ರ.
ಮಲೆಮಹದೇಶ್ವರ ಬೆಟ್ಟ ಜಾನಪದ ಅಧ್ಯಯನ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಬೀಸುಕಂಸಾಳೆ, ಗೊರವರ ಕುಣಿತ, ಈರಮಕ್ಕಳ ಕುಣಿತ, ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತರಬೇತಿ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆ ಜನಪದ ಗೀತ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಜನಪದ ವೈದ್ಯ , ಬಿದರಿ ಕಲೆ, ಸಮರ ಕಲೆ, ಕಸೂತಿ ಕಲೆ, ಜನಪದ ನೃತ್ಯ, ಜನಪದ ಕ್ರೀಡೆಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಕೂಡ ತರಬೇತಿ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುವುದು. ಈಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಬಡಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಮರೆತುಹೋಗಿದ್ದ ದೇಸಿ ಆಟಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಲಿಸಿಕೊಡುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೂ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ.
ನಾವು ಹೊರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಕನ್ನಡಿಗರು ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಊರುಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿಯಿತ್ತಾಗ ನಮ್ಮ ಜಾನಪದದ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸುತ್ತಾ ಅದನ್ನು ದಾಖಲಿಸಬಹುದು. ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು, ವಿಡಿಯೋಗಳು ನಮಗೆ ತಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸುಲಭ ಸಾಧನಗಳು. ಅವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾ ನಾವು ಜನಪದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು, ಕುಣಿತಗಳನ್ನು, ಕಲೆಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಕಲಿಕೆಗೂ ಮತ್ತು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳ ಕಲಿಕೆಗೂ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಊರಿಗೆ ಹೋದಾಗ ಒನಕೆ, ಇದ್ದಿಲ ಓಲೆ, ಹಾರೆ, ಕಲ್ಲಿನ ರುಬ್ಬುಗುಂಡು, ರಾಗಿ ಬೀರುವ ಕಲ್ಲು, ಹಿಂದೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಂಡೆ, ದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರೆಗಳು, ಕೃಷಿ ಸಲಕರಣೆಗಳು, ಆಟದ ವಸ್ತುಗಳು, ಆಭರಣಗಳು ಮುಂತಾದವನ್ನು ಕಲೆಹಾಕಬಹುದು. ರಂಗೋಲಿ ಕಲೆಯನ್ನು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಎಲ್ಲೇ ನಾವಿದ್ದರೂ ಹೇಳಿಕೊಡಬಹುದು. ಮೈಮೇಲಿನ ಹಚ್ಚೆಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿನವರು ಯಾಕೆ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನುವುದನ್ನ ಅಭ್ಯಸಿಸಬಹುದು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಒಂದೊಂದು ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲೂ ಅದರದೇ ಆದ ಸೊಗಡಿದೆ, ಸವಿಯಿದೆ. ಅದನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲಾ ಗುರುತಿಸಿ ‘ಇದು ನಮ್ಮದು, ನಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲದ್ದು’ ಎಂದು ನಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಕನ್ನಡ ಜಾನಪದವು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಷ್ಟು ಚಿಗುರೊಡೆಯುತ್ತದೆ.

ಈ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಸಹಾಯ ಪಡೆದಿದ್ದು:
ಕನ್ನಡ ಜನಪದ ವಿದ್ಯಾಲಯ, ಹಾವೇರಿ
https://talastara.wordpress.com/2016/07/21/ 
http://kannadajaanapada.blogspot.co.uk/

ಕೆಲವು ಯು-ಟ್ಯೂಬ್ ವಿಡಿಯೋಗಳ ಕೊಂಡಿ:

ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಮತ್ತು ಕನ್ನಡಪ್ರಜ್ಞೆ – ವೈಶಾಲಿ ದಾಮ್ಲೆ

Keshav Kulkarni1 Comment

(ಇತ್ತೀಚೆ ನಡೆದ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದಲ್ಲಿ `ಅನಿವಾಸಿ`ತಂಡವು ಮೈ ಶ್ರೀ ನಟರಾಜರ ಆತಿಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆತ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣ ನಡೆಸಿತು. ಅಲ್ಲಿ ವೈಶಾಲಿ ದಾಮ್ಲೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ತಾಣಗಳ ಕುರಿತು ಮಾತಾಡಿದರು. ಅದರ ಬರಹ ರೂಪ ಇಲ್ಲಿದೆ – ಸಂ)

ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ, ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಅಶನ, ವಸನ, ವಸತಿಗಳಷ್ಟೇ ಮೂಲಭೂತವಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ ಸುಮಾರು ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಸೃಷ್ಟಿಯಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಎಂಬ ಹೊಸ ಪ್ರಪಂಚವು ನಮ್ಮಂಥ ಅನಿವಾಸಿಗಳ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮವನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ತಾಯ್ನಾಡಿನಿಂದ ನಾವು ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಸಾವಿರಾರು ಮೈಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ವೈಚಾರಿಕವಾಗಿ ಮಾತೃಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ಮಾತೃಭಾಷೆಯೊಂದಿಗಿನ ನಮ್ಮ ಅನುಬಂಧವನ್ನು ಬಲಿಷ್ಠಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಮಹತ್ತರ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ.

ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಹುತೇಕ ವಿದ್ಯಮಾನಗಳ ಚರ್ಚೆಗಳು ಫೇಸ್ ಬುಕ್ ವಾಟ್ಸ್ ಆಪ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಹೀಗಾಗಿ, ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಓದದೆಯೂ, ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿಗಳನ್ನು ನೋಡದೆಯೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಆಗುಹೋಗುಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ನಮಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಮಾಧ್ಯಮ ಸಿಕ್ಕಂತಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಈ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಸರಾಗಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷದ ಅಥವಾ ಜಾತಿ-ಪಂಗಡದ ಕೈಗೊಂಬೆಯಾಗಿರುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸುದ್ದಿ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲೆಸೆದಿವೆ. ಒಂದೇ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವು ರೀತಿಯ ಚರ್ಚೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ, ಓದುಗರು ಒಂದೇ ವಿಷಯವನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿಂದ ಪರಾಮರ್ಶಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.

ತಮ್ಮ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ತೋರ್ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಸೂಕ್ತ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಲ್ಲದೆ ತೆರೆಮರೆಯಲ್ಲೇ ಉಳಿದ ಒಬ್ಬಿಬ್ಬರು ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತರ ಪರಿಚಯವಾದರೂ ನಮ್ಮ ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರಿಗೂ ಇದೆ. ಈಗಿರುವ ಫೇಸ್ ಬುಕ್, ಬ್ಲಾಗ್ ನಂತಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಇಂತಹ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಗೊಂದು ಯೋಗ್ಯ ವೇದಿಕೆಯಾಗಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಯುವಕ-ಯುವತಿಯರು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಗೃಹಿಣಿಯರೂ ಕೂಡ ಕಲೆ-ಸಾಹಿತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತಮಗಿರುವ ಒಲವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು, ಉಳಿಸಿ -ಬೆಳೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಹಾಗೂ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಈ ತಾಣಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ. ಕನ್ನಡದ ಯುವಪ್ರತಿಭೆಗಳಿರುವ ಹಲವಾರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು ಸೋಷಿಯಲ್ ಮಿಡಿಯಾದಿಂದ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದು ಭಾರತ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಹೊರದೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹೌಸ್ ಫುಲ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಕಂಡ ನಿದರ್ಶನಗಳು ಬಹಳಷ್ಟಿವೆ.

