ಏನಿದೇನಿದು ಜನವರಿ ೨೬ರ ಕಹಾನಿ!! – ವಿನತೆ ಶರ್ಮ ಬರೆದ ಲೇಖನ

ಇಂದು ಜನವರಿ ೨೬, ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಹಬ್ಬ; ದೇಶ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಆಲಂಗಿಸಿದ ಸುದಿನ. ಅದೇ ದಿನ ಸಾವಿರಾರು ಮೈಲಾಚೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ಗೋಳಾರ್ಧದ ದೇಶ ಖಂಡ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ದುಃ ಸ್ವಪ್ನದ ನೆನಪನ್ನು ಕೆದಕುವ ದಿನವಾಗಿದೆಯೇ? ನಮಗರಿಯದ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ನಮ್ಮೆದುರು ತೆರೆದಿಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ವಿನತೆ. ವಸಾಹತುಶಾಹಿಯ ಬರ್ಬರತೆ, ಕುಟಿಲತೆ ಹಾಗೂ ಅನುಕೂಲ ಸಿಂಧು ಇತಿಹಾಸ ಬರೆಯುವ ಮುಖಗಳನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಬಾಳಿ, ಈಗ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲಿರುವ ವಿನತೆ ಶರ್ಮ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತೆ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಲೇಖನಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಯು-ಟ್ಯೂಬ್ ಕ್ಲಿಪ್ಪನ್ನು ಕೂಡ ಅಳವಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಓದಿ, ನಿಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ನಮ್ಮೊಡನೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಿ. 

 

ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ದಿನಾಂಕವೊಂದು ಎರಡು ದೇಶಗಳ ರಾಜಕೀಯ ಸ್ಥಿತಿ-ಗತಿಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದೇ?  ಹೌದೆನ್ನುತ್ತದೆ, ಈ ಜನವರಿ ೨೬!! ನಾವೆಲ್ಲರೂ ದಿನನಿತ್ಯ ಬಳಸುವ ಐವತ್ತೆರಡು ವಾರಗಳ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ನಲ್ಲಿ ಅಗೋ ಮತ್ತೊಂದು ಎಂಬಂತೆ ಸುಮ್ಮನೆ ಕುಳಿತಿದ್ದ ಜನವರಿ ೨೬ ರನ್ನು ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಧಾರಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿ ಪಟ್ಟಕ್ಕೇರಿಸಿದ್ದು ಇಂಗ್ಲೀಷರು – ಅದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಾಟಕದ ಒಂದು ಅಂಕ. ಇಂದು January ೨೬, Australia Day ಎಂದು ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.

೧೯೫೦ರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದೇ ದಿನಾಂಕವು ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತು. ಆ ದಿನ ಆ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಲು ಕೂಡ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಕಾರಣರಾದದ್ದು ವಸಾಹತುಶಾಹಿಗಳಾಗಿ ಭಾರತವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲೀಷರು. ಹಾಗಾಗಿ Indian Republic Day, ಭಾರತೀಯ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಎಂದರೆ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಹಬ್ಬ. ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಿಜೃಂಭಣೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಬಹು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ. ಭಾರತೀಯರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಅಷ್ಟೇ ಹೆಮ್ಮೆ ತರುವ ದಿನ ಈ ತಾರೀಕು.

ಆದರೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಜನವರಿ ೨೬ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹೆಮ್ಮೆ ತರುವ ದಿನವಲ್ಲ. ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಅದು Australia Day ಆದರೂ ಸುಮಾರು ಜನ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳು (Aboriginal) ಅಥವಾ ಸ್ವದೇಶೀಯರು (Indigenous = Aboriginal and Torres Straight Islanders) ಈ ದಿನವನ್ನು Occupation Day, Foundation Day, Settlers Day ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರಿಗೆ ಹಬ್ಬವಾದರೆ ಹಲವರಿಗೆ ಅದು ಶೋಕಾಚರಣೆಯ ಸಂಕೇತ. ಇದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಬರೀ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಆಳ್ವಿಕೆ ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ; ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ನೋವು, ಸಾವು, ನಷ್ಟ, ಮತ್ತು ಪೀಳಿಗೆಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿರುವ, ಬೇಕೋ ಬೇಡವೋ ಆದರೂ ಶಾಶ್ವತ ತಿಥಿ.

Aboriginal Australia ವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಭೂಪಟ; ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬಹು ಶ್ರಮ ಪಟ್ಟು ೧೯೮೮ರಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿದ್ದು. ಈ ಭೂಪಟ ಅವರ ಭಾಷಾಗುಂಪು ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದ Blood Line ಜನ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕೃಪೆ ಮೂಲ: Australian Institute of Aboriginal and Torres Islanders Studies.

ನಾನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಟ್ಟದ್ದು ಫೆಬ್ರವರಿ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ. ಅದಾಗಲೇ Australia Day ವಾರ್ಷಿಕ ಆಚರಣೆ ಮುಗಿದಿತ್ತು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಹೊಸದಾಗಿ ಪರಿಚಯವಾದ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ನರು ಮತ್ತು ಇತರೆ ದೇಶಗಳ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಬಹು ಗಮ್ಮತ್ತಾದ ಆ ದಿನದ ಪಾರ್ಟಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ನಡೆಯುವ ಬಾಜಾಭಜಂತ್ರಿ, ಪೆರೇಡ್ ಗಳು, ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಏರ್ಪಡುವ BBQ ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಣೆ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಅದರ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಈ ದಿನ ಈ ದೇಶವು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಎಂದು ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು ಎಂದು. ನಾನು ಹೌದಾ ಎಂದು ಸುಮ್ಮನಾದರೂ ಮನಸ್ಸೆಲ್ಲಾ ನಮ್ಮ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ದಿನಕ್ಕೇ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿತ್ತು. ಹಾಗೆ ಇರಬಹುದೇನೋ ಅನ್ನಿಸಿತ್ತು. ಮರು ವರ್ಷ ನಾನೂ ಕೂಡ BBQ ನೋಡಲು ಹೋದರೂ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಉಪವಾಸವಿದ್ದು ಮನೆಗೆ ವಾಪಸ್ಸಾಗಿದ್ದೆ. ಆಗಲೂ ನನಗೆ Australia Day ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜ್ಞಾನವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಗಾಗ ಜನ ನನ್ನನ್ನು”Are you Aboriginal?” ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ವಿಚಿತ್ರವೆನಿಸಿತ್ತು. ನನ್ನ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಸ್ನೇಹಿತರು, “ಚಿಂತೆ ಮಾಡಬೇಡ, ನೀನು Aboriginals ಥರ ಕಾಣುವುದಿಲ್ಲ”, ಎಂದು ಸಮಾಧಾನ ಪಡಿಸಿದ್ದರು. ನಾನೇನು ಅಷ್ಟು ತಲೆಗೆ ಹಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ, ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ್ದೆ.

ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ ನನ್ನ ತಲೆ ತಾಕಿ ಒಳ ಹೊಕ್ಕು ತಿವಿದಿದ್ದು ಮುಂಬರುವ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ. ನಾನು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಚ್ಚು ಜನನಿಬಿಡ (public spaces) ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೋದಷ್ಟೂ ನನಗೆ ವರ್ಣಬೇಧದ ಪರಿಚಯ ನೇರವಾಗಿ ಆಗಲಾರಂಭಿಸಿತು; ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುವ ಜನ ಹೆಚ್ಚಾದರು. ಅದರ ಕೂಡ ನನಗೆ ಬಳುವಳಿಯಾಗಿ ಬಂದದ್ದು ಜನಾಂಗದ್ವೇಷದ ಅನುಭವ. ಆಗ ನಾನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ದೇಶದ ಇತಿಹಾಸ, ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದೆ. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನನಗೆ ದೊರೆತ ಅಪರೂಪದ ಸ್ನೇಹಿತೆಯೊಬ್ಬಳು ತನ್ನದೇ ಅನುಭವ ಕತೆಗಳ ಮೂಲಕ ಒಂದಷ್ಟು ಬೆಳಕು ಚೆಲ್ಲಿದಳು. ಮುಂದೆ ನಾನು ಬ್ರಿಸ್ಬನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲ ಕಾಲ ಒಂದು Aboriginal and Torres Straight Islanders education ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದೆ. ಅಲ್ಲಿ ನನಗೆ ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿದ್ದು ಆ ದೇಶದ ಕರಾಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಘಟನೆಗಳು, ವರ್ಣಬೇಧ ಮತ್ತು ಜನಾಂಗದ್ವೇಷದ ಕುಲುಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಂದು ಹೋದ ಕುಟುಂಬಸ್ಥರ ನೋವು, ಮತ್ತು ಈ ಎಲ್ಲದರ ಮಧ್ಯೆ ನನ್ನ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಅಸ್ಮಿತೆ ಏನು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ.

ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ಹೊರ ನಡೆದ ಕಾಲಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ಅದನ್ನೆಲ್ಲಾ ನಾವುಗಳು ಶಾಲಾ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಓದಿದ್ದೆವು. ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿದ್ದರಿಂದ ನನ್ನಂತಹವರಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಿಲ್ಲದ ಬದುಕು ಎಂದರೆ ಏನು ಎಂಬ ಕಲ್ಪನೆ ಮೂಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಅಂತಹ ಕಲ್ಪನೆ ನನಗೆ ಬ್ರಿಸ್ಬನ್ ನಗರ ವಾಸದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿತು. ನನ್ನ ಮೈ ಚರ್ಮ ಕಂದು/ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ನನ್ನ ಪಕ್ಕದ ಮನೆಯವರು ಐದು ವರ್ಷಗಳು ನನ್ನನ್ನು, ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ದೂರ ಇಟ್ಟು ಮಾತುಗಳಿಂದ, ನಡತೆಯಿಂದ, ಅವರ ಉಪೇಕ್ಷೆಯಿಂದ ಕಾಟ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ನಾನು ಧೈರ್ಯವಾಗಿ ದೃಢತೆಯಿಂದ ನಿಂತಿದ್ದರಿಂದ ನನ್ನ ಮಕ್ಕಳು ಸಂತೋಷವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಹಿತ್ತಲಲ್ಲಿ ಆಟವಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಧೈರ್ಯವನ್ನೇ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡಿ, ಜನರ ಅಂತಃಶಕ್ತಿಯನ್ನೇ ನಿರ್ನಾಮ ಮಾಡಲೆತ್ನಿಸಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ?

ಏನಾಯಿತು ಎಂಬ ಕತೆಗಳನ್ನು ನಾನು Aboriginal ಸ್ನೇಹಿತರ ಬಾಯಿಂದ, ಅವರ ಹಿರಿಯರಿಂದ, ಮತ್ತು ಕಿರಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಂದ ಕೇಳಿದೆ.

ಈ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತದೆ! ಕೃಪೆ: Lefty Cartoons

ಚಾರಿತ್ರಿಕವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ೧೬೦೦-ರಲ್ಲೇ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ದೇಶಕ್ಕೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಆಸೆಯಿಂದ ಚೀನಿಯರು ಮತ್ತು ಡಚ್ಚರು ಬಂದಿದ್ದರು. ಚಿನ್ನದ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳ ಕತೆ ಯೂರೋಪಿನ ಇತರ ದೇಶಗಳಿಗೂ ಹಬ್ಬಿತ್ತು. ೧೬೦೦ ಮತ್ತು ೧೭೦೦ ರ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ನರು ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿ ತಮ್ಮ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಹೆಣಗಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.  ಏಷ್ಯಾದ, ಆಫ್ರಿಕಾದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಆ ಭೂಭಾಗಗಳ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕೊಳ್ಳೆ ಹೊಡೆಯುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಡಚ್ಚರು, ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು, ಫ್ರೆಂಚರು, ಇಂಗ್ಲೀಷರು, ಬೆಲ್ಜಿಯನ್ನರು ಎಂಬಂತೆ ಎಲ್ಲರೂ ಕಚ್ಚಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷರ East India Company ತನ್ನ ‘ಒಡೆದು ಆಳು’ ನೀತಿಯನ್ನು ಚಾಣಾಕ್ಷತೆಯಿಂದ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದಿತ್ತು.

ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ೧೭೭೦ ರಲ್ಲಿ ದೂರದ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ – ಈಗಿನ ಸಿಡ್ನಿ ಅಂದರೆ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಗೆ ಬಂದಿಳಿದು, ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಕುಕ್ ಆ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ New South Wales ಎಂದೂ ಕೂಡ ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದ್ದ. ಅಲ್ಲಿದ್ದ Aboriginal ಜನ ಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಿ ಒಂದಷ್ಟು ಭಾಂದವ್ಯವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ. ಅದಾದ ನಂತರ ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಕಡೆ ಪರಾಭವವಾಗಿತ್ತು; ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಸವಾಲು, ಪ್ರತಿಭಟನೆಗಳು ಬೆನ್ನುಬಿಡದೆ ಎದುರಾಗಿದ್ದವು. ಬಿಗಡಾಯಿಸಿದ್ದ ಆಂತರಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಂದ ನಲುಗಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ತುಂಬಿತುಳುಕಿದ್ದ ಕಾರಗ್ರಹಗಳಿಂದ ಒಂದಷ್ಟು ಜನರನ್ನು ಹಡಗುಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬಿಸಿ ದೂರದ ದ್ವೀಪ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾಕ್ಕೆ ರವಾನಿಸಲು ಮುಂದಾಗಿತ್ತು.

