’ಅನಿವಾಸಿ’ ನಡೆದು ಬಂದ ದಾರಿ ಭಾಗ -2 ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ

 ಕನ್ನಡ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದ ಹಾರ್ದಿಕ ಶುಭಾಶಯಗಳು

ಕಳೆದ ವಾರದ ಲೇಖನದ ಲಿಂಕ್ ಇಲ್ಲಿದೆ-https://wp.me/p4jn5J-2ju   -ಸಂ

KSSVV-Anivaasi -ಭಾಗ 2

ಕಳೆದ ವಾರದ ಲೇಖನಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಿಮ್ಮ ಕಮೆಂಟುಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯ ಮತ್ತು ಆನಂದ ಉಂಟು ಮಾಡಿವೆ. ಬರೆದವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ಧನ್ಯವಾದಗಳು. ಇದು ಅನಿವಾಸಿ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಡೆದ ಹಾದಿಯ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವರದಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಕೆಲವರ ಹೆಸರುಗಳಾಗಲಿ ಘಟನೆಗಳಾಗಲಿ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದ್ದರೆ ಅದು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಗಾಗಿ ದುಡಿದವರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ನೆನೆಯುತ್ತೇನೆ.

ನಡೆದು ಬಂದ ದಾರಿಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬಿದ್ದ ಗುಂಡಿಗಳು!

ಕಸಾಸಾಂವಿವೇ (KSSVV) ಬೆಳವಣಿಗೆ

2013 ರ ಮೊದಲ ಭೇಟಿಯ ನಂತರ ನಮ್ಮ ಮಧ್ಯೆ ಭರದಿಂದ ಮಿಂಚಂಚೆ ವಿನಿಮಯ ನಡೆಯಿತು. ಎಲ್ಲರೂ ಉತ್ಸುಕರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಜಾಲಜಗುಲಿಯ ಮೊದಲ ಲೇಖನಕ್ಕೆ ಕಾದಿದ್ದರು. ಕೇಶವ ಅವರು ಮುಂದೆರಡು ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ವೆಬ್ ಸೈಟ್ (KSSVV.com) ತಯಾರಿಸಿಯೇ ಬಿಟ್ಟರು. KSSVV ಬ್ಯಾನ್ನರ್ ಗೆ ಒಂದು ಲಾಂಛನ ಬೇಕಿತ್ತು. ಉಮಾ ಅವರು ತಯಾರಿಸಿದ ಲಾಂಚನವನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲ ಒಪ್ಪಿದೆವು. ಅದು ಈಗಲೂ ಇದೆ. 2014ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ 3ನೆಯ ತಾರೀಕು ”ಚಹಾ ಚಟ ಭಯಂಕರರೇ, ಈ ಆಂಗ್ಲರು?” ಎನ್ನುವ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಲೇಖನ ಉಮಾ ಅವರೇ ಬರೆದದ್ದು ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಅದೊಂದು ಲ್ಯಾಂಡ್ ಮಾರ್ಕ್! ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಕಮೆಂಟ್ ಬರೆದವರು ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರು, ಅದೂ ಉಚಿತವೇ! ಮೊದಲ ಕೆಲ ತಿಂಗಳುಗಳು KSSVV ಶಿರೋಫಲಕದ ಅಡಿಯಲ್ಲೆ ಕಥೆ, ಕವಿತೆ, ವೈಚಾರಿಕ ಲೇಖನಗಳು ಪ್ರಕಟವಾದವು. ಸರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಆನಂತರ ಬಂದ ಸಂಪಾದಕರಿಂದ ಆ ವಾರದ ಪ್ರಕಟನೆ ಹೊಸ ಬ್ಯಾನರ್ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಧರಿಸಿ ಹೊರಬರಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಆದರೂ ಹಿಂದಿನ ಲೇಖನಗಳೆಲ್ಲವೂ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು ಹಳೆಯ ಎಲ್ಲ ಲೇಖನಗಳು ಇಂದೂ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಓದಲು ಸಿಗುತ್ತವೆ.

ಮಾರ್ಚ್ 8, 2014,

ಅ ದಿನ ’ಡೋರ್” (Dore )ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಡಾ ಪ್ರಸಾದರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ನಾವಿಷ್ಟು ಜನ ಕೂಡಿದೆವು. ನಮಗಾಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಅವರ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿರುತ್ತಿತ್ತು! ನಮಗೆಲ್ಲ ಬ್ಲಾಗ್ ’ಎಡಿಟಿಂಗ’ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆಗಳನ್ನು ಕಲಿಸಿದವರು ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ. ನಮಗೆ ಎಲ್ಲದೂ ಹೊಸತು. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೆಲವರಗಷ್ಟೇ ವೆಬ್ ಸೈಟ್ ಎಡಿಟಿಂಗ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಪ್ರಸಾದರ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ತರಿಸಿ WordPress ಜಾಲತಾಣಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಹೋಗುವದು, ಡ್ಯಾಶ್ ಬೋರ್ಡ್ ಹೋಗಿ ಹೊಸ ಪೋಸ್ಟಿಂಗ ಮಾಡುವದು, ಹೇಗೆ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಗ್ಯಾಲರಿಗೆ ತರುವದು ಇವೆಲ್ಲದರ ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕೆ (demo) ಆಯಿತು. ಆ ದಿನ ನಮಗೆ ಎಷ್ಟು ತಿಳಿಯಿತೋ, ಎಷ್ಟು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತೊ. ಕ್ರಮೇಣ ’ಪ್ರ್ಯಾಕ್ಟಿಸ್ ಮೇಕ್ಸ್ ಇಟ್ ಪರ್ಫೆಕ್ಟ್’ ಅನ್ನೋ ಭರವಸೆಯಲ್ಲಿ ತಲೆಯಾಡಿಸಿ ಮನೆಗೆ ಮರಳಿದವರಲ್ಲಿ ನಾನೂ ಒಬ್ಬನು!

YSKBಯ ಜನನ

ಈ ಮಧ್ಯೆ 1983 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ’ಯು ಕೆ ಕನ್ನಡ ಬಳಗ’ದ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿ ಯಾರ್ಕ್ ಶೈರ್ ಚ್ಯಾಪ್ಟರ್ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು 2013ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ. ಅದಕ್ಕೆ YSKB(ಯಾರ್ಕ್ ಶೈರ್ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಚಾಪ್ಟರ್) ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿ ಶೆಪ್ಫೀಲ್ಡಿನ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತಲಿನ ಕನ್ನಡಿಗರು ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಅದರ ಉದ್ಘಾಟನೆ ಮಾಡಿದರು. ಅದು ಅಂದಿಗೂ ಇಂದಿಗೂ ಕನ್ನಡಬಳಗದ ಶಾಖೆಯೇ ಹೊರತು, ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂಘವಲ್ಲ. ತಮ್ಮ ಪ್ರಥಮ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಎಪ್ರಿಲ್ 8, 2014ರಂದು ಆಚರಿಸಿದರು. ಶೆಫೀಲ್ಡಿನಲ್ಲಿ ಆ ದಿನ ಉಪಸ್ಥಿತರಾಗಿದ್ದ ಡಾ ದಾಕ್ಷಾಯಿನಿ ಬಸವರಾಜ್ ಗೌಡ ಮತ್ತು ಡಾ ಪ್ರೇಮಲತ ಬಿ. ಅವರು ’ಅನಿವಾಸಿ’ಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು, ತದನಂತರ ಅನ್ನಪೂರ್ಣ ಆನಂದ ಮತ್ತು ಆನಂದ ಕೇಶವಮೂರ್ತಿ, ಡಾ ಗಿರಿಧರ್ ಹಂಪಾಪುರ, ರಾಜಾರಾಂ ಕಾವಳೆ (ಈಗ ಅವರಿಲ್ಲ), ಡಾ ರಾಮಶರಣ್ ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ, ಡಾ ಸುದರ್ಶನ ಗುರುರಾಜರಾವ್ ಸೇರಿದರು. ಅನಿವಾಸಿಯ ಹಲವಾರು ಸದಸ್ಯರು ಯಾರ್ಕ್ ಶೈರಿಗೆ ಸಮೀಪ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಮತ್ತು ಅನಿವಾಸಿ ಕಾರ್ಯಕಲಾಪಗಳನ್ನು ಸಮಕ್ಷಮ ಚರ್ಚಿಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಿ ಅದರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಸಹಾಯವಾಯಿತು. ಇದು ಆಕಸ್ಮಿಕ.

ಮೊದಲ ಜನರಲ್ ಮೀಟಿಂಗ್, ಬರ್ಮಿಂಗಮ್, ಜೂನ್ 8, 2014

ಮೊದಲ ಸಭೆ, ಬರ್ಮಿಂಗಮ್, 8 ಜೂನ್ 2014. ಫೋಟೋ: B S ಸತ್ಯಪ್ರಕಾಶ್

ಬರ್ಮಿಂಗ್ಯಾಮಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಅಧಿಕೃತ ಸಭೆ ಸೇರಿದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಿನ, ಜೂನ್ 8, 2014 ರಂದು (ಫೊಟೋ). ಎಲ್ಲರೂ ವಂತಿಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಒಂದು ಹಾಲ್ ಬಾಡಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲ ಸದಸ್ಯರು ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಕೂಡಿದೆವು. ಎಷ್ಟೋ ಹೊಸ ಮುಖಗಳು. ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಹಬ್ಬದ ಉತ್ಸಾಹ. ತಲೆತುಂಬ ಯೋಜನೆಗಳು, ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬರೆಯುವ ಉತ್ಸಾಹ, ಮೊದಲ ಸಲ ಹೊಸತೊಂದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತೇವೆಂಬ ಭಾವನೆ! ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಮೀಟಿಂಗಿಗೊಂದು ಅಜೆಂಡಾ! ಕೆಲವು ತಿಂಗಳ ನಂತರ (ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014) ಚೆಸ್ಟರ್ಫೀಲ್ಡಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಲಿರುವ ಕನ್ನಡ ಬಳಗ ಯು.ಕೆ. ದ ಎರಡು ದಿನಗಳ ದೀಪಾವಳಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬರಲಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ಸಾಹಿತಿ ಹೆಚ್. ಎಸ್. ವೆಂಕಟೇಶಮೂರ್ತಿಯವರಿಂದ ನಮ್ಮ’ಕಸಂಸಾವಿವಿ’ ಜಾಲಜಗುಲಿ ಲೋಕಾರ್ಪಣವಾಗಲಿದೆಯಾದ್ದರಿಂದ ನಮ್ಮ ವತಿಯಿಂದ ಕೆಲ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಚರ್ಚಿಸಿದೆವು. ಸುದರ್ಶನ ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಉಳಿವು ಅಳಿವಿನ ಬಗ್ಗೆ ತಾವು ಸಿದ್ಧ ಪಡಿಸಿದ ಬರಹ ”ನುಡಿ-ಮರಣ” ವನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಿದರು. ಅದನ್ನು ಚೆಸ್ಟರ್ಫೀಲ್ಡ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಮಂಡಿಸುವುದೆಂದು ನಿರ್ಧಾರವಾಯಿತು.

ಎರಡನೆಯ ಮೀಟಿಂಗ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 27, 2014ರಂದು ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರ ಸಟನ್ ಕೋಲ್ದ್ ಫೀಲ್ಡ್ (ಬರ್ಮಿಂಗಮ್ ಹತ್ತಿರ) ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡಿತ್ತು. ಯು ಕೆ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ದೀಪಾವಳಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ತಂತ್ರಾಂಶ (ಬರಹ, ಕನ್ನಡ ಎಡಿಟರ್) ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವದರ ಬಗ್ಗೆ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿಕೊಡುವ ಕಮ್ಮಟಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆವು. (ಅದು ಸಫಲವಾಯಿತು ಸಹ.). ನಾವು ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಷಯಗಳನ್ನೆದುರಿಸಿದರ ಬಗ್ಗೆ ಮುಂದಿನ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬರಲಿರುವ ಕೇಶವ ಅವರ ಲೇಖನವನ್ನು ನೋಡಿರಿ.

ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ, ವೈಮನಸ್ಸು! ‘What’s in a name?’