ಕನ್ನಡ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಕೊಡುಗೆಗೆ ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಉದಾಹರಣೆ, ಭೈರಪ್ಪನವರ ಹೊಸ ಕಾದಂಬರಿ ‘ಉತ್ತರಕಾಂಡ’. ಕಾದಂಬರಿಯ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ಮುನ್ನವೇ ಅದರ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ರೀತಿಯ ವಿಚಾರ-ವಿನಿಮಯಗಳು ನಡೆದದ್ದು , ಕಾದಂಬರಿಯ ಪ್ರತಿಗಳು ಬಿಸಿದೋಸೆಯಂತೆ ಖರ್ಚಾಗಿ ಮರುಮುದ್ರಣ ಕಂಡದ್ದು, ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಭೈರಪ್ಪನವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಕಂಡು ‘ಬುದ್ಧಿಜೀವಿ’ಗಳ ನಿದ್ದೆ ಕೆಟ್ಟದ್ದು, ಇತ್ಯಾದಿ ಸುದ್ದಿಗಳು ಹಲವು ದಿನಗಳ ಕಾಲ ನನ್ನ ಭೈರಪ್ಪಾಭಿಮಾನಿ ಸ್ನೇಹಿತರ ಫೇಸ್ ಬುಕ್ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ರಾರಾಜಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಕನ್ನಡದ ಆಳವಾದ ಜ್ಞಾನವಿದ್ದ ಓದುಗರಿಗಷ್ಟೇ ಮೀಸಲಾಗಿದ್ದ ಭೈರಪ್ಪರಂಥ ಪ್ರಬುಧ್ಧ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯದತ್ತ ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಯುವಜನರು ಆಕರ್ಷಿತರಾಗುತ್ತಿರುವುದಕ್ಕೆ, ಇಂತಹ ಮೇರುಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮಾಜದ ಎಲ್ಲಾ ಸ್ತರದ ಜನರನ್ನೂ ತಲುಪುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣ ಎಂದು ನನ್ನ ಅನಿಸಿಕೆ.

ಇನ್ನು ನಮ್ಮ ನೆರೆರಾಜ್ಯಗಳ ಜನರಲ್ಲಿರುವಂತೆ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆಯನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ನಾವೆಲ್ಲರೂ ಒಂದು, ನಾವು ಕನ್ನಡಿಗರು ಎಂಬ ಏಕತೆ ನಮ್ಮಲ್ಲಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ನನ್ನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಎತ್ತಿನಹೊಳೆ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಸಮಸ್ಯೆ, ಮಹದಾಯಿ ವಿವಾದ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಮಸ್ಯೆ ಎನ್ನುವಂಥಾ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ನಮ್ಮ-ನಮ್ಮಲ್ಲೇ ಬಹಳಷ್ಟಿದೆ. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಅಪವಾದವೆಂಬಂತಹ ಒಂದು ಪ್ರಸಂಗ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನಡೆಯಿತು. ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಜಲ್ಲಿಕಟ್ಟು ವಿವಾದದ ಕಾವೇರಿದ್ದಾಗ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ನೆಡೆದುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿರುವ, ಕಂಬಳ ಎಂಬ ಕ್ರೀಡೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ ಬಹಳ ವಾದ-ವಿವಾದಗಳು ನಡೆದುವು. ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ನಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿರುವ ಈ ಕ್ರೀಡೆ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಒಂದು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗ, ಇದನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಬೇಕು ಎಂದು ಕಂಬಳ ಪರ ಹೋರಾಟಗಾರರು ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಡೆಸಿದರು. ಇದರ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ, ಕಂಬಳದ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಬಹುದೊಡ್ಡ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದವು. ಈ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಕರ್ನಾಟಕದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಕನ್ನಡಿಗರೂ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿದರು. ಇದು, ಕನ್ನಡಿಗರು ತಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಭೇದ-ಭಾವಗಳನ್ನು ಮರೆತು ಒಂದಾಗುವಲ್ಲಿ, ಕನ್ನಡ ಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿ- ಬೆಳೆಸುವಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಹೇಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಜೀವಂತ ಸಾಕ್ಷಿ.

ಹೊರರಾಜ್ಯಗಳಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿರುವ ಜನ ಹಿಂದಿ ಅಥವಾ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಲ್ಲಷ್ಟೇ ವ್ಯವಹರಿಸುವುದನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲಾ ಕಂಡಿದ್ದೇವೆ, ಕಂಡು ದುಃಖ ಪಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿರದಿರುವ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೊರಗುವ ಬದಲು, ಅವರಿಗೆ ಕನ್ನಡ ಬರುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಲ್ಲೇ ವ್ಯವಹರಿಸುವುದನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಅವರಿಗೆ ಒಂದಷ್ಟಾದರೂ ಕನ್ನಡ ಕಲಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಮ್ಮ ಮೇಲೆಯೂ ಇದೆ ಎಂದು ನಾವು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಬೆಂಗಳೂರಿಗರು ಹೇಗೆ ಹೊರರಾಜ್ಯದವರಿಗೆ ಕನ್ನಡದ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಕರಿಸಬೇಕು ಎಂಬಂತಹ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಚರ್ಚೆಗಳು ಈಗಿನ ಯುವಜನತೆಯ ಮಧ್ಯೆ ಸೋಷಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾದ ಮೂಲಕ ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿಗರ ಈ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಕೆಲವಷ್ಟು ಜನ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಕನ್ನಡ ಮಾತಾಡುವುದನ್ನು ಕಲಿತಿದ್ದಾರೆಂದೂ ಓದಿದ್ದೇನೆ.