೧೭೮೮ ರ ಮೊದಲ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಆರ್ಥರ್ ಫಿಲಿಪ್ ತನ್ನ ಹಡಗನ್ನು ಸಿಡ್ನಿ ಕರಾವಳಿಗೆ ತಂದು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ. ಅದಾಗಲೇ ಅಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ತಮ್ಮ ಹಡಗಿನೊಂದಿಗೆ ಠಿಕಾಣಿ ಹೂಡಿದ್ದರು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ರಾಜ ಮೂರನೇ ಜಾರ್ಜ್ ನೌಕಾಪಡೆಗೆ ಖಚಿತ ಆಜ್ಞೆಯಿತ್ತಿದ್ದರು – ಆ ಕರಾವಳಿಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸ್ಥಳೀಯ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟೂ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಲಾಭ ಪಡೆದು ಭೂಭಾಗಗಳನ್ನ ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಫಿಲಿಪ್ ಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ರಾಜಕೀಯ ಉದ್ದೇಶಗಳೂ ಇದ್ದವು. ಫ್ರೆಂಚರನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಬಾವುಟವನ್ನು ಹಾರಿಸುವ ಮಹದಾಕಾಂಕ್ಷೆ ಹವಾಮಾನ ವ್ಯಪರೀತ್ಯವಿದ್ದರೂ ದೋಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ ಜನವರಿ ೨೫ರಂದು ಸಿಡ್ನಿ ಕೊಲ್ಲಿಗೆ (Cove) ಬರುತ್ತಾನೆ. ಮರುದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಅಂದರೆ ೨೬ರಂದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಯೂನಿಯನ್ ಜಾಕ್ ಬಾವುಟವನ್ನು ಹಾರಿಸಿ, ಆ ಭೂಪ್ರದೇಶ ನಮ್ಮ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ರಾಜನಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾನೆ. ಯಾರ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ, ಯಾಕೆಂದು ಯಾರೂ ಕೇಳಲಿಲ್ಲವೇ?!

ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಆರ್ಥರ್ ಫಿಲಿಪ್ ಬ್ರಿಟನ್ನಿನ ಬಾವುಟವನ್ನು ೧೭೮೮, ಜನವರಿ ೨೬ ರಂದು ಸಿಡ್ನಿ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಾರಿಸುತ್ತಿರುವುದು. ಚಿತ್ರ ಕೃಪೆ: Algernon Talmadge R.A, 1937, ನ್ಯೂ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ.

ಅಲ್ಲಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸುವ ಕಾಲಘಟ್ಟ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಮೊದಮೊದಲು ಸ್ಥಳೀಯರೊಂದಿಗೆ ಸಂಧಾನ, ಮಾತುಕತೆ ನಡೆದರೂ ನಂತರ ಬದಲಾದ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧಾರಗಳು, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಕಾರಾಗೃಹಗಳಿಂದ ಬಂದು ಇಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡ ಚಿಕ್ಕ ಪುಟ್ಟ ಖೈದಿಗಳ ಧೋರಣೆಯಿಂದಲೂ, No man’s land, no humans ever lived here ಎಂದು ಸ್ವಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಸುಳ್ಳಿನಿಂದಲೂ, White Supremacy ಕಾನೂನಿನಿಂದಲೂ ಮುಂದಿನ ಶತಮಾನಗಳು ಸ್ವದೇಶಿಯರಿಗೆ ದುಃಸ್ವಪ್ನವಾದವು.

Aboriginal ಜನಸಮುದಾಯಗಳ ಸಾಮೂಹಿಕ ಕಗ್ಗೊಲೆಗಳಾದವು. ಅಮೆರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಜನಾಂಗವನ್ನು ಹೇಗೆ ಗುಲಾಮರು ಎಂದು ಹೇಳಿ ಬಲಿಪಶುಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದರೋ ಹಾಗೆಯೇ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಸ್ವದೇಶಿಯರ ಸ್ಥಿತಿಯಾಯ್ತು. ಕೆಲವರು ಮನರಂಜನೆಗಾಗಿ Aboriginal ಜನರನ್ನು ಸಾಲು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಗುಂಡಿಟ್ಟು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದರಂತೆ. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅವರನ್ನು ‘ಸುಧಾರಿಸಿಲು’ ಕೆಲ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ತರಲಾಯಿತು. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಒಟ್ಟು ಕುಟುಂಬ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ಹಾಸ್ಟೆಲ್ ಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷರತೆಯನ್ನು ಕೊಡಲಾಯಿತು. ದೇಶದ ತುಂಬಾ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಬಿಳಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ನರ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸಾಯ ಸಂಬಂಧಗಳ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಗಂಡಸರನ್ನು, ಹೆಂಗಸರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯ್ತು. ಆಗ ನಡೆದ Stolen Generations ಮತ್ತು Stolen Wages ಯುಗದ ಕರಾಳ ಕತೆಗಳನ್ನು ೧೯೮೦ ರ ದಶಕದವರೆಗೂ ಹೊರ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಕಾಣಿಸದ ಹಾಗೆ ಮುಚ್ಚಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ನಗರಗಳ ನಿಗದಿತ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ, ಅಂಗಡಿ, ಮನರಂಜನೆ, ಸಮುದ್ರ ತಟ ಮುಂತಾದ ಜಾಗಗಳಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ತಾವು Aboriginal ಎಂದು ಎಲ್ಲೂ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಈಗಲೂ ಸ್ವದೇಶೀಯರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ನಿಖರವಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಯಾಕೆಂದರೆ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆಯನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಾರೆ. ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತಿಳಿದರೆ ಇನ್ನಿಲ್ಲದಷ್ಟು ಕಿರುಕುಳ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ, ಪೊಲೀಸರು ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ, ಕಿರಿಯರನ್ನು ವಿನಾಕಾರಣ ಲಾಕಪ್ಪಿಗೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ, ಇತ್ಯಾದಿ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲು ಕಳೆದುಹೋಗಿರುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು, ಬಲವಂತವಾಗಿ ಅಳಿಸಿದ ಭಾಷಾ ಸ್ವಂತಿಕೆ, ದುಃಖದಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿದ ಹಿರಿಯರು, ತಮ್ಮ ಅಸ್ಮಿತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅರೆಬರೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಕಿರಿಯರು, ಕಾಡುವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು, ಅಷ್ಟೊಇಷ್ಟು ಕೈಗೆಟಕುವ ಶಿಕ್ಷಣ, ಸದಾ ಹಿಂಬಾಲಿಸುವ ಸಮಾಜದ ಅನುಮಾನದ ನೋಟ – ಲೆಕ್ಕ ಇಟ್ಟಿರುವ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಶೇಕಡ ೪ ರಷ್ಟು ಇರುವ ಸ್ವದೇಶೀಯರ ಸದ್ಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇದು. ನ್ಯಾಯಕ್ಕಾಗಿ ದನಿ ಎತ್ತುವ ಜನರಿದ್ದರೂ ಅದು ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಕಳೆದುಹೋಗುವ ಒಂದು ಮಳೆ ಹನಿ.

ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಸ್ವದೇಶಿಯರಿಗೆ (Indigenous) ೧೯೬೨ ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮತವನ್ನು ಚಲಾಯಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಬಂದಿತು ಎಂದರೆ ಅದುವರೆಗೂ ನಡೆದ ಹೋರಾಟ ನಿಮಗೆ ಅರ್ಥವಾಗಬಹುದು. ೧೯೯೦ ರ ದಶಕದಿಂದ ಈಚೆಗೆ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಬಂದಿವೆ. ೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಆಗಿನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಕೆವಿನ್ ರಡ್ ಸ್ವದೇಶೀಯರಿಗೆ sorry ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಆದರೂ ನಿಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ Aboriginal ಜನರು ಎಂದರೆ ಅನಾಗರೀಕರು, ಭಾಷೆಯಿಲ್ಲದವರು, ಕುಡುಕರು, ಸರ್ಕಾರ ಕೊಡುವ Dole (welfare benefits) ಹಣಕ್ಕೆ ಬಾಯಿ ಬಿಡುವವರು, ವಿದ್ಯೆಯಿಲ್ಲ, ಕೆಲಸ ಮಾಡದ ಸೋಮಾರಿಗಳು ಎಂದೆಲ್ಲಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ಅವರಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ ಅಧೈರ್ಯ, ಕೀಳರಿಮೆ, ಭಯ, ತಮ್ಮತನವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಬೇರೆಯವರ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಂತೆ ಇರಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯಗಳನ್ನ ಓದಿದರೆ ಇನ್ನೆಷ್ಟು ಶತಮಾನಗಳು ಕಳೆದರೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸರಿಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ ಎನ್ನಿಸುತ್ತದೆ.