ಶಿಶು ಎದ್ದು ನಡೆಯಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಂತೆ KSSVV ಹುಟ್ಟಿ ಒಂದು ವರ್ಷವಾಗುವದರೊಳಗೆ ನವೆಂಬರಿನಲ್ಲಿ ಮುಗ್ಗರಿಸಿ ಬೀಳುವ ಪ್ರಸಂಗ ಬಂತು! ಅದರ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೀಗಿದೆ: ನಮ್ಮ ಬ್ಲಾಗ್ ಆಗತಾನೆ ಬೇರೂರಿತ್ತು. ಅದರ ಸಂಪಾದಕತ್ವ ಸರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳಿಗೊಬ್ಬರು ಮಾಡುವ ಯೋಜನೆಯಾಗಿತ್ತು. ಎಲ್ಲರೂ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಫುಲ್ ಟೈಮ್ ಡಾಕ್ಟರುಗಳೇ ಆಗಿದ್ದಾರು. (ಒಬ್ಬರು ಮಾತ್ರ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪಡೆದ ಡಾಕ್ಟರ್!). KSSVV ಅಂತ ಶುರುವಾದ ಜಾಲಜಗಲಿ ಒಂದು ದಿನ ಒಬ್ಬರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆಲೆ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಎಂದು ಹೊಸ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿತು. ಅದು ಬದಲಾದ ರೀತಿ ಕೆಲವರಿಗೆ ಏಕೋ ಸರಿ ಅನಿಸಲಿಲ್ಲ. ಸಂಪಾದಕರು ಅದನ್ನು ಎಲ್ಲರೂ ಒಪ್ಪಿದ್ದರು ಎಂಬ ವಿಶ್ವಾಸದಲ್ಲೇ ಕಾರ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದರು. ಕೆಲವರು ಇನ್ನೂ ಹೊಸಬರು, ಒಬ್ಬರಿಗೊಬ್ಬರು ಅಷ್ಟು ಪರಿಚಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೋ, ಅಂತೂ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳು! ಇದು ವೇದಿಕೆಗೆ ಹೊಸ ಆಯಾಮ ಆಗಿತ್ತು. ಮನಸ್ಸುಗಳು ನೊಂದಿದ್ದವು, ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮಾಯವಾಗಿತ್ತು, ಎದೆ ಸುಟ್ಟಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿಮಗೆ ಯಾವ ಹೆಸರು ಬೇಕು ಎಂದು ಗುಪ್ತ ಮತದಾನ ಮಾಡ ಬೇಕಾಯಿತು. ಆಗಿನ ಕಾಗದ ಪತ್ರಗಳು ಇನ್ನೂ ನನ್ನ ಹತ್ತಿರ ಇವೆ! ಭಾಗವಹಿಸಿದ 14 ಜನರಲ್ಲಿ 11 ಜನ “ಅನಿವಾಸಿ’ ಹೆಸರಿಗೇ ವೋಟು ಹಾಕಿದ್ದರು. ಒಬ್ಬರು ಮಾತ್ರ ಒಪ್ಪದೆ ಇನ್ನೆರಡು ಮೂರು ಬೇರೆ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ್ದರು. ಇನ್ನಿಬ್ಬರು ತಟಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು. ’ಅನಿಧಿಕೃತ- ಅಚುನಾಯಿತ’ ರೆಫರಿಯಾಗಿದ್ದ ನಾನು ನಿಟ್ಟುಸಿರು ಬಿಟ್ಟೆ. ಇಷ್ಟು ಬಹುಮತವಿದ್ದರೆ ಯಾಕೆ ಬೇಕಿತ್ತು ಇಷ್ಟು ರಂಪ ಅಂತ ಅನಿಸದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ‘What’s in a name?’ ಅನ್ನುತ್ತ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಯನ್ನೇ ಒಪ್ಪಿದ್ದರು. ಒಮ್ಮೆ ನಮ್ಮ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೇ ಮಾರಕವಾಗಿ ಬಂದದ್ದು ಕೊನೆಗೆ ಆಂಗ್ಲರು ಹೇಳುವಂತೆ ’ಚಹಾ ಕಪ್ಪಿನಲ್ಲಿ ಬಂದ ಬಿರುಗಾಳಿ’ಯಂತೆ ಮಾಯವಾಗಿತ್ತು. ಸ್ವಾಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಗಳು ಕೂಡಿದರೆ ಆಗುವದು ಸ್ಫೋಟಕ ಮಿಶ್ರಣ! ಆಗಬಾರದಾಗಿದ್ದ ಈ ಘಟನೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಬರೆದಿಟ್ಟ ಹಳೆಯ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಇಂದು ಮತ್ತೆ ನೋಡಿದಾಗ ನನಗೆ ಅಳಬೇಕೋ ನಗಬೇಕೋ ತಿಳಿಯಲಿಲ್ಲ!

ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಯ ಹೆಸರನ್ನು KSSVV ಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿದೆ. ಇನ್ನು ಮುಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೆಡೆ ಅವೆರಡನ್ನೂ ಅದಲು ಬದಲು ಮಾಡಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿದಲ್ಲಿ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿ ವಿನಂತಿ.

H S ವೆಂಕಟೇಶಮೂರ್ತಿಯವರಿಂದ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯ ಉದ್ಘಾಟನೆ. ಬಲಗಡೆ: ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ 18-10-2014

ಅಂತರ್ಜಾಲ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ’ಅನಿವಾಸಿ’

ಕೆಲವು ತಿಂಗಳು ಮೊದಲೇ ಜಾಲಜಗುಲಿಯಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳು ಸತತವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಶುಕ್ರವಾರ ಪ್ರಕಟವಾಗಲು ಆರಂಭಿಸಿದ್ದರೂ ಅನಿವಾಸಿಯ ಅಧಿಕೃತ ಉದ್ಘಾಟನೆ 2014 ರ ದೀಪಾವಳಿ (18-10-2014) ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಚೆಸ್ಟರ್ಫೀಲ್ಡ್ ನಲ್ಲಿ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದ ಹೆಚ್ ಎಸ್ ವೆಂಕಟೇಶ ಮೂರ್ತಿಯವರ ಅಮೃತ ಹಸ್ತದಿಂದ ಆಯಿತು. ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಗುಂಡಿ ಒತ್ತಿದಾಗ ನಮ್ಮ ಜಾಲಜಗುಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅಂತರ್ಜಾಲ ಸೇರಿದಂತಾಯಿ(ಫೊಟೋ)

ನಂತರದ ಮೀಟಿಂಗ್ ಗಳು

ವರ್ಷಕ್ಕೆರಡು ಬಾರಿಯಾದರೂ ’ವೇದಿಕೆ’ಯ ಸದಸ್ಯರು ಬಂದು ಒಂದೆಡೆ ಕೂಡಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭೇಟಿಯಾಗುವ ನಿಯಮವಿತ್ತಾದರೂ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಟೆಲಿಫೋನ್ ಕಾನ್ಫರನ್ಸ್ ನಲ್ಲೆ ನಡೆದಿದೆ. ಇದು ಅಷ್ಟು ತೃಪ್ತಿಕೊಡದಿದ್ದರೂ, ಸದಸ್ಯರು ಇರುವ ದೂರದ ಊರುಗಳು, ವೈಯಕ್ತಿಕ, ಕೌಟುಂಬಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಎಣಿಸಿದರೆ, ಅದು ಅನಿವಾರ್ಯವೆ ಎಂದು ಒಪ್ಪಬೇಕಾಗಿದೆ. ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಕೂಡಿದಾಗ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸಂಬಂಧ, ಮೈತ್ರಿಗಳು ಬೆಳೆಯಲು ಸಹಾಯವಾದೀತು. ಜಾಲಜಗುಲಿಯ ಸಂಪಾದಕತ್ವದ ಹೊಣೆ, ಅದರ ಚಂದಾ ಹಣದ ಶೇಖರಣೆ, ಸುದ್ದಿ-ಸಮಾಚಾರಗಳ ವಿನಿಮಯ ಎಲ್ಲದಕ್ಕೂ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಹಲವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮನೆಯ ಪಕ್ಕದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ, ಮನೆಯವರ ಸಹಕಾರದಿಂದ, ಮೀಟಿಂಗ್ ಕೂಡಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರು–

 

ಸಟನ್ ಕೋಲ್ಡ್ ಫೀಲ್ಡ್, ಬರ್ಮಿಂಗಮ್(ಕೇಶವ) 27-9-2014

.

ಡಾರ್ಬಿ 7-3-2015 (ರಾಂ)

ರಾಡ್ಲೆಟ್, ಲಂಡನ್ 19-9-2015 (ಅರವಿಂದ)

ಶೆಫೀಲ್ಡ್, 8-3-2014, 27-2-2016, 20-1-2018 (ಪ್ರಸಾದ್)

ವಿನ್ಯಾರ್ಡ್,ಟೀಸೈಡ್ 18-9-2016 (ದಾಕ್ಷಾಯಿನಿ).

ದೇಶದ ನಾನಾಕಡೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಹಿತ್ಯಾಸಕರು ಅರವಿಂದ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹ ಕುಲಕರ್ಣಿ, ಬೆಳ್ಳೂರು ಗದಾಧರ, ಬೇಸಿಂಗಸ್ಟೋಕ್ ರಾಮಮೂರ್ತಿ, ಡಾ. ಲಕ್ಷ್ಮೀ ನಾರಾಯಣ  ಗುಡೂರ್ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ನಮ್ಮೊಡನೆ KSSVV ಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಹೀಗೆ ನಮ್ಮ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಬೆಳೆಯಿತು. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಸೇರಿದರು: ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಿಂದ ಆಗ ತಾನೆ ವಲಸೆ ಬಂದಿದ್ದ ವಿನತೆ ಶರ್ಮಾ, ಸುಹಾಸ ಕರ್ವೆ, ಅಮಿತಾ ಕಿರಣ್, ಗಣಪತಿ ಭಟ್, ವೈಶಾಲಿ ದಾಮ್ಲೆ, ವಿಜಯನರಸಿಂಹ,  ಮುರಳಿ ಹತ್ವಾರ್, ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಮಹೀಂದ್ರಕರ್, ಯೋಗೀಂದ್ರ ಮರವಂತೆ, ಗುರುಪ್ರಸಾದ ಪಟವಾಲ್, ತಿಪ್ಪೇಸ್ವಾಮಿ    ಬಿಲ್ಲಹಳ್ಳಿ, ರಾಮಚಂದ್ರ ಮುಂತಾದವರು ಸೇರಿದರು.

ಸದಸ್ಯರು ದೂರ ದೂರ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ ಭೇಟಿಯಾಗುವದು ಕಷ್ಟವಾದಾಗ ಸ್ಕೈಪ್(Skype) ಯಾ ಟೆಲಿಫೋನ್ ಕಾನ್ಫರನ್ಸ್ ಮುಖಾಂತರ ’ಭೇಟಿ’ಯಾಗುತ್ತಿದ್ದೆವು. (13-10-2016, 12-2-2017, 10-9-2017,9-9-2018 ಮತ್ತು 24-2-2019).

ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖಾಮುಖಿ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಾದಂತೆ ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯ,ಚರ್ಚೆ, (ಹರಟೆ ಸಹ) ಆಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಅಷ್ಟು ಫಲಕಾರಿಯಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ’ಬಿಸಿನೆಸ್’ ಆದರೂ ಆಗುತ್ತಿತ್ತು.

ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಬರಹಗಾರರು ಕೆಲವು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೇಖನ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು (ಕೇಶವ, ಉಮಾ, ಪ್ರೇಮಲತ ಬಿ). ಆ ಬಹುಮಾನಿತ ಲೇಖನಗಳು ಕೆಲವಾದರೂ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಕಂಡವು. ಸಭೆಗಳು ಕೂಡಿದಾಗ ದೀಪಾವಳಿ ಮತ್ತು ಯುಗಾದಿ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ವಿಚಾರ ವೇದಿಕೆಯ ಪರವಾಗಿ ನಾವು ಮಾಡಲಿರುವ ಪರ್ಯಾಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ-ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಯೋಜನೆ ಮಾಡಿಕ್ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೆವು. ಆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಬಗ್ಗೆ ಸವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಡಾ. ಪ್ರಸಾದರು ಮುಂದೆ ಬರಲಿರುವ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲಿದ್ದಾರೆ.