ಕನ್ನಡದ, ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಷಯ ಬಂದಾಗ ಹಬ್ಬಗಳ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗದಿದ್ದರೆ ಹೇಗೆ? ಹೊರದೇಶದ ಇತಿಮಿತಿಗಳಲ್ಲೇ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುವ ಅನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಈಗ ದೂರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದೂ ತಮ್ಮ ಹಬ್ಬದ ಸಂಭ್ರಮವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ, ಸ್ನೇಹಿತರ ಬಂಧು ಬಾಂಧವರ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಖುಷಿಪಡುವ ಭಾಗ್ಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಿಂದ ದೊರಕಿದೆ. ಒಂದು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಕೊಡುವುದಾದರೆ, ನಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ದೀಪಾವಳಿಯನ್ನು ಸಡಗರದಿಂದ ಆಚರಿಸುತ್ತೇವೆ. ನಮ್ಮ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸ್ನೇಹಿತರು ಸೀರೆ, ಚೂಡಿದಾರಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿ, ‘ದೀಪಾವಳಿಯ ಶುಭಾಶಯಗಳು’ ಎಂದು ಅಚ್ಚಗನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಶುಭಾಶಯ ಕೋರಿದರೆ, ಅವರ ಮಕ್ಕಳು ದೀಪಾವಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಕಥೆ, ಪ್ರಬಂಧಗಳನ್ನು ಬರೆದು ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೀಪಾವಳಿಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಸಾರುತ್ತಾರೆ. ಆಚರಣೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತೆಗೆದ ದೀಪಾಲಂಕಾರ, ರಂಗೋಲಿ, ಹೂವಿನ ಅಲಂಕಾರಗಳ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ನಾನು ಫೇಸ್ ಬುಕ್, ವಾಟ್ಸಾಪ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ನನ್ನ ಇಬ್ಬರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸ್ನೇಹಿತೆಯರು ಕೂಡ ಹಬ್ಬದ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಶೇರ್ ಮಾಡಿ, ಇಂತಹ ಒಂದು ಸುಂದರ ಹಾಗೂ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗುವ ಅವಕಾಶ ಕೊಟ್ಟ ನನಗೆ ಕೃತಜ್ಞತೆ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಇದರಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿತಳಾದ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿರುವ ನನ್ನ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗಳು, ಕಳೆದ ದೀಪಾವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವಳ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯ ಕೆಲವು ಗೆಳೆಯ-ಗೆಳತಿಯರನ್ನು ತನ್ನ ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ ಗೆ ಆಮಂತ್ರಿಸಿ, ಹಬ್ಬವನ್ನಾಚರಿಸಿದಳು. ಫೇಸ್ ಬುಕ್ ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಬ್ಬದಾಚರಣೆಯ ಸಂಭ್ರಮವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡು, ‘inspired by my cousin’ ಎಂದು ನನ್ನನ್ನು ಟ್ಯಾಗ್ ಮಾಡಿದ್ದಳು. ಹೀಗೆ ನನ್ನ ದೀಪಾವಳಿಯ ಆಚರಣೆ ಸಾಗರದಾಚೆ ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಮಿಂಚಿದ್ದು, ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು ಒಂದು ಸಿಹಿ ನೆನಪು. ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ‘ಎಲ್ಲಾದರೂ ಇರು ಎಂತಾದರೂ ಇರು ಎಂದೆಂದಿಗೂ ನೀ ಕನ್ನಡವಾಗಿರು’ ಎಂದು ಕುವೆಂಪುರವರು ಹೇಳಿರುವಂತೆ ನಮ್ಮ ಕರ್ಮಭೂಮಿಯಲ್ಲಿದ್ದುಕೊಂಡೂ, ಜನ್ಮಭೂಮಿಯೊಂದಿಗಿನ ನಮ್ಮ ಬಾಂಧವ್ಯವನ್ನು ಬಲಿಷ್ಠಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ, ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಆಚರಣೆಗಳ ಮಹತ್ವವನ್ನು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುವಲ್ಲಿ, ನಾವು ವಲಸೆ ಬಂದಿರುವ ದೇಶದ ಜನರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಪಾತ್ರ ದೊಡ್ಡದು