ಜನವರಿ ೨೬ ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಡೇ, ಆನಿವರ್ಸರಿ ಡೇ, Mourning Day, Survival Day, Invasion Day ಎಂಬಂತೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳಿದ್ದರೂ ಸುಮಾರು ೧೯೩೫ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಡೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಥಿರವಾಯಿತು. ದೇಶದ ಎಲ್ಲ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ೧೯೯೪ ನೇ ವರ್ಷ ಜನವರಿ ೨೬ರಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ರಜಾ ದಿನ ಎಂದು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದವು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಆ ದಿನವನ್ನು ಬಹಳ ಸಡಗರದಿಂದ ಆಚರಿಸಿದರು. ನಾನು ಕಂಡ ಹಾಗೆ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ದೇಶದ ಯೂನಿಯನ್ ಜಾಕ್ ಬಾವುಟವನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು, ಇದು ನಮ್ಮ ದೇಶ, ನಾವು ಇಲ್ಲಿನ ವಾಸಿಗಳು ಎಂದು ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ, ಬೀಚ್ ಗಳಲ್ಲಿ, ವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಾದರಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ನೇರವಾಗಿ, ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಸ್ವದೇಶೀಯರಿಗೆ ಇದು ನಿಮ್ಮ ನೆಲವಲ್ಲ ಎಂದು ಸಾರುತ್ತಾರೆ.

ಮೊದಮೊದಲು ಅಂತಹ ಆಚರಣೆಗಳಿಗೆ ಸ್ವದೇಶಿ ಜನರಿಂದ ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧ ಬಂದಿತ್ತು. Aboriginal ಮತ್ತು Torres Straight Islanders ಬಾವುಟಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರ ಬಾವುಟಗಳೆಂದು ಈಗ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಅವಕ್ಕೆ ಸಿಗಬೇಕಾದ ಮನ್ನಣೆ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚು ಬಿಳಿಜನರು ಆ ಬಾವುಟಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾರೆ ಇಲ್ಲವೇ ಮುಖ ದಪ್ಪ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ‘ಸಹಿಸಿ’ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.

Babakiueria ಎಂಬ ಈ ಕಿರುಚಿತ್ರವನ್ನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪಠ್ಯವಸ್ತುವನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.  Aboriginal ಜನರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿಜನರನ್ನು (white fella) ಹಾಕಿ, ಪಾತ್ರ ಅದಲುಬದಲು ಮಾಡಿದರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಮಾಡಿರುವ ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ಕಿರುಚಿತ್ರ ಇದು. ಇಲ್ಲಿ ಅದರ ಸಣ್ಣ ತುಣುಕನ್ನ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.

ಕ್ರಮೇಣ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವದೇಶೀಯರು (Indigenous), ಅವರ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಶಾಂತಿಯಿಂದ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಬೇರೆ ಪೆರೇಡ್ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. “ನಾವು ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಕೂಡಿ ಶಾಂತಿಯಿಂದ ಬದುಕೋಣ, ನಮ್ಮನ್ನು ಹೀನಾಯಿಸಿ ನೋಡುವುದನ್ನು ಬಿಡಿ, ಗೌರವದಿಂದ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹಬಾಳ್ವೆ ನಡೆಸೋಣ” ಎನ್ನುವ ಮಾತುಗಳು ಬರುಬರುತ್ತಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಿವೆ. ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಇತರೇ ದೇಶಗಳ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದೆ. ಬ್ರಿಸ್ಬನ್ ನಗರದಲ್ಲಿ ೨೬ರಂದು ನಡೆಯುವ Settlers Day/Survival Day ಪೆರೇಡ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮುಖಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ. ಪರಸ್ಪರರನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಇಬ್ಬರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನೂ ಬಿಂಬಿಸುವ ಜನಜೀವನದ ನಿರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ಗರಿಕೆದರುತ್ತದೆ.

ನಾನು ಭಾರತೀಯಳು; ಒಂದಷ್ಟು ವರ್ಷ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಇದ್ದು ಜೀವನ ಮಾಡಿದವಳು. ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಮಿಲನ, ಜನಸೌಹಾರ್ದತೆ, ಶಾಂತಿ-ಸಾಮರಸ್ಯದಿಂದ ಪರಸ್ಪರ ಗೌರವ ತೋರುವ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಸಮಾಜವನ್ನು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯತೆಯನ್ನು ಎದುರು ನೋಡುವವಳು. ಆ ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಜನವರಿ ೨೬ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ದಿನಾಂಕವು ವಿಶೇಷ ದಿನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಲು ಕಾರಣವಾದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೂತು ನಾನು ಇದನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ಎಡಬಿಡದ ಅಚ್ಚರಿ!!

ವಿನತೆ ಶರ್ಮ

Advertisements

ಲಿಚ್‍ಫೀಲ್ಡ್ ಸಿಟಿ, ನಿಘಂಟು ಮತ್ತು ಡಾ. ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಜಾನ್ಸನ್ – ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ ಬರೆದ ಲೇಖನ

 

(ಆ೦ಗ್ಲ ಭಾಷೆಯ ಮೊದಲ ನಿಘ೦ಟುಕಾರ ಶ್ರೀಯುತ ಸಾಮ್ಯುಯಲ್ ಜಾನ್ಸನ್ ರವರ ಬಗ್ಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಇವರ ಜನ್ಮದಿನ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳ ಹಿ೦ದೆ ಆಚರಿಸಲಾಯಿತು. ಡಾ|| ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿಯವರು ಈ ಪ್ರತಿಭಾವ೦ತ ಬರಹಗಾರ, ಬೆಳೆದು ಬ೦ದ ರೀತಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಬಗ್ಗೆ ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ಕನ್ನಡದ ನಿಘ೦ಟುಕಾರ ನಾಡೋಜಿ ಜಿ ವೆ೦ಕಟಯ್ಯ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ-ಆ೦ಗ್ಲಭಾಷೆಯ ಶಬ್ದಕೋಶವನ್ನು ಬರೆದ ಫ಼ರ್ಡಿನ೦ಡ್ ಕಿಟಲ್ ರವರ ಪರಿಚಯವನ್ನು ತಾವೆ ಕ್ಲಿಕ್ಕಿಸಿದ ಕೆಲ ಚಿತ್ರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಮಗೆ ವಿವರವಾಗಿ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.

ನಿ೦ಘಟುಗಳ ಬರೆಯುವ ಈ ಲೇಖಕರ ಪರಿಶ್ರಮ, ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯ ನಮ್ಮ ಊಹೆಗೂ ನಿಲಕದ್ದು. ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ನಮ್ಮ ಅರಿವಿಗೆ ತ೦ದ ಶ್ರೀಯುತ ದೇಸಾಯಿಯವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು.