ಪ್ರಕಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ವೈವಿಧ್ಯತೆ

ಅನಿವಾಸಿ’ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಲೇಖನ, ಕತೆ, ಕವಿತೆ, ವಿಮರ್ಶೆ, ಪ್ರವಾಸ ಕಥನ, ವರದಿಗಳನೆಲ್ಲವೂ ಇಂದಿಗೂ ಓದ ಬಹುದು. ಸರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಸಂಪಾದಕರು ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತಂತೆ ಹೊಸ ಹೊಸ ಐಡಿಯಾ, ವಿಚಾರಗಳು, ನವೀನ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಆಗಿವೆ. ಚಿತ್ರಗಳು, ಚಿತ್ರ ಕವನಗಳು,’ಸ್ಟಾಫ್’ ಚಿತ್ರಕಾರ ಗುಡೂರ್ ಅವರ ವ್ಯಂಗವಲ್ಲದ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಗ ಚಿತ್ರಗಳು ಬಂದಿವೆ! ವೈಜ್ಞಾನಿಕ, ವೈಚಾರಿಕ ಲೇಖನಗಳು, ಚರ್ಚೆ, ವಿಮರ್ಶೆ ಎಲ್ಲವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಮಾಡರ್ನ್ ಬ್ಲಾಗ್ ಆಗಿದೆ. ಓದುಗರಿಗೆ ಪ್ರತಿವಾರವೂ ಲೇಖನ-ಕವಿತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ’ಕಮೆಂಟ್’ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶವಿತ್ತು. ಇನ್ನೂ ಇದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಸರಣಿಗಳ ಪ್ರಯೋಗವೂ ಆಗಿದೆ. ’ನಮ್ಮೂರು’ ಎಂಬ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ತವರಿನಲ್ಲಿಯ ತಮ್ಮ ಊರಿನ ನೆನಪುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನಿವಾಸಿ ಲೇಖಕರು ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವಾಗಿ ಬರೆದರು. ಸಾಕಷ್ಟು ಕಮೆಂಟುಗಳೂ ಬಂದವು. ಹಿಂದೆಲ್ಲ ಅವು ಅನಿವಾಸಿಯಲ್ಲೇ ಪ್ರಕಟವಾದವು. ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ’ವಾಟ್ಸಪ್ಪ’ನ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯಿಂದಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ-ವಿಮರ್ಶೆಗಳು ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಜಾಲ ಜಗುಲಿಗೆ ತಲುಪದಿರುವದು ವಿಷಾದನೀಯ. ಅವೇ ನಿಮ್ಮ ಅನಿಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಾಮಾಜಿಕ ತಾಣದಿಂದ ಕಾಪಿ ಮಾಡಿ ನಮ್ಮ ಜಾಲಜಗುಲಿಯಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಕಿರಿ ಎಂದು ಎಲ್ಲ ಸಂಪಾದಕರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ! ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಆಯಾ ಸಂಪಾದಕರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಮಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಓಗೊಟ್ಟು ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅತಿಥಿ ಲೇಖಕ-ಲೇಖಕಿಯರು ಸಹ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, ಬರೆಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ! ಕೆಲವೊಂದು ಸಂಪಾದಕರು ಅಚ್ಚಳಿಯದ ತಮ್ಮದೇ ಛಾಪನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿದ್ದಾರೆ. ಮೂವರು ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯ ಹಳೆಯ ಲೇಖಕರು ಉದ್ಯೋಗ ಬದಲಿಸಿ ಈ ದೇಶವನ್ನೇ ಬಿಟ್ಟು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿದರೂ ಸಂಪರ್ಕ ಕಳೆದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ, ಬರೆದೂ ಕಳಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ! ಇದು ಹೆಮ್ಮೆಯ ಸಂಗತಿ. ಅವರಿಗೆ ನಾವು ಋಣಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಋಣಾತ್ಮಕ ಕೊಡುಗೆಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ವಾಗತ.

’ಅನಿವಾಸಿ ಅಂಗಳದಿಂದ’ ಹೊರಬಿದ್ದ ನಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಕೃತಿ!

‘ಅನಿವಾಸಿಗಳ ಅಂಗಳದಿಂದ’ ಪುಸ್ತಕ ಬಿಡುಗಡೆ

2014ರ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಎಣಿಸಿದಾಗ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಎಂಬತ್ತಕ್ಕೂ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಬರಹಗಳು ಪ್ರಕಟವಾಗಿದ್ದವು. ಆ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಇವುಗಳಿಂದ ಆಯ್ದ ಕೆಲವನ್ನು ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಯಾಕೆ ಪ್ರಕಟಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ಯೋಚನೆ ಕೆಲವರ ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಸುಳಿಯಿತು. ಉಮಾ ಅವರು ಅದನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನುಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದಾಗ ಎಲ್ಲರೂ ಅನುಮೋದಿಸಿ ಮುಂದಿನ ಉಗಾದಿಯ ಸಮಾರಂಭದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹೊರತರುವ ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಿದೆವು. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ತಮ್ಮ ಎರಡು ಬರಹಗಳನ್ನು- ಕವಿತೆ, ಕಥೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಅಡ್ಡಿಯಿಲ್ಲ – ಆಯ್ದು ಕೊಡಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಂಡೆವು. ಪುಟಗಳಿಗೆ ಮಿತಿಯಿರಲಿಲ್ಲ. ಎಂಟು ಜನ ಆಯ್ದು ಕೊಟ್ಟರು. ತಮ್ಮ ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ ಮುದ್ರಾರಾಕ್ಷಸ ಅವಿತುಕೊಂಡದ್ದನ್ನು ಒಂದಿಬ್ಬರು ಗಮನಿಸದಿದ್ದುದು ದುರ್ದೈವ! ಕೇಶವ ಮತ್ತು ಉಮಾ ಪ್ರೂಫ್ ರೀಡಿಂಗ್ ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತರು. ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿ ವಿಚಾರಮಾಡಿ, ಎಲ್ಲ ಕಡೆ ವಿಚಾರಿಸಿ, ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚ ಮತ್ತು ಶೀಘ್ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಗಬೇಕಾದ ಕೆಲಸ ಎಂದು  ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅಚ್ಚುಹಾಕಿಸುವ ನಿರ್ಧಾರ ಕೈಕೊಂಡೆವು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೋಗಿದ್ದ ಉಮಾ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಓಡಾಡಿ ವಿಚಾರಿಸಿ ಕೊನೆಗೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಗಾಯತ್ರಿ ಪ್ರಿಂಟರ್ಸ್ ದ ಮಾಲಿಕ ರಜನೀಷ್ ಕಾಶ್ಯಪ್ ಅವರಿಗೆ ಪುಸ್ತಕದ ಪ್ರಿಂಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಟೇಜ್ ದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಬಂದರು.  ಆ ಕೆಲಸವನ್ನು ಚೊಕ್ಕವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿ, ಮುಖಪುಟದ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ಕರಡು ತಿದ್ದುವದರಲ್ಲೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿ ವೇಳೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಮುದ್ರಿಸಿ ಕೊಟ್ಟ ರಜನೀಷ್ ಅವರಿಗೆ ನಾವು ಋಣಿಯಾಗಿದ್ದೇವೆ. ಎಂಟು ಜನರ 16 ಬರಹಗಳನ್ನು ಓದಿ ಹೆಚ್ ಎಸ್ ವೆಂಕಟೇಶ ಮೂರ್ತಿಯವರ ಮುನ್ನುಡಿ, ಶ್ರೀವತ್ಸ ಜೋಶಿಯವರ ಹಿನ್ನುಡಿ, ಇವೆಲ್ಲ ಕೂಡಿದ ಪುಸ್ತಕ ಅಚ್ಚಾಗಿ ಮುಂಗಡ 100 ಪ್ರತಿಗಳು ಯುಕೆ ಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿದವು. ಉಳಿದವು ಆನಂತರ ಬಂದವು. ಅದಕ್ಕಾದ ವೆಚ್ಚ 640 ಪೌಂಡುಗಳನ್ನು ನಾವು ಎಂಟು ಜನ ಹಂಚಿಕೊಂಡೆವು. ರಾಜಾರಾಮ್ ಕಾವಳೆಯವರು ಕನ್ನಡ ಬಳಗದಲ್ಲಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲೂ ಸಾಕಷ್ಟೂ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರ ಕವಿತೆ-ಲೇಖನಗಳೂ ಆ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿವೆ. ಆದರೆ ಅವರು ಪುಸ್ತಕ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವಷ್ಟರಲ್ಲೇ ನಮ್ಮನ್ನಗಲಿ ಹೋದರು. ಅವರ ಶ್ರೀಮತಿ ಪದ್ಮಾ ಅದರ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು. ಯುಗಾದಿ 16 ಎಪ್ರಿಲ್ 2016ರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಕೃತಿ ’ಅನಿವಾಸಿ ಅಂಗಳದಿಂದ’ ಸಂಭ್ರಮದಿಂದ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಯಾಯಿತು. (ಫೊಟೋ).

’ಅನಿವಾಸಿ’ ಪರವಾಗಿ ಸಂದರ್ಶನಗಳು

ಕಳೆದ ಐದಾರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿಯ ಹೊಸ ಆಯಾಮವೆಂದರೆ ಕನ್ನಡ ಸಿನಿಮಾಗಳು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡ ಅನತಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಪರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ರಿಲೀಸ್ ಆಗತ್ತಲಿವೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಹೊರನಾಡಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಕನ್ನಡಿಗರ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಸಿನಿಮಾಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಇರುವದೂ ಸಹಜವೇ. ತಮ್ಮ ಚಿತ್ರ ’ಇಷ್ಟಕಾಮ್ಯ’ ದೊಂದಿಗೆ 2016 ರಲ್ಲಿ ಯು ಕೆ ಪ್ರವಾಸಗೊಂಡಿದ್ದ ನಾಗತಿಹಳ್ಳಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಅವರು ಡೋಂಕಾಸ್ಟರಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಅವರೊಡನೆ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯ ಪರವಾಗಿ ಪ್ರೇಮಲತಾ ಬಿ. ಅವರು 2016ರಲ್ಲಿ ಸಂದರ್ಶನ ಮಾಡಿದ ಯೂ ಟ್ಯೂಬ್ ವಿಡಿಯೊವನ್ನು (https://www.youtube.com/watch?v=TSGa8sLV61A)

ನಾಗತಿಹಳ್ಳಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಡಾ ಪ್ರೇಮಲತ ಬಿ. 25-10 2016

ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆನಂತರ ಎಪ್ರಿಲ್ 2018 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡ ’ಜೀರಜಿಂಬೆ’ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಗುರುದೇವ ಮತ್ತು ಅದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ ಸುಮನ್ ನಗರ್ಕರ್ ಅವರ ಸಂದರ್ಶನ (ಯೂಟ್ಯೂಬ್ ವಿಡಿಯೋ:https://www.youtube.com/watch?v=xkp_uKZwqcQ) ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನೂ ’ಅನಿವಾಸಿ’ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದು ಹೊಸ ಆಯಾಮ ಎನ್ನ ಬಹುದು. ಅದೇ ತರಹ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಸೂಲಿಬೆಲೆ (https://www.youtube.com/watch?v=oWnchNks3Co) ಹಾಗು ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿಯವರ ಸಂದರ್ಶನಗಳೂ (ಪ್ರಸಾದ ಅವರಿಂದ) ಆದವು. https://www.youtube.com/watch?v=UYnlMmiziCE ; https://www.youtube.com/watch?v=HVO2iE8cIKI). ಇದಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಕೆಲ ಸಂದರ್ಶನಗಳೂ, ನಮ್ಮ ಜಾಲ ಜಗುಲಿಯಲ್ಲಿ

ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿಯವರೊಡನೆ ಡಾ ದಾಕ್ಷಾಯಿನಿ

ಪ್ರಕಟವಾಗಿವೆ: ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿ (https://wp.me/p4jn5J-144), ಸಿನಿಮಾ ನಟ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಶಿವರಾಂ (https://wp.me/p4jn5J-eS), ಬಿ ಆರ್ ಛಾಯಾ (https://wp.me/p4jn5J-1cM).