ಹಾಗಂತ ಈ ಜಾಲತಾಣಗಳಿಂದ ಯಾವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಅಥವಾ ತೊಂದರೆಗಳೂ ಇಲ್ಲವೆಂದಲ್ಲ. ಈ ತಾಣಗಳ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳ, ಹದಿಹರೆಯದ ಹುಡುಗಿಯರ ದುರ್ಬಲತೆಯನ್ನು ದುರುಪಯೋಗ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಾಮುಕರಿದ್ದಾರೆ, ಯುವಜನತೆಯನ್ನು ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯಂಥ ಭೀಕರ ಕೃತ್ಯಗಳತ್ತ ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಗುಂಪುಗಳಿದ್ದಾವೆ. ಇಂತಹುದ್ದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಕಾನೂನನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಸರ್ಕಾರದ ಮೇಲಿದ್ದರೆ, ಈ ಜಾಲತಾಣಗಳ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖದ ಬಗ್ಗೆ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಅರಿವು ಮೂಡಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೆತ್ತವರ ಮೇಲಿದೆ. ಸಂವಹನ ಕ್ರಾಂತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ಈ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ಈಗ ಜೀವನದ ಅವಶ್ಯಕ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆಯಾದರೂ, ಇವು ನಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನೇ ಆಕ್ರಮಿಸದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕರ್ತವ್ಯ. ಕುಟುಂಬದ ಜನರೊಂದಿಗಿರಬೇಕಾದ ಆತ್ಮೀಯತೆ, ದೊಡ್ಡವರಿಗೆ ತೋರಿಸಬೇಕಾದ ಗೌರವ ಮುಂತಾದ ಮೂಲಭೂತ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ನಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳು ಮರೆಯದಂತೆ ಅವರನ್ನು ಬೆಳೆಸಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಈಗ ಹೆತ್ತವರಿಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು. ಇನ್ನು, ಒಳ್ಳೆಯದರೊಂದಿಗೆ ಕೆಟ್ಟದ್ದೂ ಇರುವುದು ಜಗದ ನಿಯಮ ಎನ್ನುವಂತೆ, ಈ ಡಿಜಿಟಲ್ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪೊಳ್ಳು ವಿಚಾರಗಳೂ ಹಲವಾರು. ಹಾಗಾಗಿ ಹಂಸಕ್ಷೀರ ನ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿರುವ ಹಂಸದಂತೆ ಈ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಲು ಹಾಗೂ ನೀರನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದದ್ದು ಇಂದಿನ ಅಗತ್ಯ.

ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ, ಜಗತ್ತಿನ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಫೋಟೋ ಗಳನ್ನು ಅಪ್ ಲೋಡ್ ಮಾಡುವ, ಸ್ಟೇಟಸ್ ಅಪ್ ಡೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅನಿವಾಸಿಗಳ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಇವು, ನಮ್ಮ ಹಾಗೂ ನಮ್ಮ ಜನ್ಮಭೂಮಿಯ ನಡುವಿನ ಜೀವನಾಡಿಯಾಗಿವೆ. ”ಕನ್ನಡವೆಂದರೆ ಬರಿ ನುಡಿಯಲ್ಲ, ಹಿರಿದಿದೆ ಅದರರ್ಥ” ಎಂದು ಕವಿ ಕೆ ಎಸ್ ನಿಸಾರ್ ಅಹ್ಮದ್ ಅವರು ಹೇಳಿರುವಂತೆ, ನಮ್ಮನ್ನು ಕನ್ನಡದ ನೆಲ-ಜಲದೊಂದಿಗೆ, ಕನ್ನಡವೆಂಬ ಭಾವನೆಯೊಂದಿಗೆ, ಜೀವನಶೈಲಿಯೊಂದಿಗೆ ಬೆಸೆಯುವ ಸೇತುವೆಗಳಾಗಿವೆ. ಕನ್ನಡದ ಕಸ್ತೂರಿಯನ್ನು ವಿಶ್ವದೆಲ್ಲೆಡೆ ಪಸರಿಸುವ ಸಾಧನಗಳಾಗಿವೆ.