ಈ ಲೇಖನ ಒದಿದ ನ೦ತರ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ನೀವು ಬೇಟಿ ಕೊಡುವಿರೆ೦ಬ ನ೦ಬಿಕೆ ನನಗಿದೆ -ಸ೦)

 

ಡಾ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಜಾನ್ಸನ್ CC
Map CC

ಈ ವರ್ಷದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 18ರಂದು ಅಂದರೆ ಇದೇ ವಾರ ಡಾ ಜಾನ್ಸನ್ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಜಾನ್ಸನ್ ಅವರ 308 ನೆಯ ಹುಟ್ಟು ದಿನ. ಅದನ್ನು ತನ್ನ ಗೀಚು ಚಿತ್ರ(doodle) ದಿಂದ ಗೂಗಲ್ ಗುರುತಿಸಿದೆ. ಆತ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು (18-09-1709). ಇಂಗ್ಲಂಡಿನ ಸ್ಟಾಫರ್ಡ್ ಶೈರಿನ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆಯ ಪುಸ್ತಕದಂಗಡಿಯ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು. ಇದು  ಕಾಕತಾಳೀಯವಲ್ಲವೇ? ಅವೇ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಶಬ್ದಗಳ ಅರ್ಥ, ವ್ಯಾಖ್ಯೆ, ಉಚ್ಚಾರಣೆಗಳ ಬಗ್ಗೆಯೇ ಬರೆದು “ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನ ಆದಿ ನಿಘಂಟುಕಾರ”ರೆಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದರು ಅವರು.

ಈಗ ಆ ಮನೆ ಮ್ಯೂಜಿಯಮ್ ಆಗಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ನೀವೂ ಭೇಟಿ ಕೊಡಬಹುದು. ಜಾನ್ಸನ್ ನಿಘಂಟುಕಾರನೆಂದು ಜಗದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದರೂ ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಆತನ ಕೊಡುಗೆ ಕವಿತೆ, ವಿಮರ್ಶೆ, ಪ್ರಬಂಧಗಳಲ್ಲದೆ ಕವಿ-ನಾಟಕಕಾರರ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ ಈ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅಪಾರವಾಗಿದೆ. ಆತನ ಕೃತಿಗಳ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡದ ನನ್ನಂಥ ಸಾಮಾನ್ಯನಿಗೂ ಈ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಎಷ್ಟೋ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಿವೆ!

ಈ ಊರಿನ ಆತನ ಜನ್ಮಸ್ಥಳದ ಮನೆಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಶುಲ್ಕವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಆತ A Dictionary of the English Language ನಿಘಂಟನ್ನು ಯಾವ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೂತು ಬರೆದು ಮುಗಿಸಿದನೋ ಆ ಲಂಡನ್ ಮನೆಗೆ ಫೀ ಇದೆ.

ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ನನ್ನ ಶಾಲೆಯ ಸಹಪಾಠಿಯೊಂದಿಗೆ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಗೆ ಹೋದೆ. ಆ ಮನೆಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಭೇಟಿ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯ. ಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪಟ್ಟಣ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್. ಅದಕ್ಕೆ ’ಸಿಟಿ’ ಉಪಾಧಿ ಬಂದುದು ಅದರ ವೈಭವಯುತ ಕೆಥಿಡ್ರಲ್ ದಿಂದ. ಊರ ಮಧ್ಯದ ಮಾರ್ಕೆಟ್ ಸ್ಕ್ವೇರ್ದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ವಿಚಾರಮಗ್ನನಾಗಿ ವಿರಾಜಮಾನಾದ ಬಿಳಿ ಶಿಲೆಯ ಆತನ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ತಲೆಯೆತ್ತಿ ನೋಡಬೇಕು. ಅದು ಆತನ ಮನೆಯ ಎದುರಿಗೇ ಇರುವದರಿಂದ ಮನೆಗೆ ಬಂದು ಹೋಗುವವರ ಮೇಲೆ ಆತ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟಂತಿದೆ! ಆತನ ಎಡಬದಿಯಲ್ಲಿ ಸೇಂಟ್ ಮೇರಿ ಚರ್ಚಿನ ಹೊರ ಗೋಡೆಯಮೇಲೆ ಮೂರು ಫಲಕಗಳು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ

ಹುತಾತ್ಮರ ಸ್ಮಾರಕ ಫಲಕ

ಅಗ್ನಿಗಾಹುತಿಯಾದ ಹುತಾತ್ಮರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ. ಹದಿನೇಳು ಮತ್ತು ಹದಿನೆಂಟನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೆಗಳು ಅನುಭವಿಸಿದ ಭೀಕರ ಶಿಕ್ಷೆಗಳ ವರ್ಣನೆ ಮಾನವನ ಹೇಯ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ.

ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಮಾರುವದಲ್ಲದೆ ಜಾನ್ಸನ್ನನ ತಂದೆ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಮುದ್ರಣ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಾಶನ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿದ್ದನಾದರೂ ಮನೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಠಿತಿ ಅಷ್ಟು ಚೆನ್ನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರತಿಭಾವಂತನಾಗಿದ್ದ ಆ ಹುಡುಗ ಅಂದರೆ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಗೆ ಅವನ ಮೂರನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಓದಲು ಕಲಿಸಿದ್ದ. ಆಯುಷ್ಯವಿಡೀ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲಿದ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ನ ಆಕ್ಸ್ಫರ್ಡ್ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ನಿಲ್ಲ ಬೇಕಾಯಿತಂತೆ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲೇ ಸ್ಕ್ರೋಫುಲಾ (ಗಂಡುಮಾಲೆ)ಅಂಟಿತು. ಆತನ

ಮುಖದ ಮೇಲೆ, ಗಂಟಲು ಅಲ್ಲದೆ ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲೂ ಕಲೆಗಳಾಗಿ ಆತನ ಒಂದು ಕಣ್ಣಿನ ದೃಷ್ಟಿ ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟೇ ಇತ್ತು. ಅದಲ್ಲದೆ ಮುಖದಲ್ಲಿ ತನಗರಿವಿಲ್ಲದೆ ಪದೇ ಪದೇ ಬರುವ ಅಸಹ್ಯ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಸೆಳೆತಗಳು(tics). ಆತನ ಮರಣಾನಂತರ ಆ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ತಜ್ಞರು ಅದು ಟೂರೆಟ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ದ (Tourette syndrome) ಲಕ್ಷಣಗಳು ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ’ಮುಖದ ಮೇಲಿನ ’ಅಂಗ ಚೇಷ್ಟೆ’ಯಿಂದಾಗಿ ಆತನಿಗೆ ಕೆಲಸ ದೊರಕಿಸಲು ಕಠಿಣವಾಯಿತು. ಆದರೂ ಆತನ ಹರಿತವಾದ ಬುದ್ಧಿ, ಜ್ಞಾಪಕಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಓದಿನ ಹರಹು ಆತನ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಿಗೆ ಆಶ್ಚರ್ಯ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇಪ್ಪತ್ತೈದನೆಯ ವಯಸ್ಸಿಗೆಲ್ಲ ಇನ್ನೇನೂ ಓದುವದು ಉಳಿದಿರಲಿಲ್ಲವೇನೋ ಅನ್ನುವಂತೆ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಪುಸ್ತಕಗಳೆಲ್ಲವನ್ನೋದಿ ಅರಗಿಸಿಕೊಡಿದ್ದ. ಆತನ ಬರಹಗಳು ಮಹತ್ತರವಾದವು. ಆದರೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಅವನ ಖ್ಯಾತಿ ಬೆಳೆದುದು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಆ ಡಿಕ್ಷನರಿಯಿಂದಲೇ.