’ಪ್ರೀತಿಯೆಂಬ ಚುಂಬಕ’ದ ಅಡಕ (CD)

2016ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನಾವು ’ಅನಿವಾಸಿ’ ತಂಡದವರು ಪ್ರೇಮ ಗೀತೆಗಳ CD ಹೊರಡಿಸುವ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕೈಕೊಂಡೆವು. ಅದು ಪ್ರೇಮಲತ ಅವರ ಕನಸಿನ ಕೂಸು ಆಗಿತ್ತು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅದರ ಮುಂದಾಳತ್ವ ವಹಿಸಿ, ಹತ್ತಾರು ಜನರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ, ಅನಿವಾಸಿಯ ತಂಡದಿಂದ ಮುಂದೆ ಬಂದ ಕೆಲವರಿಂದ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ಸಿ ಡಿಯ ಹೊದಿಕೆಗೊಂದು ಚಿತ್ರ (ಗುಡೂರ್ ಅವರಿಂದ) ಮಾಡಿಸಿ, ಎಲ್ಲರ ಸಲಹೆ, ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್, ಮುದ್ರಣ, ರವಾನಿ, ಮತ್ತು ಕೊನೆಗೆ 2017 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯ ವರೆಕೆ ಸತತವಾಗಿ ಪರಿಶ್ರಮ ಪಟ್ಟು ಯಶಸ್ಸಿಗಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದವರು ಪ್ರೇಮಲತಾ ಅವರು. ಎಂಟು ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಸದಸ್ಯರ ಹತ್ತು ಹಾಡುಗಳೂ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಒಂದು ಭಾವಪೂರಿತವಾಗಿ, ಮಧುರವಾಗಿ ಧ್ವನಿಸಿವೆಯೆಂದರೆ ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿಯಲ್ಲ. ಅದರಲ್ಲಿಯ ಪ್ರೇಮಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ, ಶೃಂಗಾರ, ವಿರಹ, ಉಲ್ಲಾಸ, ಹಾಸ್ಯ ಎಲ್ಲ ಭಾವಗಳಿವೆ. ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರವೀಣ್ ಡಿ ರಾವ್, ವಾದ್ಯವೃಂದದ ಸಂಯೋಜನೆ ಮತ್ತೆ ರೆಕಾರ್ಡಿಂಗ್ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಇರುವ ಮಾರುತಿ ಮಿರಜ್ಕರ್ ಅವರಿಂದ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಆಗಿ ಯು ಕೆ ವಾಸಿ ಪ್ರೇಮಲತಾ ಅವರ ಮುನ್ನುಡಿಯೊಂದಿಗೆ ಹೈದರಾಬಾದಿನಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣಗೊಂಡು, ಲಕ್ಷ್ಮಿನಾರಾಯಣ ಗುಡೂರ್ ಅವರ ಕವರ್ ದಿಸೈನ್ ಹೊತ್ತ ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಕೈಗೆ

’ಪ್ರೀತಿಯೆಂಬ ಚುಂಬಕ’ ಸಿ ಡಿ ಬಿಡುಗಡೆ 21-4-2018

ತಲುಪಿದಾಗ ರೋಮಾಂಚನ! ಹಾಡುಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ ಕವಿಗಳೆಂದರೆ: ಬೆಳ್ಳೂರು ಗದಾಧರ, ರಾಮಶರಣ ಲಕ್ಷ್ಮೀನಾರಾಯಣ, ಶಿವಪ್ರಸಾದ, ಪ್ರೇಮಲತಾ B, ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ, ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ, ದಾಕ್ಷಾಯಿನಿ ಗೌಡ, ಮತ್ತು ವತ್ಸಲಾ ರಾರ್ಮಮೂರ್ತಿ. ’ಅನಿವಾಸಿಗಳ ಅಂಗಳದಿಂದ’  ಪುಸ್ತಕ ಲೋಕಾರ್ಪಣೆಯಾದ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೇ 21-4-2018 ರಂದು ಯುಗಾದಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕಾವೆಂಟ್ರಿಗೆ ಮುಖ್ಯ ಅತಿಥಿಗಳಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದ ಡಾ ಗುರುರಾಜ ಕರಜಗಿಯವರಿಂದ CD ಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿಯ ಹಾಡುಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಇಬ್ಬರು, ಅರುಣ್ ಕುಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅಮಿತಾ ರವಿಕಿರಣ್ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ’ಅನಿವಾಸಿ’ ತಂಡದ ಯಶಸ್ವೀ ಟೀಮ್ ಪ್ರಯೋಗ ಆಗಿತ್ತು. ಶುರುವಾತಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಅಳುಕು ಇದ್ದವರಲ್ಲಿ ನಾನೂ ಒಬ್ಬ. ಆದರೆ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ’Kudos, she pulled it off!’ ಅಂದೆ. ಅವರಿಗೆ ನನ್ನ ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ಅಭಿನಂದನೆಗಳು.

’ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಥೆರಪಿ’

ಅದೇ ದಿನದ (21-4-2018) ಯುಗಾದಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ತಂಡದ ಪರವಾಗಿ ಒಂದು ಕಿರುನಾಟಕ (topical skit) ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಡಿಸಿದರು. ಅದನ್ನು ಬರೆದು ದಿಗ್ದರ್ಶಿಸಿದವರು ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿಯವರು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಅವರೇ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ:

‘Smart Therapy’ ನಾಟಕದ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಡಾ ಪ್ರಸಾದ್, 21-4-2018

“’ಅನಿವಾಸಿ’ಯ ಗುಂಪು, ಕನ್ನಡ ಬಳಗ ಯು.ಕೆ ಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಪ್ರಹಸನ ಅಥವಾ ನಾಟಕ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂದುಕೊಂಡಾಗ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕೈಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಏಕಾಂಕಗಳನ್ನು ಓದಿದ್ದಾಯಿತು. ಓದಿದವುಗಳೆಲ್ಲ ಗಂಭೀರವಾಗಿದ್ದವು, ಇಲ್ಲ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದವು, ಇಲ್ಲ ತುಂಬಾ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಿದ್ದವು, ಇಲ್ಲವೇ ತಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ತುಂಬಾ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಿದ್ದವು. ಒಂದು ಸರಿ ಹೊಂದಿದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಸರಿ ಹೊಂದುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.

ಹೀಗಾಗಿ ನಾನೇ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಏಕಾಂಕವನ್ನು ಬರೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ, ೧೫ ನಿಮಿಷದ ಅವಧಿಯದು, ಕಡಿಮೆ ಪಾತ್ರಗಳಿರುವುದು, ಯು.ಕೆ ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಸಂಗತವಾಗಿರಬೇಕು, ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಹಾಸ್ಯವಿರಬೇಕು, ಎಂದು ನನಗೆ ನಾನೇ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಬರೆದೆ. ಸೋಶಿಯಲ್ ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಫೋನುಗಳ ವಿಷಯವನ್ನು ಹಿಡಿದು “ಸ್ಮಾರ್ಟ್ ಥೆರಪಿ” ಎನ್ನುವ ಏಕಾಂಕವನ್ನು ಬರೆದೆ. ನಾಕಾರು ಜನ ಓದಿ, ನಾಕಾರು ಆವೃತ್ತಿಗಳದವು.

ಇರುವ ನಾಕೇ ಪಾತ್ರಗಳು. (ಕೇಶವ, ರಾಂಶರಣ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮಲತಾ ಬಿ. ಮತ್ತು ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿಯವರಿಗೆ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಪಾತ್ರ.). ನಾಕು ನಟರು ನಾಕು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಊರುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ. ಗೂಗಲ್ ಹ್ಯಾಂಗ್‍ಔಟ್‍ನಲ್ಲಿ ವಾರಕ್ಕೆರೆಡು ಸಲ ತಾಲೀಮು. ಹಾಗೂ ಹೀಗೂ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿದೆವು. ನೋಡಿದವರು ನಕ್ಕರು, ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಿದರು. ಕೆಲವರು ಇನ್ನೂ ನೆನೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.” (ಕೇಶವ ಕುಲಕರ್ಣಿ)

ಉಪಸಂಹಾರ:

1) ಈಗ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ತನ್ನ ಆರನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಟ್ಟಿದೆ. ಜಾಲಜಗುಲಿಯಿಂದ ತಪ್ಪದೆ ವಾರಕ್ಕೊಂದು ಪ್ರಕಟನೆ ಹೊರಬೀಳುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಕೆಲ ಸಲ ವಾರಕ್ಕೆರಡು; ಆದರೂ ಒಂದೆರಡು ಮೂರು ಸಲ ಮಾತ್ರ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲದೆ ನಾವಿರುವ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿ ಲೇಖನ ಮತ್ತು ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನೂ ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ತಲೆ ಕೆಡಿಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಪ್ರತಿವಾರ ಅನಿವಾಸಿಯನ್ನು ಸಾಕಷ್ಟು ಜನ ಓದುತ್ತಾರೆಯಾದರೂ ಬರಹ ಸ್ವೀಕಾರ ಯು ಕೆ ಬರಹಗಾರರಿಗಷ್ಟೇ ಸದ್ಯ ಸೀಮಿತವಾಗಿದೆ (ಕೆಲ ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ). ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಯಿ ಸಂಪಾದಕ ಮಂಡಳಿಯಿಲ್ಲ, ಪದಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಲ್ಲ, ಸರದಿ ಪ್ರಕಾರ 4 ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಂಪಾದಕರು ಬದಲಾಗುತ್ತಾರೆ. ಯಾಕಂದರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಬೇರೆಯೊಂದು ವೃತ್ತಿಯಿದೆ. (ಕೆಲವರಿಗೆ ನಿವೃತ್ತಿ ಬಂದಿದೆ/ಬರುತ್ತಲಿದೆ!) ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಮಾಡಿದರೆ ಹೊರೆಯಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ, ಅದು ಕೆಲವರ ಅನುಭವವೂ ಸಹ. ಸಂಪಾದನೆ ಅಷ್ಟು ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಬರಹಗಳನ್ನು ತಪ್ಪದೆ ಶುಕ್ರವಾರಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ’ಹುಟ್ಟಿಸಿವದು’ ಸುಲಭವಲ್ಲ. ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಇನ್ನೇನು ಅಸಂಭವ ಅನ್ನಿಸುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಹೇಗೋ ಸ್ವಯಂಭವ ಆದ (ಕೊನೆಯ ಗಳಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರೋ ಕಳಿಸಿದ)  ಅನುಭವವೂಇದೆ! ಒಂದು ಮಾತನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗೆ ಹೇಳಬೇಕಾಗಿದೆ: ’ಅನಿವಾಸಿ’ ಯುಕೆ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವೂ ಅಲ್ಲ, ಅದರ ಆಧೀನವಾಗಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಇದು ಕೆಲವರ ತಪ್ಪು ತಿಳುವಳಿಕೆಯಾಗಿರ ಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದರ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ KSSVV ವತಿಯಿಂದ ಪರ್ಯಾಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವರ್ಷಕ್ಕೆರಡು ಸಲ ಯುಗಾದಿ ಮತ್ತು ದೀಪಾವಳಿ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿ ಮಾಡುತ್ತೇವೆ. ಅದು ಈ ನಾಡಿನ ಕನ್ನಡಿಗರು ಒಂದೆಡೆ ಕೂಡುವ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಿಂದ ಬರುವ ಯು ಕೆ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಅತಿಥಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಹಿತ್ಯ, ಕಲೆ ಅಥವಾ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರಾಯಭಾರಿಗಳಾಗಿರುವದರ ಲಾಭ ಪಡೆದು ಅವರ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮಾಡುವ ಪರಿಪಾಠ ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ನಡೆದು ಬಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಮುಂದುವರಿಸುವ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಈ ಸಂಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರೆಲ್ಲರೂ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕರು. ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ದುಡ್ಡಿನ ’ಭಂಡವಲು’ ಇಲ್ಲ, ಆಫೀಸು, ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಆಸ್ತಿ ಯಾವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಯು ಕೆ ಕನ್ನಡ ಬಳಗದ ಸಂವಿಧಾನಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಂದು ಉಚಿತವಾಗಿ ನಮಗೆ ಸಭೆ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ರೂಮು ಮತ್ತು ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಕೊಡಲು ತಯಾರಿರುವದರಿಂದ ಅದರ ಲಾಭ ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ. ನಮ್ಮ ’ಅನಿವಾಸಿ’ ವೆಬ್ ಸೈಟಿನ್ ಚಂದಾ ಹಣಕ್ಕೆ ಸದಸ್ಯರಿಂದ ವಂತಿಕೆ, ದೇಣಿಗೆ ಬರುತ್ತಿದೆ.

ಅದಕ್ಕೆಂದೇ ಅನಿವಾಸಿಗೆ ಬರೆಯುವವರು KBUKಗಷ್ಟೇ ಸೀಮಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲರಗೂ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಗತವಿದೆ. ಇದನ್ನು ಈ ಲೇಖನದ ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ.

2) ಈ ಐದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಾವು ಬೆಳೆದಿದ್ದೇವೆ. ಕೆಲ ಲೇಖಕರು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಕವಿ-ಬರಹಗಾರರೆಂದು ಹೆಸರು ಮಾಡಿ ಅವಧಿ, ಕನೆಕ್ಟ್ ಕನ್ನಡ, ಕೆಂಡ ಸಂಪಿಗೆ ಅಂತರ್ಜಾಲ ತಾಣಗಳಲ್ಲದೆ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಿಯತಕಾಲಿಕ, ಮ್ಯಾಗಝಿನ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರ (ಪ್ರೇಮಲತ B, ಯೋಗೀಂದ್ರ ಮರವಂತೆ, ವಿನತೆ ಶರ್ಮ). ಪ್ರಕಾಶಕರಿಂದ ಅವರ ಬರಹಗಳಿಗೆ ಬೇಡಿಕೆ ಬರುತ್ತಲೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರಿಗೆ  ‘ಅನಿವಾಸಿ‘   ಹಾರು ಹಲಗೆ ಯಾಗಿದೆ ಅಂದರೆ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆಯಲ್ಲ.

3) ಹಾಗೆ ನೋಡಿದರೆ ಯುಕೆ ದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗರ ಸಂಖ್ಯೆ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವವರೂ ಅಷ್ಟಿಲ್ಲ. ಇರಬಹುದಾದ ಅನೇಕರನ್ನು ಅನಿವಾಸಿ ಕಂಡುಕೊಂಡಿಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಸತತ ಪ್ರಚಾರ, ಆಮಂತ್ರಣ ಅನ್ವೇಷಣೆ, ಆಹ್ವಾನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಐದು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ’ಸಾಧಿಸಿದ್ದು‘  ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಇರಲಿಕ್ಕಿಲ್ಲ. ಅದರಿಂದ ನಾವು ಬೀಗಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಈ ಲೇಖನ ಸರಣಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ‘stock taking’ ಎನ್ನ ಬಹುದು.

ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಹೇಳುವದೆಂದರೆ, ಈ ಮೊದಲು ನಾನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಎಂದೂ ಬರೆದೇ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಪ್ರಕಟಿಸಿಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ತಳವೂರಿದ ಈ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದಶಕದ ನಂತರ ನಾಲ್ಕಾರು ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಮಿತ್ರರ ಮತ್ತು ಸಹೃದಯರ ಉತ್ತೇಜನದಿಂದ ಬರೆದದ್ದಷ್ಟೇ. ಈ ಮಾಧ್ಯಮ ’ಯುಕೆ ಕನ್ನಡಿಗರ ತಂಗುದಾಣ’ವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ’ಬೆಳಕು’ ಕಂಡವು. ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ನಾನು ಈ ಪ್ರತಿಭಾವಂತರ ಕೂಟದ ಸದಸ್ಯನಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು (ಅಲ್ಲ, ಅವರು ನನ್ನನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಡದ್ದು!) ನನ್ನ ಸುದೈವ ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ. ಆ ಹೂವಿನ ಮಾಲೆಯ ನಾರು ಮಾತ್ರ ನಾನು! ಒಂದು ರೀತಿಯಿಂದ ಸೂತ್ರಧಾರ!

’ಅನಿವಾಸಿ’ ಇನ್ನೂ ಬೆಳೆಯ ಬೇಕು. ಅದಕ್ಕೆ ನಿಮ್ಮೆಲ್ಲರ ಸಹಾಯ, ಸಹಕಾರ ಅಗತ್ಯ. ಕಳೆದ ವಾರ ಬರೆಯುವಾಗ ಆ ಅಮೃತ ಗಳಿಗೆಯಿಂದ ಶುರುಮಾಡಿದೆ. ‘ಅನಿವಾಸಿ‘ ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರ ಆ ಗಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹುಳಿಬೆರೆತ ಘಟನೆಗಳಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ಹಾಗೂ ಹೀಗೂ detox ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅನಿವಾಸಿ ಸದ್ಯ ಆರೋಗ್ಯವಂತವಾಗಿದೆ. ಅಂದು ಬೀಜ ಬಿತ್ತಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಸಸಿ ಬೆಳೆದು ಗಟ್ಟಿಮರವಾಗಬೇಕಾಗಿದೆ. ’ದತ್ತ’ನ ಹಕ್ಕಿಯಂತೆ,  ಗಾವುದ, ಗಾವುದ, ಗಾವುದ ಕ್ರಮಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ರಾಬರ್ಟ್ ಫ್ರಾಸ್ಟ್ ನ ಅಶ್ವಾರೋಹಿಯಂತೆ ಮೈಲು ಮೈಲುಗಳನ್ನು ದಾಟುವದಿದೆ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಆತನ ಕವನದ ಸಾಲುಗಳು ನೆನಪಾಗುತ್ತವೆ:

The woods are lovely, dark and deep,

But I have promises to keep,

And miles to go before I sleep,

And miles to go before I sleep.

 

ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ

( ಮುಂದಿನ ವಾರ- ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇನು, ಪಡೆದದ್ದೇನು?)

ಅನಿವಾಸಿಗಳ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ – ಸುಧಾ ಮೂರ್ತಿ, ಪ್ರೇಮಲತಾ ಬಿ, ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ 25-10-2016
”ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರಿ’ ಕಮ್ಮಟ, ಚೆಸ್ಟರ್ಫೀಲ್ಡ್, 19-10-2014
ಗುರುರಾಜ್ ಕರಜಗಿಯವರೊಡನೆ ಕೆಲ YSKB ಸದಸ್ಯರು 22-4-2018

೧೪ ರಿಂದ ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದ ಚರಿತ್ರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ

ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಈ ಎರಡು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕರಿಂದ ಹದಿನಾರನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರು ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳು ನಾಲ್ಕುವರೆ  ಸಾವಿರ ಮೈಲಿ ಅಂತರದಲ್ಲಿದ್ದು ಹಿಂದೆ ಒಂದು ದೇಶಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದರ ಸಂಪರ್ಕವಿಲ್ಲದಿರುವಾಗ ಹೇಗೆ ಈ ಎರಡು ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳು ವಿಕಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದವು ಎಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಸಾದೃಶ್ಯ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಹಾಗೆಯೇ ಇಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಿತೂರಿ, ಕೊಲೆ, ಯುದ್ಧ, ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸ ಘಾತಕ ಕೃತ್ಯಗಳ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನೂ ಕಾಣಬಹುದು.

ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರಪಂಚದ ಯಾವ ಮೂಲೆಯಲ್ಲೂ ನೆಲೆಸಿದ್ದರೂ ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಅವನ ಆಸೆ, ಆಕಾಂಕ್ಷೆ, ಪ್ರೀತಿ ವಿಶ್ವಾಸಗಳು, ಅನುಕಂಪೆ, ಹಂಬಲಗಳು ಒಂದೆಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ದ್ವೇಷ, ಸ್ವಾರ್ಥ ಅಸೂಯೆಗಳು ಇನ್ನೊಂದೆಡೆಯಿಂದ ಅವನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಅವನ ಸಮಾಜವನ್ನು ಹೇಗೆ ರೂಪಿಸಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು. ಧರ್ಮ ಬೇರೊಂದು ಆಯಾಮವನ್ನು ತಂದು ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಕೂಡ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಸೋಲು -ಗೆಲವು, ಯಶಸ್ಸು – ಅಧಃಪತನ,  ಸಮೃದ್ಧಿ – ನಷ್ಟ ಇವುಗಳು ಚಕ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವುದನ್ನು ಕಾಣ ಬಹುದು.

ತಮ್ಮ ಲೇಖನದ ಕೊನೆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರು ಹಂಪಿಯ ಅಧಃಪತನದ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ವಿಷಯದೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಲೇಖನವನ್ನು ಮುಕ್ತಾಯ ಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಿರ್ಣಾಯಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳನ್ನು ಓದುಗರಿಗೆ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಘಟನೆಗಳ ಸತ್ಯ ಅಸತ್ಯಗಳನ್ನು ನಮಗೆ ದೊರೆತ ಪುರಾವೆಗಳ ಗುಣಮಟ್ಟದಿಂದ ಮತ್ತು ಅದರ ಶಕ್ತಿಗನುಸಾರವಾಗಿ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.  ಆದರೆ ಆ ಪುರಾವೆ ಎಷ್ಟು ಅಧಿಕೃತ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಬರೆದವರು / ಬರೆಸಿದವರು ಯಾರು? ಎಂದು ಕೆಲವರು ಪ್ರಶ್ನಿಸಬಹುದು. ಹೊಸ ಪುರಾವೆಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಮರು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಅಗತ್ಯವೂ ಇದೆ. ನೆನ್ನೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆ ಎಷ್ಟು ಪ್ರಸ್ತುತ ಎಂಬ ನಿಲುವನ್ನು ತಳೆದವರೂ ಇದ್ದಾರೆ.

ರಾಮಮೂರ್ತಿಯವರು ತಮ್ಮ ಸುಧೀರ್ಘ ಲೇಖನಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಕೆದಕಿ ಒಟ್ಟು ಗೂಡಿಸಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮಯ ಮತ್ತು ಪರಿಶ್ರಮ ಹೂಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಆಡು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಲೇಖನ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಅವರ ವೈಯುಕ್ತಿಕ ವಿಶೇಷ ಶೈಲಿ ಎಂದು ಅವರು ಭಾವಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ಭಾಷ ಶೈಲಿಯನ್ನು ತಿದ್ದುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಲೇಖನವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ ಅವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು.

ಕೆಳಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿರುವ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಮತ್ತು ವಿಚಾರಗಳ ಖಚಿತತೆ ಲೇಖಕರ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆ.

ಶಿವಪ್ರಸಾದ್ (ಸಂ )

***

 

 

೧೪ ರಿಂದ ೧೬ ನೇ ಶತಮಾನದ ಚರಿತ್ರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ

ಇಲ್ಲಿ ಅಂದರೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಅದರಲ್ಲೂ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಸ್ತ ಶಕ ೧೩೦೦ ರಿಂದ ೧೬೦೦ ಕೊನೆಯವರಿಗೆ ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೆಲವು ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಡುವುದು ಈ ಲೇಖನದ ಉದ್ದೇಶ. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಪರಿಚಯ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಇದು ೧೭ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಂಭವಾಯಿತು ೧೪ ರಿಂದ ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದೆ,
೩೦೦ ವರ್ಷದ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಘಟನೆಗಳು ನಡೆಯಿತು ಆದರೆ Henry the Eighth ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ (೧೫೦೯-೧೫೪೭) ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ವರ್ಷದಿಂದ ನಡೆದುಬಂದಿದ್ದ ಕಥೊಲಿಕ್ ಧರ್ಮದ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಮಾನುಗಳು ಬಂದು ಅವನ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಅನುಸರಿವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ ಕಡಿಮೆ ಆಗಿ ಧರ್ಮದ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಘರ್ಷಣೆಗಳು ನಡೆದು ಬಂತು. ಇದೇಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ರಾಜ್ಯದ ಸ್ಥಾಪನೆ ಒಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ನಡೆದ ಘಟನೆ. ಆ ಕಾಲದ ಸಮಕಾಲೀನ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ.(೧೫೦೯-೧೫೨೯) ಅವನ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಈ ಸಮಸ್ಯೆ ಇರಲಿಲ್ಲ ಧರ್ಮದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಇತ್ತು.

ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ೧೪ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಎಡ್ವರ್ಡ್೩( Edward the third) ೫೦ ವರ್ಷ ಆಳಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದ. ಇವನ ತಾಯಿ ಇಸಾಬೆಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ಅವಳ ಪ್ರೇಮಿ ರಾಜರ್ ಮಾರ್ಟಿಮೊರ್ ಇಬ್ಬರು ಸೇರಿ ಇವನ ತಂದೆ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ೨ ನ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗಳಿಸಿ ೧೪ ವರ್ಷದ ಮಗನನ್ನು ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದರು , ಆದರೆ ಇವನಿಗೆ ೧೭ ವರ್ಷದ ತುಂಬಿದಾಗ ಇವರಿಬ್ಬರ ಮೇಲೆ ದಂಗೆ ಎದ್ದು ಆಡಳಿತದ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ತಾನೇ ವಹಿಸಿಕೊಂಡ. ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಯುದ್ಧ ಶುರವಾಗಿ ನೂರು ವರ್ಷದ ನಂತರ ೧೪೫೩ ಮುಗಿಯುತು. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ನ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಇವನ ಮಗನ ಎಡ್ವರ್ಡ್ (Black Prince ) ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿ ಗೆದ್ದ . ಈಗಿನ ಕ್ಯಾಲೆ ಮತ್ತು ಫ್ಲಾಂಡರ್ಸ್ ಮುತ್ತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಗೆ ಸೇರಿದ್ದವು .

೧೩೪೭ ನಲ್ಲಿ ಪ್ಲೇಗ್ ಕಾಯಿಲೆ (Black Death) ಯುರೋಪ್ ನಲ್ಲಿ ಶುರುವಾಯಿತು, ಇಲ್ಲಿ ೧೩೪೮ ನಲ್ಲಿ ಡೊರ್ಸೆಟ್ ನ(Dorset ) ಮೇಲ್ಕೋಮ್ಬ್ ರೀಜಿಸ್ (Melcombe Regis ) ನಲ್ಲಿ ಶುರುವಾಗಿ ಇಡೀ ದೇಶಕ್ಕೆ ಹರಡಿ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಜನರು ಮರಣಕ್ಕೀಡಾದರು. ಸುಮಾರು ಅರ್ಧ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ವ್ಯವಸಾಯಕ್ಕೆ ಜನ ಸಹಾಯ ಇರಲಿಲ್ಲವಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಜನಗಳಿಗೆ ಆಹಾರಕ್ಕೆ ಬಹಳ ತೊಂದರೆ ಉಂಟಾಯಿತು. ವ್ಯವಸಾಯ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ತುಂಬಾ ತೊಂದರೆ ಬಂತು. ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಅನೇಕ ದಾಖಲೆಗಳು London British Library ನಲ್ಲಿ ಇದೆ. ರೈತರು ಹೊಲಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ವೇತನದ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವ್ಯವಸಾಯದ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆ ಆಗಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕ್ಷಾಮ ಬರುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇತ್ತು. ಸರ್ಕಾರ Wages Bill (೧೩೪೯)ತಂದು ಈ ಒತ್ತಡ ವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿದರು . ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಯುದ್ಧಗಳು ಶುರುವಾಗಿ ಖಜಾನೆಯಲ್ಲಿ ಹಣ ಕಾಸಿನ ಅಭಾವ ವಿಪರೀತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತೆರಿಗೆ ಏರಿಸ ಬೇಕಾಯಿತು. ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್, ಅಂದರೆ ಹೌಸ್ ಆಫ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪ್ರಬಲಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅನೇಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ತಂದರು. ೧೩೫೧ ನಲ್ಲಿ Statute of Labourers, ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ Treason Act ಮತ್ತು Justices of Peace, ಈ ಕಾನೂನುಗಳು ಈ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ .
ಏಡ್ವರ್ಡ್ ೩, ೬೪ನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೨೧/೬/೧೩೭೭ ದಿನ ರಿಚ್ಮಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಶೀನ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ತೀರಿದ . ಇವನ ಮೊದಲನೇ ಮಗ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ( Black Prince) ೧೩೭೬ ನಲ್ಲಿ ೪೩ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ತೀರಿದ್ದರಿಂದ, ಮೊಮ್ಮಗ ೧೦ ವರ್ಷದ ರಿಚಾರ್ಡ್ ೨ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಆಗ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಮೇಲೆ ಇವನ ತಾತ ಶುರು ಮಾಡಿದ್ದ 1೦೦ Years war ಮುಗಿಯುವ ಸೂಚನೆ ಇರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ ಮುಂದುವರೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಹಣ ಸಹಾಯವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಒಪ್ಪಂದ ಪಡೆದು ಎಲ್ಲರಿಗೊ ಅಸಮಾನವಾದ Pole Tax ( some of us remember this tax imposed by Margret Thatcher in the 80s which was very unpopular) ಅನ್ನುವ ತೆರಿಗೆ ತಂದು ೧೩೮೧ ರಲ್ಲಿ ರೈತರ ಮುಷ್ಕರ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲೇ ಹರಡಿತು. ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು  ಅಡಗಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಶಕ್ತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಷ್ಕರದ ಮುಖಂಡರ ಜೊತೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿ ಅವರ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ. ಆಗ ಇವನಿಗೆ ಇನ್ನೂ ೧೪ ವರ್ಷ. ಇವನ ಆಡಳಿಕೆ ೧೬/೦೭/೧೩೭೭ ರಿಂದ ೧೪/೨/೧೪೦೦. ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾಷೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಮುಂದೆವರದಿದ್ದು. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾಹಿತಿ Geoffrey Chaucer ಇವನ ಆಸ್ತಾನದಲ್ಲೇ ಕೆಲಸ ದಲ್ಲಿದ್ದ.

೧೪೫೫ War of Roses ಪ್ರಾರಂಭ. ಇದು ಲ್ಯಾಂಕಾಶೈರ್( ಕೆಂಪು ಗುಲಾಬಿ) ಮತ್ತು ಯಾರ್ಕ ಶೈರ್ (ಬಿಳಿ ಗುಲಾಬಿ) ಮೂಲದವರ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಸಿಂಹಾಸನಕ್ಕೆ ನಡೆದ ಯುದ್ಧ.

Henry the Eighth (೧೪೯೧-೧೫೪೭)
ಇವನು ಎರಡನೇ ಟ್ಯೂಡರ್ ದೊರೆ ೧೫೦೯ ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದ. ಇವನ ಮೊದಲನೇ ಹೆಂಡತಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಆಫ್ ಅರೋಗೋನ್ ನಿಂದ ವಿಚ್ಚೇದನ ಮಾಡಿ ತಾನು ಪ್ರೇಮಿಸುತಿದ್ದ ಆನ್ ಬೊಲಿನ್ ನನ್ನ ಮಾದುವೆಯಾಗುವ ಅಸೆಯಿಂದ ರೋಮ್ ನಲ್ಲಿದ್ದ ಪೋಪ್ ನಿಂದ ಅಪ್ಪಣೆ ಕೋರಿದ. ಆದರೆ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಅಂತ ಇವನ ಕೋರಿಕೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಆದರೆ ಈ ನಿರ್ಣಾಣವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಚರ್ಚ್ಗು ಮತ್ತು ರೋಮ್ ನ ಚರ್ಚ್ ಗೆ ಸಂಭಂದ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿ ಪ್ರಾಟೊಸ್ಟಂಟ್ ಧರ್ಮವನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದು ಆನ್ ಬೊಲಿನ್ನ್ ಮದುವೆ ೧೫೩೩ ನಲ್ಲಿ ಆದ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ವರ್ಷದನಂತರ ಇವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ಮನಸ್ತಾಪ ಬಂದು ಅವಳ ಮೇಲೆ ಅಪವಾದಗಳನ್ನು ಹೊರಸಿ ಲಂಡನ್ ಟವರ್ ನಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿ ಕೊನೆಗೆ ಅವಳ ಶಿಕ್ಷೆ ಶಿರಚ್ಛೇದನೆ ಮಾಡಿಸಿದ ( ೧೯/೦೫/೧೫೩೬ ) ಇದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಇವನಿಗೆ ಒಂದು ಗಂಡು ಮಗು ಬೇಕಾಗಿತ್ತು ಆದರೆ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಎಲಿಜಬೆತ್. ಇವಳು ಕೊನೆಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ರಾಣಿ ಯಾಗಿ ಬಹಳ ವರ್ಷ ಆಳಿದಳು. ಹೆನ್ರಿಯ ಮೂರನೇ ಹೆಂಡತಿ ಜೇನ್ ಸಿಮೋರ್, ಇವಳು ಒಂದು ಗಂಡು ಮಗುವನ್ನು ಹಡೆದು ಕೇವಲ ಎರಡು ವಾರದಲ್ಲಿ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ತೀರಿದಳು. ಐದನೇ ಮದುವೆ ಜೆರ್ಮನಿಯ ಆನ್ ಆಫ್ ಕ್ಲೀವ್ಸ್ ಜೊತೆ. ಈ ಮದುವೆ ರಾಜಕೀಯ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಇವಳನ್ನು ವಿಚ್ಛೇದನ ಮಾಡಿ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಹಾವರ್ಡ್ ಎನ್ನುವವಳನ್ನು ಮದುವೆ ಯಾಗಿ ಎರಡು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅಪವಾದನೆ ಹೊರಸಿ ಶಿರಚ್ಛೇದನೆ ಮಾಡಿಸಿದ, ಕೊನೆಯ ರಾಣಿ ವಿಧುವೆ ಆಗಿದ್ದ ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಪಾರ್ , ಈಕೆ ವಿದ್ಯಾವಂತೆ ಬೈಬಲನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಗೆ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ನಿಂದ ತರ್ಜುಮೆ ಮಾಡಿ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಓದಿ ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಅವಕಾಶ ದೊರೆಯಿತು. ಆದರೆ ಈ ಕೆಲಸ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಮಾಡುವದು ಸುಲಭವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ರೋಮ್ ಚರ್ಚ್ ನಿಂದ ಇನ್ನೂ ಅಡಚಣೆಗಳಿದ್ದವು.
ಹೆನ್ರಿ ಜನವರಿ ೨೪ ೧೫೪೭ ತೀರಿದ ಮೇಲೆ ಅವನ ಮಗ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ೬ ದೊರೆಯಾಗಿ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತೀರಿದ. ನಂತರ, ಕ್ಯಾಥರಿನ್ ಫಾರ್ ಅಕ್ಕರೆಯಿಂದ ಬೆಳಸಿದ ಇಬ್ಬರು ರಾಜಕುಮಾರಿಯರು, ಮೇರಿ ಮತ್ತು ಎಲಿಜಬೆತ್ ಮುಂದೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ರಾಣಿಗಳಾಗಿ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಎಲಿಝಬೆತ್ ರಾಣಿ ಬಹಳವರ್ಷ ಆಳಿದಳು.
೧೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಮುಖ್ಯವಾದ ಇನೊಂದು ಘಟನೆ ೧೫೬೪ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾಹಿತಿ ವಿಲಿಯಮ್ ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್ ಜನನ.