1775ರಲ್ಲಿ ಹೊರಬಿದ್ದ ಎರಡು ಸಂಪುಟಗಳ ಆ ಶಬ್ದಕೋಶದಲ್ಲಿ 40,000 ಪದಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಲ್ಲದೆ 114,000 ಉಲ್ಲೇಖನಗಳಿವೆ. ಆತನ ಲಿಚ್^ಫೀಲ್ಡ್ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಎರಡು ಪ್ರತಿಗಳಿವೆ. ನಾನು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿದ ನನಗೆ ಈ ಅವೃತ್ತಿಯ 12″ಉದ್ದದ ಪುಟಗಳನ್ನು ತಿರುವಿ ಹಾಕಿದಾಗ ಮೈ ನವಿರೆದ್ದಿತು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತೇನೆಂದು ಆರಂಭಿಸಿದ ನಿಘಂಟಿನ ಯೋಜನೆ ಮುಗಿಸಲು ಆತನಿಗೆ ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷಗಳು ಹಿಡಿದವು. ಸಂಭಾವನೆ: 1500ಗಿನಿಗಳು. ನಿಘಂಟುಕಾರನ (ಆರು ಜನರ ಸಹಾಯ ಇದ್ದರೂ ಸಹ) ಏಕಾಂಗಿತನವನ್ನು ’ಡಲ್” (dull) ಶಬ್ದದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕೊಡುವಾಗ ಆತ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾನೆ: ಸಪ್ಪೆ, ಬೇಸರ ತರಿಸುವ; ಉದಾ: ನಿಘಂಟು ಬರೆಯುವದು ನೀರಸ ಕೆಲಸ. ನಿಘಂಟುಕಾರ ಅಂದರೆ? Lexicographer: a writer of dictionaries; a harmless drudge (ಕತ್ತೆ ದುಡಿತದವ).

ನಾಡೋಜ ಜಿ. ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ (ಜಿ ವಿ) -(ಅಂತರ್ಜಾಲದಿಂದ)

ಆತನ ನಿಘಂಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆಯುವಾಗ ಕನ್ನಡದ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿಘಂಟುಗಾರರ ನೆನಪು ಬರುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬರು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಿಂದ ಗೌರವಿತರಾದ ಶತಾಯುಷಿ ನಾಡೊಜ ಜಿ ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯನವರು. ಈ ನಿಘಂಟುಬ್ರಹ್ಮನ ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಪುಟಗಳ ಕನ್ನಡ-ಕನ್ನಡ-ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಿಘಂಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅವರೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ಅದರ ಕೆಲಸವನ್ನು 50ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಪ್ರಾರಂಭಮಾಡಿದ್ದರೂ ನಂತರ ಸತತವಾಗಿ 25 ವರ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲಾವಧಿಯ ದುಡಿತದ ಫಲ. ಅದು ಎಂಟು ಸಂಪುಟಗಳ ಅದ್ವಿತೀಯ ನಿಘಂಟು. ಬೇರಾವ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೂ ಇಂಥ ಕೆಲಸ ಆಗಿಲ್ಲವೆಂದು ಈ ”ಶಬ್ದ ಬ್ರಹ್ಮ”ಎಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ”ಜಿ ವಿ’ ಹೆಮ್ಮೆಯಿಂದ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯಕರಾಗಿ 80 ರಿಂದ 90 ಜನ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಕಲೆಹಾಕಿದರಂತೆ. ಅಕಾರಾದಿಯಾಗಿ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸಲೇ 10 ವರ್ಷ ಬೇಕಾಯಿತಂತೆ! ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳ ಹಿಂದಿನ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಗೂ ಇಂದಿನ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೂ ಎಷ್ಟೊಂದು ಅಂತರ!

ಧಾರವಾಡದ ಕಿಟಲ್ ಕಾಲೇಜಿನ ಪ್ರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ Rev F Kittel ಅವರ ಪ್ರತಿಮೆ

ಇನ್ನೊಬ್ಬ ನಿಘಂಟುಕಾರ ಎಂದರೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮಿಶನರಿಯಾಗಿ ಬಂದ ಫರ್ಡಿನಂಡ್ ಕಿಟಲ್. ಈತ ಸಹ ಕನ್ನಡ-ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಶಬ್ದಕೋಶವನ್ನು ಒಂಟಿಯಾಗಿಯೇ ಬರೆದುದ್ದು. 1894 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ 1750ಪುಟಗಳ ಆ ಕನ್ನಡ ಕೋಶದಲ್ಲಿ 70,000 ಶಬ್ದಗಳ ಅರ್ಥವಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶಬ್ದದದ ಉಚ್ಚಾರ, ಪಂಪ, ನಾಗವರ್ಮ, ಹರಿಹರನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ, ಸರ್ವಜ್ಞ, ವರೆಗೆ, ಮತ್ತು ಸಮಕಾಲೀನ ಗ್ರಂಥಗಳಿಂದ ಆಯ್ದ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ. ನಾನು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ಕಂದು ಬಣ್ಣದ ರಿಬೈಂಡ್ ಮಾಡಿದ ಅಪರೂಪದ ಕಾಪಿಯನ್ನು ನನ್ನ ಅಜ್ಜ ಮತ್ತು ತಂದೆ ಯಾವಾಗಲು ರೆಫೆರ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವರೆಗೆ ನನಗೆ ಅದರ ಪ್ರತಿ ಸಿಕ್ಕಿರಲಿಲ್ಲ. ಏಶಿಯಾಟಿಕ್ ಪ್ರೆಸ್ ಅವರ 2001ರಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಾದ ಹತ್ತನೆಯ ಪುನರ್ಮುದ್ರಣದ ಹಸಿರುಬೈಂಡಿನ ಕಾಪಿ ಈಗ ಈ ಲೇಖನ ಬರೆಯುವಾಗ ಸಾಥ್ ಕೊಡುತ್ತಿದೆ! ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ನನಗೆ ಆ ಊರಿನ ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಷನ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (ಈಗ ಆತನ ಹೆಸರಿನ ಕಿಟಲ್ ಕಾಲೇಜು ಇದೆ) ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತ ಬರೆದ ಆ ನಿಘಂಟಿನ ಮೇಲೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಮತೆ. ಆತ ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಮಂಗಳವಾರದ ಸಂತೆಗೆ ಹೋಗಿ ಹಳ್ಳಿಯವರು ಆಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳಿ ಶಬ್ದಗಳು, ಗಾದೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂದು ಆ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿದ್ದ ವರದರಾಜ ಹುಯಿಲಗೋಳ ಮಾಸ್ತರರು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೇಗೆ ಜಾನ್ಸನ್ನನದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಥಮ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಅಲ್ಲವೋ ಹಾಗೆಯೇ ಕಿಟ್ಟಲ್ ನ ”Kannada English Dictionary” ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ಶಬ್ದ ಕೋಶವಲ್ಲ. 10ನೆಯ ಶತಮಾನದ ರನ್ನನ ರನ್ನಕಾಂಡ ಮೊದಲನೆಯದು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಇದರಲ್ಲಿಯಷ್ಟು ಪಂಪನ ಆದಿ ಪುರಾಣದಿಂದ ಹಿಡಿದು, ಶಬ್ದಮಣಿದರ್ಪಣ,ಶಬ್ದಮಣಿದರ್ಪಣ,ಕುಮಾರ ವ್ಯಾಸ ’ಭಾರತ’ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಷ್ಟು ಶಬ್ದಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಬ್ದಗಳ ತತ್ಸಮ-ತದ್ಭವಗಳು ಮತ್ತು ಗಾದೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನುಒಂದು

 

ಶತಮಾನದ ವರೆಗೆ ಬೇರಾವುದೂ ನಿಘಂಟು ಕಿಟಲ್ ಡಿಕ್ಶನರಿಯನ್ನು ಮೀರಿಸಿಲ್ಲ ಎನ್ನಬಹುದು. ಅದರಲ್ಲಿ 1740ಪುಟಗಳ ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಹೇಗೆ ಬರೆದೆ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕೆಂದು ಸೂಚಿಸುವ ಮುನ್ನುಡಿಯೇ 45 ಪುಟಗಳಷ್ಟು ಉದ್ದ! ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗುವ ಹೂ-ಹಣ್ಣು ಹಂಪಲು, ಮತ್ತು ಗಿಡಗಳ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಭೇದದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ( Linnaeus classification – botanical names) ಸಹ ಕೊಟ್ಟಿದೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಅಂದ ಮೇಲೆ ಆತನ ಶ್ರದ್ದೆ, ಅಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಎಣೆಯೇ ಇಲ್ಲ. ಮುನ್ನುಡಿಯ ಕೊನೆಗೆ ತನ್ನ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಕುಂದು ಕೊರತೆಗಳ ಅರಿವು ತನಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವಷ್ಟು ನಮ್ರತೆಯಿತ್ತು ಆತನಲ್ಲಿ!

ಈಗ ಮತ್ತೆ ಬರುವಾ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡಿಗೆ. ಜಾನ್ಸನ್ನನ lexicon (ನಿಘಂಟು) ಆತನನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತನಾಗಿಯೇನೂ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗಿನ ಸಾಹಿತಿಗಳಾದ ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್, ಮಿಲ್ಟನ್, ಡ್ರೈಡನ್ ಅಂಥ ಮಹಾನ್ ಬರಹಗಾರರ ಕೃತಿಗಳಿಂದ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ವಿಪುಲವಾಗಿ ಬಳಸಿದ ಈ ಗ್ರಂಥ ಮುಂದಿನ ನಿಘಂಟುಕಾರರಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಿಗೆ ಇದು ಪ್ರಕಟವಾದ ಮೇಲೆ ಆಗಿನ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಯಿ(fix)ಯಾಗಿಸುವ, ಅಂದರೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾಗಿ ವರೆದಿಡುವ ಉದ್ದೇಶವಿತ್ತು. ಜಾನ್ಸನ್ ಅದರ ಮುನ್ನುಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಂತೆ ಭಾಷೆ ಚಲನಶೀಲವಲ್ಲವೆ?. ಜಿ ವಿ ಅವರೂ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅದನ್ನೇ ಹೇಳಲಿಲ್ಲವೆ? ಭಾಷೆ ಒಂದು ಸಾಗರ; ಹೊಸ ಹೊಸ ಪದಗಳು ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಹಾಕಲು ಸಾಧ್ಯವೆ? ನಿಘಂಟು ಪ್ರಕಟವಾದ ಕೂಡಲೆ ಅದನ್ನು ಜರೆದ ಪಂಡಿತರಿದ್ದರು. ಯಾಕಂದರೆ ಆತನ ಡೆಫೆನಿಷನ್ ನಲ್ಲಿ ಸರಳತೆ ಇರದೆ ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಸೊಕ್ಕು, ಕೊಂಕು ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ ಇದ್ದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. (ಉದಾ: Oats: a grain which in England is generally given to a horse, but in Scotland it supports the people). ಆದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನ ಅದನ್ನು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ಆಂಗ್ಲ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಜನಮಾನಸದ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಗಾಢ ಅಚ್ಚೊತ್ತಿತು; ವಿಶೇಷ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಅದು ಪ್ರಕಟವಾದ ಕೆಲ ಸಮಯದ ನಂತರ ಸ್ಕಾಟ್ಲಂಡಿನ ಜೇಮ್ಸ್ ಬಾಸ್ವೆಲ್ ಆತನನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಲಂಡನ್ನಿಗೆ ಬಂದು ಆತನ ಸಖ್ಯ ಬೆಳೆಸಿದ. ಆತ ಮಾತಾಡಿದ್ದು, ಆತನ ಬಾಯಿಂದ ಬಂದ ಒಂದೊಂದು ನುಡಿಮುತ್ತು, ಜಾಣ್ನುಡಿ, ವ್ಯಂಗೋಕ್ತಿ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು “Life of Samuel Jonson” ಎಂಬ ಆತನ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬರೆದು ಜಾನ್ಸನ್ನನ ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹರಡಿದ. ಅದರಲ್ಲಿ ಆತ ದಾಖಲಿಸಿದ ಅವರ ಮೊದಲ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಯಾವ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಓದುಗನೂ ಮರೆತಿರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ:

ಬಾಸ್ವೆಲ್: “Mr. Johnson, I do indeed come from Scotland, but I cannot help it.

” ಜಾನ್ಸನ್: “That, Sir, I find, is what a very great many of your countrymen cannot help.”

ಜಾನ್ಸನ್ ನಿಘಂಟಿನ ಒಂದು ಪುಟ

ಆದರೂ ಅವರಿಬ್ಬರ ಗೆಳೆತನ ಕೊನೆಯ ವರೆಗೂ ಗಾಢವಾಗಿತ್ತು. ವಿಪರ್ಯಾಸವೆಂದರೆ ಆ ನಿಘಂಟಿನ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ ಐದಾರು ಜನರಲ್ಲಿ ಸ್ಕಾಟ್ಲಂಡಿನವರೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರು! ಆತನ ವ್ಯಂಗ ಸ್ಕಾಟ್ ಜನಕ್ಕಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಫ್ರೆಂಚರೂ ಆತನ ಚಾಟೆಯೇಟಿನಿಂದ ಬಚಾವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ನಿಘಂಟಿನಲ್ಲಿಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ನೋಡುವಾ.

“Monsieur: a term of reproach for a Frenchman.” ಇನ್ನೊಂದು ಹೀಗೆ: Trolmydames: of this word I know not the meaning.

ಫ್ರೆಂಚ್ ಮೂಲದ ಈ ಪದದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಕೀಟಲೆ ಕೊಟ್ಟನೋ, ಅಥವಾ ಅದೊಂದು ಆತನ ಕೊಂಕು ನುಡಿಯೋ?