 

ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ

ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ದಲ್ಲಿ ಏನಾಯಿತು ಅನ್ನುವುದನ್ನ ವಿಚಾರ ಮಾಡೋಣ.
ವಿಜಯನಗರದ ಪ್ರಾರಂಭ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೇ ಬದಲಾಯಿತು. ಇದರ ಮುಂಚೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಿಂದು ರಾಜ್ಯಗಳು ಇದ್ದವು ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಿಕ್ಕೆದೆ. ಉದಾರಹರಣೆಗೆ ೭ ನೇ ಶತಮಾನದ ಚೋಳ, ಚಾಲುಕ್ಯ ಪಲ್ಲವ ರಾಷ್ಟ್ರ ಕೂಟ ಮತ್ತು ಹೊಯ್ಸಳ ಇತ್ಯಾದಿ. ಆದರೆ ವಿಜಯನಗರ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಅಲ್ಲ. ಉತ್ತರದಿಂದ ಮುಸಲ್ಮಾನರ ಹಾವಳಿಯ ಬೆದರಿಕೆ ಇದ್ದೆ ಇತ್ತು. ೧೨೯೬ ರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಾಉದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿ ದೇವಗಿರಿಯ ಯಾದವ ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲಿ ಹಾವಳಿ ಮಾಡಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿದ. ಅನಂತರ, ಕೆಲವೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ದೇವಗಿರಿ ಯಿಂದ ರಾಮೇಶ್ವರ ದವರಗೆ ಸುಮಾರು ೩೦ ವರ್ಷ ಇಸ್ಲಾಂ ರಾಜ್ಯಸ್ಥಾಪಿಸಿದ .
ಇದನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಅನೇಕ ಹಿಂದೂ ರಾಜರು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದರೂ ಸಂಗಮ ಅನ್ನುವ ರಾಜನ ಐದು ಮಕ್ಕಳು ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿಲ್ಲಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ ಭದ್ರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತಿತ್ತು ಅನ್ನುವ ಸಂಶಯ ಇಲ್ಲ. ಹರಿಹರ, ಬುಕ್ಕಣ್ಣ, ಕಂಪಣ್ಣ, ಮಾರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಮುದ್ದಪ್ಪ ಈ ಸಹೋದರರು ಈ ರಾಜ್ಯದ ಮೂಲ ಸ್ಥಾಪಕರು, ಇವರ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ, ಅಂದರೆ ಇವರು ಕನ್ನಡದವರ ಅಥವಾ ತೆಲಗು ದೇಶದ ದವರ ಅನ್ನುವ ಚರ್ಚೆ ನಡದಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಂಗಮ ವಂಶದ ಎಲ್ಲ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿದರೆ ಇವರು ಯುದುವಂಶದವರು ಮತ್ತು ಇವರ ಪೂರ್ವಿಕರು ಹಂಪೆಯ ಪರಿಸರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಊರ್ಜಿತವಾದವರು ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದೆ. ಸಂಗಮ ರಾಜ (ರಾಜನಿಗಿಂತ ಪಾಳೇಗಾರ ಅನ್ನಬಹುದು ) ವಾರೆಂಗಲ್ ಅಂದರೆ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದವರು ಅನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಪುರಾವೆ ಯಾವ ಶಾಸನದಲ್ಲೂ ಸಿಕ್ಕಿಲ್ಲ
ಮುಮ್ಮುಡಿ ಬಲ್ಲಾಳನು ೧೩೩೧ ರಲ್ಲಿ ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಂಗಮ ಪುತ್ರ ಹರಿಹರ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಗಡಿರಕ್ಷಣೆಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯ ಬಳಿ ೧೩೩೬ ಕೋಟೆ ಕಟ್ಟಿದನು ಅನ್ನುವ ವಿಚಾರ ಶಾಸನದಲ್ಲಿದೆ. ೧೩೪೦ ರಲ್ಲೂ ಬರೆದ ಇನ್ನೊಂದು ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಬಾದಾಮಿ ದುರ್ಗ ವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮುಸಲ್ಮಾನ ಬರಹಗಾರನಾದ ಇಬ್ನ ಬತೂತನ ಬರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ೧೩೪೨ ರಲ್ಲಿ ಹರಿಹರನ ಅಧಿಕಾರ ಕೊಂಕಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿತ್ತು ಅಂದಿದ್ದಾನೆ. ೧೩೪೩ ನೇ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ಹರಿಹರನ ಅನೇಕ ಬಿರುದುಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಹಾರಾಜಾಧಿರಾಜ ಮತ್ತು ರಾಜಪರಮೇಶ್ವರ ಮುಂತಾದವು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಜಯಸಿ ಶೃಂಗೇರಿ ಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಸವ ನಡೆಸಿದ ಸಂಗತಿ ಮತ್ತು ಹರಿಹರನ ಜೊತೆ ಅವನ ನಾಲಕ್ಕು ಸಹೋದರರು ಶೃಂಗೇರಿಯ ಗುರುಗಳಾಗಿದ್ದ ಭಾರತಿ ತೀರ್ಥರಿಂದ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದರು ಎನ್ನುವುದು ಇಲ್ಲಿಯ ಶಿಲಾ ಶಾಸನದಿಂದ ತಿಳಿದು ಬಂದಿದೆ.
ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಕಾರರ ಪ್ರಕಾರ ಶಾಲಿವಾಹನ ಶಕ ೧೨೫೮ ಧಾತು ಸಂವತ್ಸರದ ವೈಶಾಖ ಶುಕ್ಲ ಸಪ್ತಮಿ ಆದಿತ್ಯವಾರದಂದು, ಅಂದರೆ ಕ್ರಿಸ್ತ ಶಕ ೧೩೩೬ ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೮ ಹರಿಹರನು ವಿಜಯನಗರ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಅನ್ನುವ ಬಲವಾದ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವರ ಪ್ರಕಾರ ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ, ಕಾರಣ ಶೃಂಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಶಾಸನ.
ಧರ್ಮಗುರುಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀ ವಿದ್ಯಾರಣ್ಯರು ವಿಜಯನಗರದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇದೆ ತುಂಗಭದ್ರಯ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಗುಡ್ಡ ಬೆಟ್ಟದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ರಾಜಧಾನಿಯ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಈ ರಾಜ್ಯ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿ, ನದಿಯ ಉತ್ತರ ದಡದಲ್ಲಿ ಆನೆಗೊಂದಿಯಂಬ ಪ್ರಾಚೀನ ಪಟ್ಟಣವು ಈ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು

ವಿಜಯನಗರದ ಸ್ಥಾಪನೆಯ ಉದ್ದೇಶಗಳು ಹಲವಾರು . ತಲತಾಂತರದಿಂದ ಬಂದ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಕಾಪಾಡುವುದು, ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಪಂಥಗಳು ಕಟ್ಟಿದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವುದು, ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಕಲೆಗಳ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಇತ್ಯಾದಿ. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಸಮಾಜಕ್ಕೂ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೂ ಎಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಇದೆ ಅನ್ನುವುದು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೊರೆತ ತಾಮ್ರ ಶಾಸ ನಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಮಾಹಿತಿಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಮನೆದೇವರಾದ ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ಎಂಬ ರಾಜ ಮುದ್ರೆ ಇದೆಯೇ ಹೊರತು ಅರಸನ ಹೆಸರು ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ವಿಜಯನಗರದ ಅಧಿಪತಿಗಳಾಗಿ ನಾಲ್ಕೂ ವಂಶದ ಅರಸರು ರಾಜ್ಯಭಾರ ಮಾಡಿದರು. ಮೊದಲನೆಯದು ಹರಿಹರ ೧ ನಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಸಂಗಮ ರಾಜ ವಂಶ. ೧೩೩೬ ರಿಂದ ೧೩೫೬ ವರೆಗೆ ಇವನ ಅಡಳಿತ. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇವನ ನಾಲ್ಕು ಸಹೋದರರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಆಡಳಿತ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಗುಲ್ಬರ್ಗ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ೧೩೪೭ ರಲ್ಲಿ ಮುಸಲ್ಮಾನ್ ಸುಲ್ತಾನ್ ಬಹುಮಿನಿ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿದ್ದು ವಿಜಯನಗರ ಅರಸರಿಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವಾಗಿತ್ತು.
ಬುಕ್ಕರಾಯನ ಅಡಳಿತದಲ್ಲಿ (೧೩೫೬-೧೩೭೭), ಬಹುಮನಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯನಗರ ಯುದ್ಧಗಳು ಅನೇಕವಾಗಿದ್ದವು. ಕೊನೆಗೆ ಈ ಎರಡು ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೂ ಒಡಂಬಳ ಡಿಕೆ ಉಂಟಾಗಿ ಒಂದು ರೀತಿ ಶಾಂತಿ ಬಂತು. ಬುಕ್ಕರಾಯನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯಿಂದ ರಾಮೇಶ್ವರದವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿದ್ದ ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸಂವೃದ್ಧಿ ನೆಲೆಗೊಂಡವು . ೧೩೬೦ ರಲ್ಲಿ ಇವನ ಎರಡನೇ ಮಗ ಕಂಪಣ್ಣ ಒಡೆಯರ್ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ದಂಡೆ ಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಿ ಮದುರೈನಲ್ಲಿ ಅಳುತಿದ್ದ ಸುಲ್ತಾನ ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ವಿಜಯನಗರದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದ, ಈತ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ವರ್ಷ ಇದ್ದು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಹೋಗಿದ್ದ ಪೂಜೆ ಪುರಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೂ ಪುನಃ ಆರಂಭಮಾಡಿದ. ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ, ಹಿಂದಿನ ರಾಜಕೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಪಲವಾಗಿ ರಂಗನಾಥದೇವರ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ತಿರುಪತಿಯಿಂದ ಶ್ರೀರಂಗಕ್ಕೆ ಮರಳಿ ತಂದು ಪುನಃ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪನೆ ಮಾಡಿಸಿದ. ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ಕಂಪಣ್ಣನ ಮಡಿತಿ ಗಂಗಾದೇವಿ “ಮಧುರಾವಿಜಯಮ್” ಎಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿದ್ದಾಳೆ. ಈ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಇತ್ತು. ವೀರಶೈವ, ಜೈನ ಮತ್ತು ಇತರ ಗ್ರಂಥಕಾರರಿಂದ ಅನೇಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳು ರಚಿತವಾಯಿತು. ನೆರೆಯ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ವಿಜಯನಗರದ ರಾಜರಿಗೆ ಕಪ್ಪ ಕಾಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ರಾಯಭಾರಿಗಳನ್ನು ಕಳುಸಿತ್ತಿದ್ದರು. ೧೩೭೪ ರಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರದಿಂದ ಚೀನಾ ದೇಶಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ರಾಯಭಾರಿಯನ್ನು ಕಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕೆ ಮಿಂಗ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಮನೆತನದ ದಾಖಲೆ ಇದೆ.
ಇವನ ನಂತರ ಹಿರಿಯ ಮಗ ಇಮ್ಮಡಿ ಹರಿರಾಯ ೧೩೭೭ ರಿಂದ ೧೪೦೪ ವರೆಗೆ ಆಳಿ ವಿಜಯನಗರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ರಾಜ್ಯಭಾರ ನಿರಾತಂಕವಾಗಿ ಶಾಂತಿ ಇಂದ ನಡೆಯಿತು. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು ನದಿಗಳಿಗೆ ಕಾಲುವೆ ತೊಡಿಸಿ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಕೆರೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದ. ಅವನ ತಂದೆಯಂತೆ ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವೇದಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ್ದು ೧೩೮೦ ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ತಿಗೊಂಡಿತು, ಈ ಸಾಧನೆಗಳಿಗೆ ಹರಿರಾಯನಿಗೆ “ವೇದಮಾರ್ಗ ಸ್ಥಾಪನಾಚಾರ್ಯ” ಮತ್ತು “ಕರ್ನಾಟಕ ವಿದ್ಯಾವಿಲಾಸ ” ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಬಂದವು .
ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳದ ಒತ್ತಡ ಇರುವದಿಂದ ಈಗ ವಿಜಯನಗರದ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ದೊರೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನ ಬಗ್ಗೆ ಪರಿಚಯ ಮಾತ್ರ ಮಾಡುವುದು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ತ.
ತುಳು ವಂಶದ ಮೊದಲನೆ ದೊರೆ ವೀರನರಸಿಂಹನ ಆಳಿಕೆ ೧೫೦೫ ರಿಂದ ೧೫೦೯ ವರಗೆ ಮಾತ್ರ. ನಂತರ ಬಂದ ದೊರೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ. ಆಗುಸ್ಟ್ ೮ ನೇ ತಾರೀಕು ೧೫೦೯ ಕೃಷ್ಣಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿ ದಿನ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ನಡೆಯಿತು. ಆಗ ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಅಷ್ಟೇನು ಸುಭದ್ರ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಒರಿಸ್ಸಾದ ಪ್ರತಾಪ ರುದ್ರನ ಉದ್ದೇಶ ಗೋಲ್ಕಂಡದ ಸುಲ್ತಾನರೊಂದಿಗೆ ಜೊತೆ ಕೂಡಿ ವಿಜನಗರದಮೇಲೆ ಧಾಳಿ ಮಾಡಿ ಅದರ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸೂರೆ ಮಾಡುವುದು. ೧೫೦೧ ರಲ್ಲೇ ಬಹುಮುನಿಯ ಎರಡನೇ ಮಹಮದ್ “ಕಾಫಿರ್” ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ “ಜಿಹಾದ್ “ನಡೆಸುವುದು ರಾಜ್ಯ ನೀತಿ ಅಂತ ಘೋಷಿಸಿದ್ದ. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಮಹಮೂದ್ ಷಾ ಮತ್ತು ಯೂಸುಫ್ ಆದಿಲ್ ಷಾ ಇಬ್ಬರು ಸೇರಿ ದೊಡ್ಡ ಸೇನೆ ಯನ್ನು ಜಮಾಯಿಸಿ ಆಗತಾನೆ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದ ಈ ದೊರೆಯ ಮೇಲೆ ಉತ್ತರದಿಂದ ದಂಡೆತ್ತಿ ಬಂದರು. ಈ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಗಡಿಯಲ್ಲೇ ತಡೆದು ಶತ್ರು ಸೇನೆ ನುಚ್ಚುಚೂರಾಯಿತು. ಕೊವಿಲಕೊಂಡ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಆದಿಲ್ ಷಾ ಸಾವಿಗೀಡಾದನು.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರವನ್ನು ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡು ಹಲವಾರು ರಾಜ್ಯಗಳ ಜೊತೆ ತಮ್ಮ ವಾಣಿಜ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೃಷ್ಣ ದೇವರಾಯ ತನ್ನ ಶತ್ರು ಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ರೀತಿ ನೋಡಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಪ್ರದೇಶದ ಗವರ್ನರ್ ಅಲ್ಬುಕರ್ಕ್ ೧೫೦೯ ರಲ್ಲಿ ಇವನಿಗೆ ಒಂದು ಸಲಹೆ ಕೊಟ್ಟ, ಇದು ವಿಜಯನಗರದ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಕುದರೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ಕಿವಿಗೊಡಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಬಿಜಾಪುರದ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್ ಆದಿಲ್ ಷಾ ರಾಯಚೂರನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು ಕೇಳಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿ ಮೇ ತಿಂಗಳು ೧೫೨೦ ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದ. ಇಲ್ಲಿಗೆ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನ ದಿಗ್ವಿಜಯ ಒಂದು ಘಟ್ಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿತ್ತು

ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ರಾಜ್ಯದ ಶತ್ರುಗಳ ಮೇಲೆ ತೋರಿದ ಮಾನವೀಯತೆ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ದ್ವೇಷ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ.
ಇವನು ಹೋರಾಡಿದ ಯುದ್ಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಚಾರಮಾಡುಲು ಇಲ್ಲಿ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ. ವಿಜಯನಗರ ರಾಜ್ಯ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ನರ್ಮದಾ ನದಿಯಿಂದ ಕಾವೇರಿ ವರಗೆ ಹರಡಿತ್ತು.
ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ದೇಶ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸಂವೃದ್ಧಿ ಆಗಿತ್ತು ಎನ್ನುವದರಲ್ಲಿ ಏನೂ ಸಂದೇಹವಿಲ್ಲ. ಇವನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಜೈನ, ವೀರಶೈವ ಮತದ ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇದ್ದರು. ವ್ಯಾಸರಾಯರು ಇವನ ಧರ್ಮಗುರುಗಳಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಇವನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿಕರು ಹೌದು. ದೇವಸ್ಥಾನದಗಳ, ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರ ನೂತನ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ಧಾರಾಳವಾಗಿ ದಾನ ಧರ್ಮ ಮಾಡಿ ದತ್ತಿ ಗಳನ್ನೂ ಮಾಡಿದ. ಇವನ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕದ ಸ್ಮರಣೆಗೆ ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಭಾ ಭವನ ಮತ್ತು ಗೋಪರವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದ. ಆಗಿನ ರಾಜಧಾನಿ ವಿಜಯನಗರ ಹತ್ತಿರ ತನ್ನ ತಾಯಿ ನಾಗಲಾದೇವಿ ಜ್ಞಾಪಕಾರ್ಥವಾಗಿ ನಾಗಲಾಪುರವನ್ನು (ಇಂದಿನ ಹೊಸಪೇಟೆ) ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.
ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ಸ್ವತಃ ವಿದ್ವಾಂಸ, ತೆಲಗು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತ ದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ. ಅಮುಕ್ತ ಮೂಲ್ಯ ಮತ್ತು ಜಾಂಬವತಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಇತ್ಯಾದಿ. ಅನೇಕ ಕವಿಗಳಲ್ಲಿ ತೆಲಗು ಭಾಷೆಯ ಅಲ್ಲಸಾನಿ ಪೆದ್ದನ ಎಂಬುವನು. ಇವನಿಗೆ ಆಂಧ್ರ ಕವಿತಾ ಪಿತಾಮಹ ಎನ್ನುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು, ಕನ್ನಡದ ಕುಮಾರವ್ಯಾಸನು ಬರೆಯದೆ ಬಿಟ್ಟ ಮಹಾಭಾರತದ ಕೊನೆಯ ಎಂಟು ಪರ್ವಗಳನ್ನು ತಿಮ್ಮಣ್ಣ ಕವಿ ರಚಿಸಿ ಕನ್ನಡ ಮಹಾಭಾರತವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಡಿದ . ಈ ಕೃತಿ “ಕರ್ನಾಟಕ ಕೃಷ್ಣರಾಯ ಕಥಾ ಮಂಜರಿ ” ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ನವರಾತ್ರಿ ಉತ್ಸವ ರಾಜ್ಯದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿತ್ತು ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಮೈಸೂರಿನ ದೊರೆಗಳು ಅಂಗೀಕರಿಸಿ ಅದರ ವೈಶಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ವೈಭವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಅಮುಕ್ತ ಮೂಲ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯಭಾರ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ವಿರಳವಾಗಿ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಈಗಿನ ಆಧುನಿಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಪಂಚಾಯಿತಿ ಪದ್ಧತಿ ವಿಜಯನಗರದಲ್ಲೇ ಶುರುವಾಗಿತ್ತು . ಹಳ್ಳಿ ಶಾನುಭೋಗರು ಮತ್ತು ಭದ್ರತೆಗೆ ತಳವಾರ ಇವನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಇವನ ರಾಜ್ಯದ ಅಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸಂವೃದ್ಧಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ವಿದೇಶದಿಂದ ಬಂದ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಅತಿಶಯವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವರು ಡೊಮಿಂಗೊ ಪಯ್ಸ್ ಮತ್ತು ಫೆರನೋ ನೂನ್ಸ್.
ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ೧೫೨೯ ರಲ್ಲಿ ಕಾಲವಾದ.
ಈ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಮೂರುವರೆ ಶತಮಾನಗಳನಂತರ ೧೩೩೬ ನಲ್ಲಿ ಹಚ್ಚಿದ ದೀಪ ನಂದಿ ಹೋಯಿತು. ಜನವರಿ ೨೩ ೧೫೬೫ ವಿಜಯನಗರದ ಉತ್ತರಿದಲ್ಲಿದ್ದ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸುಲ್ತಾನರೆಲ್ಲ ಒಂದಾಗಿ ಆಗಿನ ದೊರೆ ರಾಮರಾಯ ಮೇಲಿನ ಧಾಳಿ ತಾಳಿಕೋಟೆ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶುರುವಾಯಿತು. ಮೊದಲು ಮೊದಲು ರಾಮರಾಯನ ಪಡೆಗೆ ಗೆಲ್ಲುವ ಸೂಚನೆ ಇತ್ತು, ಆದರೆ ವಿಜಯನಗರದ ಸೇನೆಯ ಇಬ್ಬ ಮುಸ್ಲಿಂ ನಾಯಕರು, (ಗಿಲಾನಿ ಸಹೋದರರು) ತಮ್ಮ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಸುಲ್ತಾನರಿಗೆ ಬೆಂಬಲ ಕೊಟ್ಟು ರಾಮರಾಯನ್ನು ಸೆರೆ ಹಿಡಿದು ಅಲ್ಲೇ ಅವನ ಶಿರಚ್ಛೇದನೆ ಮಾಡಿದರು. ನಾಯಕ ಇಲ್ಲದೆ ವಿಜಯನಗರ ಸೈನ್ಯ ನಾಶಕವಾಯಿತು. ಸುಲ್ತಾನರ ಸೈನ್ಯ ಹಂಪೆಯನ್ನು ಕೊಳ್ಳೆ ಹೊಡೆದು ದರೋಡೆ ಮಾಡಿದರು.

೧೯೦೧ ನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ Robert Sewel ಬರೆದ ” A Forgotten Empire ” ನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ;
With fire and sword, with crowbar and axes they carried on day after day their work of destruction. Never perhaps in the history of the world has such havoc been wrought and wrought so suddenly, on a splendid city teeming with wealth and reduced to ruins”
ಇಷ್ಟು ಅನೇಕ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಬರೆದ ಮತ್ತು ಶಾಸನಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ತಿಳಿದಿರುವ ಸಂಗತಿಗಳು. ಆದರೆ ಈಚೆಗೆ ಜಾತ್ಯತೀತವಾದಿ (Secularist), ದಿವಂಗತ ಗಿರೀಶ್ ಕಾರ್ನಾಡ್ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ವಾದವನ್ನು ಮುಂದೆ ಇಟ್ಟಿದ್ದರು. ತಾಳಿಕೋಟೆ ಯುದ್ಧ ಹಿಂದೂ ಮುಸ್ಲಿಂ ಅಲ್ಲ, ಇದು ಬಹುಶ ಒಳೆಗೆ ನಡದಿದ್ದ ಸಂಚಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ತಾಳಿಕೋಟೆ ಇರುವುದು ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಇದ್ದಿದ್ದು ನದಿಯ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಆದ್ದರಿಂದ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸೈನ್ಯ ವಿಜಯನಗರಕ್ಕೆ ಬಂದು ನಾಶಮಾಡುವುದು ಹೇಗೆ ಸಾಧ್ಯ ಅಂತ ಎರಡು ವಿಡಿಯೋ ಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಆದರೆ ಈ ದೊಡ್ಡ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ನಾಶವಾಯಿತು, ಈಗ ಹಂಪೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಯಾರು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ನಿಮಗೆ ಬಿಟ್ಟಿದೆ.

ರಾಮಮೂರ್ತಿ
ಬೇಸಿಂಗ್ ಸ್ಟೋಕ್

Acknowledgements

Photos; Courtesy Google

ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರಂಪರೆ ೨ನೇ ಸಂಪುಟ ( ಮೈಸೂರು ಸರ್ಕಾರ ೧೯೭೦)
A Forgotten Empire, Robert Sewell ೧೯೦೧

ಗಿರೀಶ್  ಕಾರ್ನಾಡ್  ನಾನೇಕೆ ರಾಕ್ಷಸ ತಂಗಡಿ ಬರೆದೆ?

 

Youtube video link ಕಳಿಸಿದ ಶ್ರೀವತ್ಸ ದೇಸಾಯಿ ಅವರಿಗೆ ವಂದನೆಗಳು