ಕೊನೆಗೆ 53ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಜಾರ್ಜ ಮಹಾರಾಜನಿಂದ ಪೆನ್ಶನ್ ಸಿಕ್ಕ ಮೇಲೆ ಆತನ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಠಿತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಸುಧಾರಿಸಿ ಅವನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ನೆಮ್ಮದಿ ಬಂತು. ಅದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ತನ್ನ ನಿಘಂಟಿನಲ್ಲಿ ತಾನೆ ಬರೆದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ನೆನಪು ಬಂತೋ ಇಲ್ಲವೋ! Pension: An allowance made to any one without an equivalent. In England it is generally understood to mean pay given to a state hireling for treason to his country.”(ಪಿಂಚಣಿ: ಇಂಗ್ಲಂಡಿನಲ್ಲಿ ದೇಶದ್ರೋಹಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ ಸಂಬಳ!). ಆದರೆ ಆತನ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಏನೂ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.

ನಾವು ಆತ ಹುಟ್ಟಿದ ಮನೆಗೆ ಭೇಟಿ ಕೊಟ್ಟು ಹೊರಬರುವಾಗ ಮೊದಲ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿಯ ಒಂದು ಹ್ಯಾಂಡ್ ಬಿಲ್ಲು ಕಂಡಿತು. (ಚಿತ್ರ ನೋಡಿರಿ). ಅದು 1771ರಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಿತವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆ, ಹೀಗಿತ್ತು:

ಬರ್ಮಿಂಗಂ ಗೆಜೆಟ್ ವೃತ್ತ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹರಾಜಿನ ಜಾಹಿರಾತು. ಕೃಪೆ: ಲಿಚ್ಫೀಲ್ಡ್ ಮರ್ಕ್ಯುರಿ

ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹರಾಜು: ಆಫ್ರಿಕದಿಂದ ಬಂದ ಒಬ್ಬ ಹತ್ತು ವರ್ಷದ ನೀಗ್ರೋ ಹುಡುಗನನ್ನು ಈ ದಿನ ಹರಾಜು ಮಾಡಲಾಗುವದು.” ಅದನ್ನೋದಿದಾಗ ಆಗ ಇನ್ನೂ ಗುಲಾಮಗಿರಿ ಮುಗಿದಿರಲಿಲ್ಲವೆಂದು ತಿಳಿದು ಮೈಜುಮ್ಮೆಂದಿತು. ಮುಂದೆ 1833 ರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಕಾಯಿದೆ ಬಂದ ನಂತರವೇ ಪಶ್ಚಿಮ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.

ಜೋಶುವಾ ರೆನಾಲ್ ಡ್ಸ್ ನ ತೈಲ ಚಿತ್ರ CC

1752 ರಲ್ಲಿ ಸಾಮ್ಯುಯೆಲ್ ಜಾನ್ಸನ್ ಬಳಿ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಬಾರ್ಬರ್ ಎನ್ನುವ ಹತ್ತು ವರ್ಷದ ಗುಲಾಮಗಿರಿಯಿಂದ ಮುಕ್ತನಾದ ಜಮೈಕನ್ ಕರಿಯ ಹುಡುಗ (ಬೇರೆಯವ) ಲಂಡನ್ನಿಗೆ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬಂದು ಸೇರಿ ಕೊಂಡ. ಅದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಆ ಹುಡುಗ ಚಿಕ್ಕವನಿದ್ದಾಗ ಒಬ್ಬ ಪ್ಲಾಂಟೇಷನ್ ಮಾಲಕ ಜಮೈಕಾದಿಂದ ವಾಪಸ್ ಇಂಗ್ಲಂಡಿಗೆ ಬರುವಾಗ ಕರೆತಂದು ಬೋರ್ಡೀಂಗ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲ ವರ್ಷಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡಿಸಿದ್ದ. ಜಾನ್ಸನ್ ಅವನನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿಯೇ ನೋಡಿಕೊಂಡ. ತಾನು ಸಹ ತನ್ನ ರೂಪ, ಅಂಗ ವಿಕಾರಗಳಿಂದ ಜನರಿಂದ ಅನುಭವಿಸಿದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದಾಗಿಯೋ ಏನೋ ಆತನಲ್ಲಿ ಅನುಕಂಪವಿತ್ತು. ಎಳೆಯನ ಮುಂದಿನ ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ನಂತರ ಲಂಡನ್ನಿನಲ್ಲಿ 1784ರಲ್ಲಿ ತೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಜಾನ್ಸನ್ ತನ್ನ ಉಯಿಲಿನಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ 70 ಪೌಂಡುಗಳ (ಅದು ಆಗ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತ) ದೇಣಿಗೆ ಕೊಟ್ಟ. ಆತ ಮುಂದೆ ಲಂಡನ್ ಬಿಟ್ಟು ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡಿಗೆ ತೆರಳಬೇಕೆಂದು ಬರೆದಿದ್ದ. ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಹಾಗೆಯೇ ಮಾಡಿ ಆ ಊರಿನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶಾಲೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನಂತೆ. ಆತನ ವಂಶಜರು ಇನ್ನೂ ಅಲ್ಲೇ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ಇದ್ದಾರೆಂದು ವದಂತಿ. ಜಾನ್ಸನ್ನಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಜೋಶುವಾ ರೆನಾಲ್ಡ್ ಸ್ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರ ಪೇಂಟ್ ಮಾಡಿದ ಒಬ್ಬ ಕರಿಯ ಮನುಷ್ಯನ ಚಿತ್ರವಿದೆ. ಆತ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಬಾರ್ಬರ್ ಎಂದು ಕೆಲವರು ತಿಳಿಯುತ್ತಾರೆ.

ಎರಾಸ್ಮಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ನನ ಮನೆಯಿಂದ ಕೆಥಿಡ್ರಲ್ ನ ಒಂದು ನೋಟ

ಈ ಊರಲ್ಲಿ ಭವ್ಯವಾದ ಲಿಚ್ಫೀಲ್ಡ್ ಕೆಥಿಡ್ರಲ್, ’ಆದಿ ನಿಘಂಟುಕಾರ ಜಾನ್ಸನ್’ ಹುಟ್ಟಿದ ಮನೆ ಅಲ್ಲದೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಟೂರಿಸ್ಟ್ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳಿವೆ. ನೀವು ಹೋದಾಗ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ನನ ಅಜ್ಜ ಎರಾಸ್ಮಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ನನ ಮನೆ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿದ ಔಷಧಿ ಮೂಲಿಕೆಗಳ ತೋಟ, ಆತನ ಅವಿಷ್ಕರಣಗಳು, ಸಂಶೋಧನೆಯ ಉಪಕರಣಗಳು ಇವನ್ನು ನೋಡಲು ಮರೆಯದಿರಿ. ಆತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವೈದ್ಯನಲ್ಲದೆ, ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ, ವಿಜ್ಞಾನಿ, ಕವಿ, ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞ ಎಲ್ಲವೂ ಆಗಿದ್ದ. ಆತನಿಂದಲೇ ಅವನ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯದಿಂದಲೇ ಮೊಮ್ಮಗ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ನನಲ್ಲಿ ವಿಕಾಸವಾದದ ಬೀಜ ಬಿತ್ತಿರಬೇಕೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ.

”ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳ ತವರೂರೆಂದು” ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಲಿಚ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಸಿಟಿ ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿಯೂ ಇಂಗ್ಲಂಡಿನ ಒಂದು ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳವೆನ್ನ ಬಹುದು.

(ವಿವಿಧ ಆಧಾರಗಳಿಂದ)

      

ಲೇಖನ ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಚಿತ್ರಗಳು: ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